Ένα δισ. ευρώ νέα κόκκινα στεγαστικά δάνεια προστέθηκε τον Μάρτιο.

Ένα δισ. ευρώ νέα κόκκινα δάνεια προστέθηκε τον Μάρτιο, στην τεράστια μάζα των 80 και πλέον δισ. ευρώ επισφαλειών του τραπεζικού συστήματος.

Το 1 δισ. ευρώ του Μαρτίου, σύμφωνα με πληροφορίες του Euro2day.gr, ανεβάζει τον λογαριασμό των νέων επισφαλειών στα 3 δισ. για το πρώτο τρίμηνο του 2015 καθώς τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο τα νέα κόκκινα δάνεια είχαν διαμορφωθεί στα 2 δισ. ευρώ. Το φαινόμενο της μη αποπληρωμής πλήττει, με βάση τις ίδιες πηγές, κυρίως τα στεγαστικά δάνεια, ενώ υπάρχουν ήδη κρούσματα και στο μέτωπο των δανείων που έχουν λάβει οι πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις.

«Η έλλειψη ρευστότητας στην αγορά αλλά και η περιορισμένη κατανάλωση οδηγούν σιγά-σιγά τις μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις στη μη αποπληρωμή του δανείου ή του κεφαλαίου κίνησης. Κι αυτό διότι έχει περιορισθεί ο τζίρος τους. Τόσο η αγορά όσο και εμείς (σ.σ. οι τράπεζες) λειτουργούμε σαν να είναι Αύγουστος!», αναφέρει αρμόδιο στέλεχος τράπεζας.

Η μεγάλη όμως μάζα των νέων κόκκινων δανείων δημιουργείται στη στεγαστική πίστη και σύμφωνα με τους τραπεζίτες η αδυναμία πληρωμής δεν προήλθε από την επιδείνωση των οικονομικών μεγεθών των νοικοκυριών, αλλά από την προσδοκία και αναμονή μιας οριζόντιας και γενναίας ρύθμισης, την οποία έταξε η κυβέρνηση στον προεκλογικό χρόνο.

Σε χαμηλά επίπεδα διαμορφώθηκε η ζήτηση για νέα καταναλωτικά και στεγαστικά δάνεια.

Σε πολύ χαμηλά επίπεδα διαμορφώθηκε η ζήτηση για νέα καταναλωτικά και στεγαστικά δάνεια το πρώτο τρίμηνο του έτους, σύμφωνα με στοιχεία που συγκέντρωσε η «Κ». Στη διάρκεια του πρώτου τριμήνου του έτους σε αριθμό δεν δόθηκαν περισσότερα από 750 στεγαστικά δάνεια, όταν τη «χρυσή» εποχή του 2006-2007, χορηγούνταν περίπου 800 στεγαστικά την ημέρα.

Ειδικότερα "στη στεγαστική πίστη τα νέα δάνεια κυμαίνονται στα 75 εκατ. ευρώ περίπου στη διάρκεια των τριών πρώτων μηνών του 2015 στο σύνολο του τραπεζικού συστήματος. Οπως αναφέρει χαρακτηριστικά στην «Κ» επιτελικό τραπεζικό στέλεχος στη διάρκεια του πρώτου τριμήνου σε αριθμό δεν δόθηκαν περισσότερα από 750 στεγαστικά δάνεια, όταν τη «χρυσή» εποχή του 2006-2007, πριν ξεσπάσει η κρίση, χορηγούνταν περίπου 800 στεγαστικά την ημέρα. Η ζήτηση είναι τόσο χαμηλή που υπολείπεται ακόμη και της περιορισμένης ρευστότητας που διαθέτει το τραπεζικό σύστημα την τρέχουσα χρονική περίοδο, με αποτέλεσμα κεφάλαια που προορίζονται για να καλύψουν στεγαστικές ανάγκες ιδιωτών να παραμένουν αδιάθετα.

Σε κάθε περίπτωση, οι τράπεζες πάντως εφαρμόζουν αυστηρά τα κριτήρια αξιολόγησης της πιστοληπτικής ικανότητας για τη χορήγηση δανείων στη στεγαστική πίστη και δίνουν πολύ μεγάλη σημασία στη ιδία συμμετοχή που πελατών που θα πρέπει να φθάνει τουλάχιστον το 25%."

Το σχέδιο της κυβέρνησης για τα ''κόκκινα'' δάνεια – Τι θα γίνει με τα στεγαστικά τα καταναλωτικά και τα επιχειρηματικά δάνεια.

Σε ένα περίπου εξάμηνο τοποθετεί η κυβέρνηση την ολοκλήρωση των διαδικασιών για τη ρύθμιση των «κόκκινων» δανείων, όπως προκύπτει από έγγραφο που υπογράφει ο υπουργός Οικονομίας, Υποδομών και Ναυτιλίας Γιώργος Σταθάκης και διαβιβάστηκε στη Βουλή στις 2 Απριλίου.

Όπως ενημερώνει ο υπουργός, «επίκειται νομοθετική ρύθμιση που αποσκοπεί σε μία ριζική ανακούφιση των οφειλετών και σε μια συνολική διευθέτηση των ιδιωτικών χρεών με ισχυρά κοινωνικά κριτήρια και με προοπτική να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις, ώστε τα "κόκκινα" δάνεια να γίνουν "πράσινα" και να εξυπηρετηθούν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο».

Το σχέδιο αυτό θα περιλαμβάνει δύο σκέλη
- Τη δημιουργία ταμείου στο οποίο θα μεταφερθούν τα δάνεια των υπερχρεωμένων φτωχών νοικοκυριών

- Την αναμόρφωση του ισχύοντος νόμου για τα επιχειρηματικά δάνεια των μικρομεσαίων επιχειρήσεων

Ωστόσο σύμφωνα με τον Γ. Σταθάκη:οι τεχνικές πλευρές και οι προδιαγραφές της ρύθμισης αυτής μελετώνται και παράλληλα διεξάγεται διαβούλευση με όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές. Οι διαδικασίες αυτές προβλέπεται να ολοκληρωθούν σε ένα περίπου εξάμηνο.

Το έγγραφο διαβιβάστηκε μετά από ερώτηση που είχε καταθέσει η βουλευτής της ΝΔ Άννα Καραμανλή και αφορούσε την υπαγωγή επιχειρήσεων που κατέχουν «κουρεμένα» ομόλογα του ελληνικού δημοσίου στη ρύθμιση για τα «κόκκινα» δάνεια. Πρόκειται για επιχειρήσεις-προμηθευτές του Ελληνικού Δημοσίου που πραγματοποίησαν πωλήσεις επί πιστώσει στο Δημόσιο και για τις πωλήσεις αυτές πληρώθηκαν με ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου. Τα ομόλογα αυτά κουρεύτηκαν και οι επιχειρήσεις βρέθηκαν εκτεθειμένες στις τράπεζες, εφ’ όσον είχαν δώσει τα ομόλογα για εγγύηση τραπεζικών δανείων.

Ο υπουργός Οικονομίας στην έγγραφη απάντησή του, επισημαίνει ότι η κυβέρνηση κατέθεσε πρόταση για τη σύσταση εξεταστικής επιτροπής που θα διερευνήσει τις συνθήκες υπαγωγής της χώρας στα δύο Μνημόνια, θα διευκρινίζει και θα διαλευκάνει, μεταξύ άλλων, τις συνθήκες κάτω από τις οποίες υλοποιήθηκε η αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους (PSI), η οποία οδήγησε στην απομείωση των αποθεματικών των ασφαλιστικών ταμείων, την οικονομική καταστροφή των μικροομολογιούχων, ενώ ταυτόχρονα οδήγησε στην ανάγκη για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών.

Επισημαίνει, ακόμα, ότι θα διερευνηθούν και όσα σχετίζονται με τις συγχωνεύσεις και εξαγορές τραπεζών, τα κριτήρια επιλογής των συστημικών τραπεζών, τους λόγους για τους οποίους έγινε αποδεκτό η δεύτερη ανακεφαλαιοποίηση να γίνει με τιμή κατώτερη της αρχικής τιμής κτήσης εκ μέρους του Ελληνικού Δημοσίου των μετοχών των τραπεζών, αλλά και κάθε άλλο συναφές ζήτημα, συμπεριλαμβανομένης της λειτουργίας του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας.

Νομοθετική ρύθμιση για τις κατασχέσεις ακινήτων
Σε άλλο έγγραφο του υπουργού Οικονομίας που διαβιβάστηκε στη Βουλή την 1.4.2015, μετά από ερώτηση του βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Ηλία Κωστοπαναγιώτου για τις κατασχέσεις ακίνητης περιουσίας, επαναλαμβάνεται ότι για το θέμα των κατασχέσεων επίκειται σχετική νομοθετική ρύθμιση. Όπως ο υπουργός ενημερώνει τον βουλευτή, «η ρύθμιση αυτή θα αναστέλει τους πλειστηριασμούς κύριας ή μοναδικής κατοικίας για τους οφειλέτες. Τα βασικά κριτήρια της επικείμενης νομοθετικής ρύθμισης θα περιλαμβάνουν το μηνιαίο εισόδημα, το ύψος των τραπεζικών καταθέσεων και τις αντικειμενικές αξίες των ακινήτων».

ΕΛΒΕΤΙΚΗ ΨΥΧΡΟΛΟΥΣΙΑ. Πώς μένουν ά-φραγκοι πάνω από 65.000 δανειολήπτες - Θα πληρώσουν επιπλέον 1,27 δισ. ή 20 χιλ. ευρώ ο καθένας! (παραδείγματα).

Ισχυρό σοκ υπέστησαν χθες πάνω από 65.000 Ελληνες δανειολήπτες που έχουν πάρει στεγαστικά δάνεια σε ελβετικό φράγκο, μετά την αιφνιδιαστική απόφαση της κεντρικής τράπεζας της Ελβετίας να άρει το πλαφόν που είχε επιβάλει στην ισοτιμία από τον Σεπτέμβριο του 2011 -στο 1,20 (δηλαδή 1 ευρώ = 1,20 ελβετικά φράγκα)-, με αποτέλεσμα η ισοτιμία να διαμορφώνεται στο 1 προς 1.

Μέσα σε λίγες ώρες το άληκτο κεφάλαιο των δανείων τους αυξήθηκε κατά μέσο όρο με επιπλέον 19.538 ευρώ, ενώ παρά τη μείωση των επιτοκίων της ελβετικής κεντρικής τράπεζας η μηνιαία δόση αυξάνεται, λόγω της ενίσχυσης της ισοτιμίας. Μάλιστα ο πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς επικοινώνησε χθες με τον διοικητή της Τράπεζας Ελλάδος Γιάννη Στουρνάρα για το θέμα.

Την ίδια ώρα τα τραπεζικά στελέχη συνιστούν ψυχραιμία και συμβουλεύουν τους δανειολήπτες να μην σπεύσουν να αλλάξουν τα δάνεια τους σε ευρώ, καθώς έτσι θα μετατρέψουν την «λογιστική» ζημιά σε πραγματική.


Όμως τα τελευταία χρόνια όσοι δανείστηκαν με ρήτρα ελβετικού είδαν το άληκτο κεφάλαιο του δανείου τους να αυξάνεται μήνα με το μήνα. Το ίδιο συνέβαινε και με τις μηνιαίες δόσεις. Πλήρωναν περισσότερα και το δάνειο αντί να μικραίνει, αυξανόταν χρόνο με το χρόνο.

Το παράδειγμα που ακολουθεί είναι ενδεικτικό για την επιβάρυνση που έχουν υποστεί από το 2010 και μετά όσοι έχουν στεγαστικά σε ελβετικό φράγκο.



Τον Σεπτέμβριο του 2007 ο κ. Π.Α δανείστηκε 200.000 ευρώ με ρήτρα ελβετικού φράγκου. Η ισοτιμία ήταν στο στο 1,6155, (δηλαδή έλαβε 330.000 ελβετικά φράγκα.

Η διάρκεια του δανείου είναι για 20 χρόνια και είχε σταθερό επιτόκιο για τα 2 πρώτα χρόνια στο 2,57% (στη συνέχεια στο 1,45%).


Η μηνιαία δόση του, τον Σεπτέμβριο του 2007 ήταν 1.090 ευρώ.


Τρία χρόνια αργότερα, το Μάιο του 2010, το επιτόκιο είχε μειωθεί στο1,45% όμως λόγω της ανόδου του ελβετικού, η ισοτιμία είχε διαμορφωθεί στο 1,4026, η δόση είχε αυξηθεί στα 1.153 ευρώ. Και κυρίως το αρχικό κεφάλαιο των 200.000 ευρώ είχε αυξηθεί στα211.000 ευρώ.


Τον Μάιο του 2012 -πέντε χρόνια μετά- το επιτόκιο συνέχιζε να είναι στο 1,45%, η ισοτιμία όμως είχε διαμορφωθεί στο 1,18 και η δόση αυξήθηκε στα 1.375 ευρώ με το άληκτο κεφάλαιο στα 225.500 ευρώ.


Τον Δεκέμβριο του 2014 η δόση διατηρείτο στα ίδια επίπεδα δηλαδή στα 1.375 ευρώ το μήνα και το άληκτο κεφάλαιο υποχώρησε στα 192.000 ευρώ.


Σήμερα με ανατίμηση της ισοτιμίας κατά 14% , το άληκτο κεφάλαιο των 192.000 ευρώ αυξάνεται αυτομάτως στα 218.880 ευρώ. Και παρά τη μείωση των επιτοκίων κατά 0,5% η επιβάρυνση από την διαφορά στην ισοτιμία των δύο νομισμάτων ανεβάζει τη δόση στα 1.382 ευρώ.

Ο συγκεκριμένος δανειολήπτης, που εξυπηρετεί κανονικά το δάνειο του έχει πληρώσει από τον Σεπτέμβριο του 2007 μέχρι τον Δεκέμβριο του 2014,συνολικά 111.445 ευρώ και το άληκτο κεφάλαιο αυξήθηκε χθες στα 218.880 ευρώ.

Στον ... εφιάλτη του ελβετικού φράγκου βρίσκονται 65.000 ελληνικά νοικοκυριά, που την περίοδο 2007-2008 έλαβαν στεγαστικά δάνεια με ρήτρα chf, που το ύψος τους τότε ήταν περί τα 7 δισ ευρώ.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας Ελλάδος, τον Σεπτέμβριο 2014 τα συνολικά υπόλοιπα των στεγαστικών δανείων σε ελβετικό φράγκο ήταν στα8,5 δισ ευρώ. Δηλαδή παρά τις αποπληρωμές, η ενίσχυση του ελεβτικού έναντι του ευρώ, αύξανε το χρέος τους.

Μόνο χθες η επιβάρυνση τους ήταν 1,27 δισ ευρώ, που κατά μέσο όρο μεταφράζεται σε πρόσθετο χρέος της τάξης των 19.538 ευρώ ανά δανειολήπτη.

Σημειώνουμε ότι κατά μέσο όρο τα δάνεια ήταν ύψους 130.000 ευρώ.

Οι δανειολήπτες σε ελβετικό φράγκο έχουν συστήσει Σύλλογο και εντός των ημερών αναμένεται να προσφύγουν στη Δικαιοσύνη. Με την ομαδική τους αγωγή οι δανειολήπτες ζητούν να αποπληρώσουν τα δάνεια με βάση την ισοτιμία εκταμίευσης τους και όχι την τρέχουσα.

Υπενθυμίζουμε ότι τον περασμένο Ιούνιο το Πολυμελές Πρωτοδικείο της Ξάνθης είχε δικαιώσει δανειολήπτη που είχε προσφύγει ζητώντας να αποπληρώνει το δάνειο με βάση την ισοτιμία εκταμίευσης. Mε την υπ΄αριθμ. 23/2014 απόφαση του, έκρινε: καταχρηστικό και άκυρο, τον όρο της δανειακής σύμβασης, με τον οποίο ο οφειλέτης υποχρεούται να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του προς την τράπεζα σε ευρώ με βάση την τρέχουσα τιμή πώλησης του νομίσματος χορήγησης.

Στα 600 με 800 εκατ. ευρώ θα ανέλθουν τα στεγαστικά δάνεια το 2015.

Σε 650 εκατ. ευρώ ανέρχονται περίπου οι συνολικές χορηγήσεις νέων στεγαστικών και καταναλωτικών δανείων που δόθηκαν στη χώρα μας από το τραπεζικό σύστημα το 2014.

Ειδικότερα σύμφωνα με συγκλίνουσες εκτιμήσεις τραπεζικών στελεχών που συγκέντρωσε η «Κ», στον τομέα της στεγαστικής πίστης δόθηκαν περίπου 250 εκατ. ευρώ νέα δάνεια, ενώ στον τομέα της καταναλωτικής πίστης δόθηκαν περίπου 400 εκατ. ευρώ. χωρίς να υπολογίζονται οι πιστωτικές κάρτες και οι υπεραναλήψεις από καταθετικούς λογαριασμούς.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των τραπεζικών στελεχών και στις δύο περιπτώσεις, η αυξημένη ζήτηση που σημειώθηκε το 2014, σε σχέση με το 2013, ειδικά στο τρίμηνο Σεπτεμβρίου-Νοεμβρίου, ανακόπηκε τις τελευταίες εβδομάδες, καθώς οι υποψήφιοι δανειολήπτες κρατούν στάση αναμονής.

Ποιες όμως είναι οι εκτιμήσεις για το 2015;

Για τον τομέα της στεγαστικής πίστης, οι εκτιμήσεις που έχουν διατυπωθεί για το 2015 κάνουν λόγο για 600 με 800 εκατ. ευρώ νέα δάνεια, όπως όμως επισημαίνουν αρμόδια τραπεζικά στελέχη, καθοριστική σημασία στο εάν τελικά θα επιβεβαιωθούν ή όχι οι εκτιμήσεις αυτές θα έχει η ζήτηση που θα παρατηρηθεί το πρώτο τετράμηνο του έτους. Στη στεγαστική πίστη η ζήτηση που παρατηρήθηκε το 2014 και εκτιμάται ότι θα συνεχιστεί και το 2015, αφορά κυρίως χρηματοδοτήσεις 80.000 με 100.000 περίπου, δηλαδή για αγορά ακινήτων αξίας 100.000 με 150.000 ευρώ (καθώς η ιδία συμμετοχή των δανειοληπτών για την αγορά ακινήτου είναι πλέον απαραίτητη προϋπόθεση σε ένα ποσοστό 25% περίπου).

Στην καταναλωτική πίστη, οι συγκλίνουσες εκτιμήσεις για το 2015 κάνουν λόγο για νέα δάνεια που θα μπορούσαν να φθάσουν και το ένα δισ. ευρώ. Στον τομέα αυτό δίνεται πλέον έμφαση στη διάθεση καταναλωτικών δανείων για συγκεκριμένο σκοπό, όπως για αγορά αυτοκινήτου, για κάλυψη αναγκών ενεργειακής αναβάθμισης κατοικιών, για πληρωμή διδάκτρων, στους εμπόρους για προεξόφληση των άτοκων δόσεων και ζητούνται παραστατικά που να αποδεικνύουν ότι το ποσό του δανείου θα χρησιμοποιηθεί για τον συγκεκριμένο σκοπό που ζητήθηκε το δάνειο. Η ζήτηση για καταναλωτικά δάνεια προέρχεται κυρίως από μισθωτούς στον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα μεταξύ 30 και 50 ετών, με στόχο να καλύψουν βασικές καθημερινές, αλλά και έκτακτες ανάγκες, λόγω της σημαντικής μείωσης των ετήσιων εισοδημάτων τους.

Τα παιγνίδια των κόκκινων δανείων.

Ανοικτό το ενδεχόμενο για παράταση των μεταβατικών διατάξεων που προστατεύουν την κύρια κατοικία από τους τραπεζικούς πλειστηριασμούς και λήγουν στο τέλος της χρονιάς, αφήνει το υπουργείο Ανάπτυξης, αν και θεωρεί «επαρκή το πλαίσιο του νόμου "Κατσέλη" και του Κώδικα Δεοντολογίας των Τραπεζών».

Κορυφαίος αξιωματούχος του υπουργείου Ανάπτυξης σε χθεσινή συνάντηση με τους δημοσιογράφους και ερωτηθείς για τις ενέργειες της κυβέρνησης σε ό,τι αφορά την παράταση ή τη λήξη του νόμου 4224/2013, που προστατεύει υπό προϋποθέσεις την κύρια κατοικία από τους πλειστηριασμούς, απέφυγε να τοποθετηθεί επίσημα: «Δεν υπάρχει τίποτα ανακοινώσιμο για το θέμα της παράτασης του μεταβατικού πλαισίου προστασίας της κύριας κατοικίας από τους τραπεζικούς πλειστηριασμούς», αρκέστηκε στο να απαντήσει και πρόσθεσε: «Οποιαδήποτε πρόχειρη και βιαστική δήλωση για το θέμα μπορεί να τινάξει τα πάντα στον αέρα».

Ο ίδιος αξιωματούχος ρωτήθηκε και για το σχέδιο «Δένδια» σε ό,τι αφορά τη ρύθμιση των στεγαστικών δανείων καθώς και συνολικά για το ζήτημα του ιδιωτικού χρέους προς τις τράπεζες και υπογράμμισε: «Το πλαίσιο που υπάρχει είναι επαρκές», είπε αναφερόμενος στον Κώδικα Δεοντολογίας των Τραπεζών που προβλέπει ρυθμίσεις από τις τράπεζες αλλά και για τον νόμο Κατσέλη, όπως προαναφέρθηκε. Ειδικά για το «σχέδιο Δένδια» σημείωσε πως «αν ληφθεί οποιαδήποτε απόφαση για νομοθετική ρύθμιση, χρειάζεται σοβαρή μελέτη του θέματος. Ακούμε προσεκτικά τις απόψεις φορέων» και πρόσθεσε με νόημα «πρέπει όποια απόφαση για αυτά τα θέματα να λαμβάνει υπόψη και να δείχνει προσοχή στον τραπεζικό πυλώνα».

Μέχρι το τέλος του 2015 θα παραμείνουν οι αντικειμενικές αξίες ως βάση υπολογισμού της αξίας των ακινήτων κατά τον πλειστηριασμό, διευκρινίζει το υπουργείο Δικαιοσύνης. Σχετικά με τη διάταξη που μπήκε στο νομοσχέδιο για την αναμόρφωση του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας και προβλέπει ότι οι τιμές εκκίνησης των πλειστηριασμών θα είναι σύμφωνα με τις πολύ χαμηλές εμπορικές αξίες των ακινήτων, και όχι σύμφωνα με την αντικειμενική αξία, η οποία είναι αρκετά υψηλότερη, το υπουργείο Δικαιοσύνης διευκρινίζει: «Οι αλλαγές όσον αφορά στον υπολογισμό της αξίας αλλά και την τιμή εκκίνησης των πλειστηριασμών ακινήτων αποτελούν αποτέλεσμα ενδελεχούς έρευνας και επιστημονικής μελέτης. Ωστόσο, λόγω των επικρατουσών συνθηκών, τουλάχιστον μέχρι το τέλος του 2015 ως βάση υπολογισμού της αξίας των ακινήτων κατά τον πλειστηριασμό παραμένουν οι αντικειμενικές αξίες. Πάντως, η ελληνική κυβέρνηση θεωρεί ότι η εμπορική αξία των ακινήτων αποτελεί την πιο αποτελεσματική, δίκαιη και πολιτικά ορθή μέθοδο υπολογισμού της αξίας του ακινήτου για τις ανάγκες του πλειστηριασμού. Αυτή η μέθοδος άλλωστε αποτελεί και την πρακτική των περισσοτέρων χωρών του δυτικού κόσμου. Ως κριτήριο για τον καθορισμό της εμπορικής αξίας δεν μπορεί να είναι μεμονωμένες μεταβιβάσεις γειτονικών ομοειδών ακινήτων οι οποίες είναι πιθανόν να μην αντανακλούν την πραγματική εμπορική αξία των ακινήτων. Επομένως, ο ορισμός της εμπορικής αξίας δεν μπορεί να γίνεται αυθαίρετα. Έτσι απαιτείται η δημιουργία ενός μεθοδολογικά αξιόπιστου συστήματος εκτιμήσεων, το οποίο θα στηρίζεται σε σταθερά, επιστημονικώς αποδεκτά και αδιάβλητα κριτήρια υπολογισμού, ώστε με βάση αυτό να ορίζονται με σαφήνεια και ορθότητα οι εμπορικές αξίες των ακινήτων. Αυτό το σύστημα αναμένεται να δημιουργηθεί μέχρι το τέλος του 2015 με τη συνεργασία των συναρμόδιων υπουργείων. Έτσι θα αποφευχθεί ο πλειστηριασμός ακινήτων έναντι αντιτίμων που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματική εμπορική αξία των ακινήτων και ως εκ τούτου οδηγούν σε άδικες καταστάσεις για τα μετέχοντα στη διαδικασία του πλειστηριασμού μέρη. Μέχρι τη δημιουργία του συστήματος αυτού, για τον υπολογισμό της αξίας του ακινήτου, υπ' όψιν λαμβάνονται οι αντικειμενικές αξίες, ενώ η τιμή πρώτης προσφοράς (εκκίνησης) ορίζεται στα 2/3 αυτής, όπως και κατά το νομοθετικό καθεστώς που ίσχυε μέχρι σήμερα. Στο σύστημα αυτό αναφέρθηκε ο υπουργός Δικαιοσύνης κ. Χαράλαμπος Αθανασίου κατά την ομιλία του στη διαδικασία παροχής ψήφου εμπιστοσύνης στην Κυβέρνηση στις 9 Οκτωβρίου τονίζοντας την διαπραγματευτική επιτυχία της χώρας μας. Έπειτα από κοπιώδεις διαπραγματεύσεις και έναντι των θέσεων της τρόικας που ζητούσε α) τον καθορισμό της αξίας του προς πλειστηριασμό ακινήτου βάσει της εμπορικής αξίας του από την έναρξη εφαρμογής του νέου κώδικα, και β) τιμή εκκίνησης ίση με το 1/3 της εμπορικής αξίας, έγιναν δεκτές οι θέσεις της χώρας μας. Σύμφωνα με αυτές ορίζεται τιμή εκκίνησης πλειστηριασμού τα 2/3 της εμπορικής αξίας του ακινήτου, η οποία υπολογίζεται βάσει αδιάβλητου συστήματος που αντανακλά τις πραγματικές συνθήκες τις αγοράς, ενώ μέχρι να δημιουργηθεί το σύστημα αυτό (τέλος του 2015) θα ισχύει το υπάρχον σύστημα της αντικειμενικής αξίας. Μόνο κατά το χρονικό διάστημα αυτό, αν ο πλειστηριασμός δεν ήταν επιτυχής, λόγω ελλείψεως προσφορών, επαναλαμβάνεται σε 14 ημέρες με τιμή εκκίνησης το 50% της αντικειμενικής αξίας. Το ίδιο αποτέλεσμα θα υπήρχε και με το υπάρχον σύστημα. δεδομένης της αποτυχίας του πρώτου πλειστηριασμού που αναπόδραστα θα οδηγούσε σε θέση χαμηλότερης τιμής από το δικαστήριο για τον επόμενο πλειστηριασμό. Οι ως άνω διαδικασίες ενισχύονται με την καθιέρωση των κλειστών προσφορών αλλά και του ηλεκτρονικού πλειστηριασμού, οι λεπτομέρειες του οποίου θα ορισθούν με Προεδρικό Διάταγμα, που θα διαμορφωθεί άμεσα μετά την ψήφιση του νέου Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, ώστε να αποφεύγονται φαινόμενα χειραγωγούμενων πλειστηριασμών (κοράκια). Έτσι λοιπόν καθίσταται σαφές ότι η ελληνική κυβέρνηση, ενεργώντας με ευθύνη, διαμόρφωσε ένα νέο ρεαλιστικό και μοντέρνο σύστημα πλειστηριασμών, που από τη μία προσαρμόζεται στις καλές βέλτιστες διεθνείς πρακτικές και οδηγεί στη διενέργεια πλειστηριασμών χωρίς να ελλείπουν οι μηχανισμοί υπολογισμού της αξίας των ακινήτων αλλά και τις τιμής πρώτης προσφοράς σε τέτοια επίπεδα ώστε να αποτρέπεται η θέση τιμών τέτοιων που αφήνουν απροστάτευτους τους οφειλέτες».

Στροφή 180 μοιρών στα στεγαστικά.

Ξεκινά «εκστρατεία» εντοπισμού νέων και υγιών αιτημάτων. Τριπλασιάστηκαν, αλλά παραμένουν χαμηλά οι εκταμιεύσεις δανείων.



Εντολή στα καταστήματα να δέχονται και να προωθούν προς έγκριση στα αρμόδια τμήματα περισσότερα αιτήματα χορήγησης δανείων έχουν δώσει, σύμφωνα με πληροφορίες του «Κ», οι διοικήσεις των τεσσάρων «συστημικών» τραπεζών. Πρόκειται για την πρώτη ουσιαστική προσπάθεια να αυξηθούν οι εκταμιεύσεις δανείων, έπειτα από περίπου μία τριετία «ανομβρίας».

Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι το μεγαλύτερο βάρος θα πέσει στα στεγαστικά, εξαιτίας του γεγονότος ότι θεωρούνται τα πιο ασφαλή, αλλά και στα υγιή επιχειρηματικά, που αφενός «κρύβουν» περισσότερα έσοδα και αφετέρου υπάρχει μεγαλύτερη ανάγκη χορηγήσεων.

Με τα αποτελέσματα των stress tests να βρίσκονται προ των πυλών, οι τράπεζες θέλουν να προετοιμάσουν το έδαφος για την επόμενη ημέρα, με στόχο η πιστωτική επέκταση να ξεκινήσει στο πρώτο τρίμηνο του 2015. Σε αυτό το πλαίσιο, γνωρίζουν ότι μόνο αν ξεφύγουν από την υπερβολική επιφυλακτικότητα που υπαγόρευε η κρίση θα μπορέσουν να επανέλθουν σταδιακά σε φυσιολογικά επίπεδα δραστηριότητας. Γιατί σήμερα μόνο φυσιολογικά δεν τα λες...

Τραπεζικά στοιχεία που έχει στη διάθεσή του το «Κ» δείχνουν ότι από την αρχή του 2014, και κυρίως τους τελευταίους μήνες, παρατηρείται μεγάλη αύξηση των εκταμιεύσεων δανείων, η οποία, ωστόσο, μεταφράζεται σε απόλυτα ποσά που μόνο απογοητευτικά θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν. Ενδεικτικά, οι χορηγήσεις στεγαστικών σχεδόν τετραπλασιάστηκαν τον Ιούλιο, σε σύγκριση με τον αντίστοιχο περσινό μήνα, ενώ οι εκταμιεύσεις δανείων για την αγορά αυτοκινήτου διπλασιάστηκαν.

Η σύγκριση, ωστόσο, στις χορηγήσεις δανείων με τα προ κρίσης επίπεδα σοκάρει: Ενδεικτικά, το 2008 οι εκταμιεύσεις στεγαστικών δανείων από το σύνολο του τραπεζικού κλάδου διαμορφώθηκαν κοντά στα 12 δισ. ευρώ! Ακολούθησε μια συνεχώς φθίνουσα πορεία, για να φτάσουμε στα 300-400 εκατ. ευρώ το 2013. Αρμόδια τραπεζικά στελέχη εκτιμούν ότι οι εκταμιεύσεις στεγαστικών θα ανέλθουν στο 1 δισ. ευρώ το 2015.

«Είναι δεδομένο ότι δύσκολα θα ξαναδούμε τον ρυθμό εκταμιεύσεων της περασμένης δεκαετίας. Σήμερα τα υπόλοιπα των δανείων μειώνονται γιατί οι εκταμιεύσεις κινούνται σε πολύ χαμηλά επίπεδα -αν και αυξάνονται- και την ίδια ώρα αποπληρώνονται πολύ μεγάλα δάνεια από εταιρείες που επιστρέφουν στις αγορές κεφαλαίου», δηλώνει ένα από τα κορυφαία στελέχη στη λιανική τραπεζική. Ο ίδιος εκτιμά ότι οι εκδόσεις ομολόγων θα περιοριστούν και οι εκταμιεύσεις δανείων θα αυξηθούν, με αποτέλεσμα να δούμε τα πρώτα σημάδια «αναζωπύρωσης» μέσα στο επόμενο εξάμηνο.

Πρώτη γραμμή
Για να ξεκινήσει, όμως, η πιστωτική επέκταση, θα πρέπει να... ανεβάσει ταχύτητα η πρώτη γραμμή «παραγωγής», δηλαδή τα τραπεζικά υποκαταστήματα. Στα χρόνια της κρίσης, οι ερμητικά κλειστές στρόφιγγες ανάγκαζαν τους υπαλλήλους που δέχονταν αιτήματα δανείων να τα απορρίπτουν πριν αυτά φτάσουν στα αρμόδια τμήματα έγκρισης. Αυτό συνέβαινε γιατί τα κριτήρια «προεπιλογής» είχαν γίνει πολύ αυστηρά, λόγω της έλλειψης ρευστότητας.

Για παράδειγμα, οι τράπεζες χορηγούσαν, προ κρίσης, στεγαστικά δάνεια των οποίων ο δείκτης LTV (που μετρά τη σχέση του ποσού του δανείου προς την αξία της εξασφάλισης) έφτανε ακόμα και το 100%, όταν διεθνώς η κοινή πρακτική είναι να μην ξεπερνά το 75%. Αυτό ήταν το ένα άκρο. Μέσα στην κρίση οι τράπεζες «μαζεύτηκαν», φτάνοντας στο άλλο άκρο, δηλαδή δεν εξέταζαν καθόλου δάνεια που έστω πλησίαζαν το 75%, άσχετα με το πιστωτικό προφίλ του ενδιαφερομένου. Εκτιμούν ότι μόνο αν «χαλαρώσουν» τα υφιστάμενα όρια της προεπιλογής θα μπορέσουν τα τμήματα εγκρίσεων να εντοπίσουν τους δανειολήπτες εκείνους που θα αποτελέσουν το πρώτο «σκαλοπάτι» για την πιστωτική επέκταση.

Τρόπους προστασίας της α' κατοικίας αναζητά η κυβέρνηση.

Σε διαβεβαίωση ότι η πρώτη κατοικία θα συνεχίσει να προστατεύεται προχώρησε ο Νίκος Δένδιας παρά το γεγονός ότι από την 1/1/2015 θα επιτρέπονται οι πλειστηριασμοί.
Μιλώντας στην εκπομπή "Κοινωνία Ώρα MEGA" επισήμανε ότι μόνο 3.000 δανειολήπτες που είναι στο κόκκινο προστατεύτηκαν από τους πλειστηριασμούς, χωρίς όμως να ανοίξει τα χαρτιά του για τον τρόπο με τον οποίο θα συνεχιστεί η προστασία αυτή.
Σύμφωνα με το υπουργείο, λύση στο πρόβλημα θα δώσει η ρύθμιση για τα κόκκινα δάνεια. Μόνο για στεγαστικά και καταναλωτικά υπολογίζονται σε περίπου 35 δισ. ευρώ Στόχος για κάθε δανειολήπτη του οποίου το δάνειο δεν εξυπηρετείται να υπάρχει συνεννόηση με την τράπεζα ουτως ώστε να επιλέγεται η καλύτερη δυνατή λύση.

Μια τέτοια θα μπορεί να είναι η επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής, το χαμηλότερο επιτόκιο αλλά και το κούρεμα των προσαυξήσεων που έχουν μπει στο οφειλόμενο ποσό ενώ σημαντικό ρόλο θα παίξουν και οι εύλογες δαπάνες διαβίωσης, το όρια δηλαδή που έχουν θεσπιστεί για τις ανάγκες ενός νοικοκυριού.

Προτεραιότητα στα κόκκινα επιχειρηματικά δάνεια

Για το υπουργείο Ανάπτυξης προηγείται πάντως το θέμα των κόκκινων επιχειρηματικών δανείων που έχουν πλέον φθάσει στα 45 δισ. ευρώ. Το θέμα θα απασχολήσει και την διαπραγμάτευση με τους εκπροσώπους των δανειστών.

Ορισμένες από τις επιλογές του δανειολήπτη θα είναιη επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής, η διαγραφή προστίμων και προσαυξήσεων όχι μόνο προς τις τράπεζες αλλά και προς το Δημόσιο, ενώ θα εκπονείται και σχέδιο αναδιάρθρωσης των επιχειρήσεων σε συνεννόηση με τις τράπεζες.

Τα υπουργεία Ανάπτυξης και Δικαιοσύνης μελετούν την αλλαγή του πτωχευτικού κώδικα έτσι ώστε να έχουν οι επιχειρήσεις μια δεύτερη ευκαιρία ενώ υιοθετώντας το αγγλοσαξωνικό μοντέλο, θα υπάρχει η δυνατότητα να πτωχεύουν και τα φυσικά πρόσωπα προκειμένου να προστατεύονται από τους δανειστές τους.

«Άρση απαγόρευσης πλειστηριασμών τώρα!» λέει η Τρόικα.

Ξεπερνά κάθε προηγούμενο η υποχωρητικότητα της κυβέρνησης - Από το «κανένας δεν θα χάσει το σπίτι του» περάσαμε στο «δεν θα δεχθούμε πλειστηριασμούς κάτω του 1/3 της αντικειμενικής αξίας»

Ο μεγαλύτερος εφιάλτης από όλους επανέρχεται! Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες του Newsbomb το τελευταίο διάστημα οι δανειστές άρχισαν τις σφοδρές πιέσεις για να υπάρξει άρση της απαγόρευσης για τους πλειστηριασμούς πρώτης κατοικίας .

Θυμίζουμε ότι στο τέλος του 2013 η κυβέρνηση είχε φέρει Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου για την ανανέωση για ένα έτος - μέχρι το τέλος του 2014 - της προστασίας των ιδιοκτητών ακινήτων από πλειστηριασμούς στην πρώτη κατοικία.

Όμως, εξαντλώντας το έτος, η τρόικα δεν φαίνεται να το έχει ξεχάσει! Πλέον, άρχισε και πάλι τις πιέσεις για άρση της προστασίας για τους πλειστηριασμούς ακινήτων στην πρώτη κατοικία, που μάλιστα θα πρέπει να γίνονται τιμή ακόμη και στο 1/3 της αντικειμενικής αξίας.

Η κυβέρνηση μπροστά στον ..ξεχασμένο (;) πονοκέφαλο τρέχει και δεν φτάνει τις τελευταίες ώρες. Λέγεται μάλιστα, ότι ο πρωθυπουργός κατά τη διάρκεια της ευρείας σύσκεψης με Υπουργούς που θα βρεθούν την επόμενη εβδομάδα στο Παρίσι, έδωσε εντολή για άμεση εξεύρεση λύσης.

Το απίστευτο της ιστορίας είναι πως η υποχωρητικότητα της κυβέρνησης ξεπερνά κάθε προηγούμενο. Από τις τρανές διαβεβαιώσεις ότι κανένας Έλληνας δεν θα χάσει το σπίτι του, περάσαμε στο ότι δεν θα αφήσουμε να βγούνε στο σφυρί για το 1/3 της αντικειμενικής τους αξίας.

Το πρόβλημα για την κυβέρνηση δεν είναι μόνο στο χρονοδιάγραμμα, αλλά και στις αντιδράσεις των βουλευτών, που πέρυσι είχαν ξεσηκωθεί για το ίδιο θέμα, αναγκάζοντας την τρόικα σε προσωρινή υπαναχώρηση, αφήνοντας το οικονομικό επιτελείο σε – φαινομενικά – μονομερείς ενέργειες. Τότε επί της ουσίας, απλά έδωσε μια περίοδο χάριτος 12 μηνών.

Δεν αποκλείεται το ζήτημα με τα ακίνητα να αποτελέσει το μεγάλο «αγκάθι» των επόμενων εβδομάδων, αφού το ύψος της πρώτης τιμής ενός πλειστηριασμού αποτελούν μνημονιακή δέσμευση για την αξιολόγηση του Σεπτεμβρίου και περιλαμβάνεται στα 600 προαπαιτούμενα. Μέχρι στιγμής εκκρεμεί σχεδόν το 20% αυτών, δηλαδή πάνω από 120!

Οι σκέψεις

Η τρόικα αναφέρει ότι με τις ισχύουσες αντικειμενικές αξίες, οι περισσότεροι πλειστηριασμοί ακινήτων κηρύσσονται άγονοι. Επειδή όμως αντικειμενικές... δεν υπάρχουν και θα μας έρθουν το 2017, τότε πρέπει να βρεθούν εναλλακτικές επιλογές.

Η τρόικα μάλιστα, φέρεται να πιέζει για πλήρη απελευθέρωση των πλειστηριασμών χωρίς εξαιρέσεις.

Το σχέδιο που επεξεργάζονται πλέον στο Υπουργείο Οικονομικών αναφέρει ότι θα αλλάξουν οι τιμές που ξεκινούν οι πλειστηριασμοί, ενώ θα πρέπει να βρεθεί η «φόρμουλα» για την προστασία των ασθενέστερων, όσων δηλαδή αποδεδειγμένα έχουν πληγεί σημαντικά από την οικονομική κρίση. Οι προϋποθέσεις για αυτή την προστασία δεν είναι ακόμα έτοιμα και αναμένονται το επόμενο χρονικό διάστημα.

«Είναι απόφαση και όχι διάθεση να αναχαιτισθεί το αίτημα της τρόικας για πλειστηριασμούς στο 1/3 της αντικειμενικής αξίας», δήλωσε υψηλόβαθμο στέλεχος του υπουργείου Δικαιοσύνης, όπως μετέδωσε το Αθηναϊκό Πρακτορείο, μετά την συνάντηση του Γκίκα Χαρδούβελη με το υπουργό Δικαιοσύνης, Χαράλαμπο Αθανασίου, ενόψει των διαπραγματεύσεων με το κλιμάκιο των δανειστών στο Παρίσι.

Ποιοι προστατεύονται μέχρι και σήμερα από πλειστηριασμούς

Όσοι έχουν κύρια κατοικία με αντικειμενική αξία έως και 200.000 ευρώ.

Όσοι έχουν ετήσιο οικογενειακό καθαρό εισόδημα μέχρι 35.000 ευρώ.

Όσοι έχουν συνολικά κινητή και ακίνητη περιουσία μικρότερη ή ίση των 270.000 ευρώ. Από αυτή, το σύνολο των καταθέσεων και κινητών αξιών δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 15.000 ευρώ. Εξαιρείται το αυτοκίνητο.

Δανειολήπτες θα πληρώνουν ενοίκιο αντί για δόση.

Σενάριο επιστημονικής φαντασίας ή εικόνα από το κοντινό μέλλον; Εταιρείες - γίγαντες, με τις τράπεζες να ελέγχουν το μεγαλύτερο μέρος των μετοχών τους, «σαρώνουν» την ελληνική κτηματαγορά από άκρο σε άκρο.

Όποιο ακίνητο έχει αποκτηθεί με δάνειο το οποίο δεν αποπληρώνεται στην ώρα του, όποιο ακίνητο βγαίνει στον πλειστηριασμό, το αγοράζουν σε τιμή χαμηλότερη ακόμη και από την αντικειμενική αξία του. Δεν βγάζουν λεφτά από το ταμείο. Απλώς συμψηφίζουν το τίμημα που κανονικά θα έπρεπε να δώσουν με το υπόλοιπο του στεγαστικού δανείου. Και στη συνέχεια, πιάνουν τον (πρώην) ιδιοκτήτη για να του προτείνουν την λύση: «Θέλεις να εξακολουθείς να ζεις στο σπίτι που μόλις έχασες και να πληρώνεις ένα ενοίκιο; Και ποιος ξέρει. Αν τα πράγματα πάνε καλά στο μέλλον για εσένα, μπορεί και να σου ξαναπουλήσουμε το ίδιο σπίτι. Θα σου κάνουμε και καλή τιμή…».

Η δήλωση του υπουργού Οικονομικών Γκίκα Χαρδούβελη το Σαββατοκύριακο ήταν σαφής: Θα δώσουμε τη δυνατότητα στους δανειολήπτες να πληρώνουν ενοίκιο αντί για δόση. Και θα βάλουμε και το υπουργείο Εργασίας να φτιάξει ένα πρόγραμμα επιδοτήσεων έτσι ώστε να επιτρέπουν στους εντελώς αδύναμους να εισπράττουν ένα μέρος του ενοικίου από το κράτος (σ.σ.: για όποιους το λησμόνησαν ήδη, προγράμματα επιδότησης ενοικίου υπήρχαν στην Ελλάδα επί σειρά ετών. Μάλιστα, η σχετική εισφορά υπάρχει ακόμη για τους εργαζομένους, άσχετα αν έχει καταργηθεί η παροχή που στο παρελθόν δινόταν μέσω του ΟΕΚ).

Κι όμως, η «είδηση» δεν κρύβεται στη δήλωση που έγινε (σ.σ.: άλλωστε το σενάριο «ενοίκιο αντί για δόση» το είχαμε ήδη πληροφορηθεί διαβάζοντας την απόφαση της Τραπέζης της Ελλάδος για τις εναλλακτικές λύσεις ρύθμισης των κόκκινων δανείων), αλλά στη δήλωση που υπονοήθηκε αλλά δεν έγινε ποτέ: Από την 1η Ιανουαρίου 2015, οδεύουμε ολοταχώς προς την πλήρη απελευθέρωση των πλειστηριασμών. Η απόφαση ελήφθη: έρχεται το μεγάλο ξεκαθάρισμα με το ζήτημα των κόκκινων δανείων.

Το ποσοστό της ιδιοκατοίκησης στην Ελλάδα θα μειωθεί ταχύτατα, για να πλησιάσει στον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Το καθεστώς των πλειστηριασμών θα αλλάξει προς όφελος των δανειστών ενώ για οποιοδήποτε στάδιο προηγείται του πλειστηριασμού (νόμος Κατσέλη, διαπραγματεύσεις με τις τράπεζες, ρυθμίσεις κ.λπ.), θα καθιερωθούν διαδικασίες - εξπρές. Οι εμπνευστές του σχεδίου θεωρούν ότι με αυτόν τον τρόπο θα αποκατασταθεί – έστω και αν χρειαστεί να περάσει η κοινωνία από ένα τεράστιο σοκ – η αγορά της στεγαστικής πίστης ώστε οι «επόμενοι» αγοραστές να μπορούν να αποκτήσουν πρόσβαση στο χρήμα των τραπεζών υπό νέους όρους. Με λίγα λόγια, οι τράπεζες θα ξαναδώσουν λεφτά για να χρηματοδοτήσουν την αγορά ακινήτων, όταν θα είναι βέβαιες ότι το νέο πλαίσιο θα επιτρέπει το ακίνητο να βγαίνει στο σφυρί με ταχύτατες διαδικασίες, πράγμα που σημαίνει ότι το χρήμα που θα δανείσουν θα είναι απολύτως εγγυημένο.

Γιατί ενοίκιο αντί για δόση;

Το συζητούσαμε οι δανειολήπτες και μεταξύ μας: «Ας τα πάρουν οι τράπεζες τα σπίτια, τι θα τα κάνουν;». Φαίνεται όμως ότι βρήκαν τι να κάνουν τα ακίνητα αντλώντας έμπνευση και από άλλες χώρες του εξωτερικού και κυρίως από την Ιρλανδία. Η λογική είναι πολύ απλή: Αν η κυριότητα του ακινήτου περιέλθει στην τράπεζα, το «κόκκινο δάνειο» σβήνει από τον ισολογισμό της. Πολύ απλά διότι η αξία του ακινήτου (η όποια αξία έχει απομείνει) συμψηφίζεται με το στεγαστικό δάνειο που είχε δοθεί στον πρώην ιδιοκτήτη. Κατά κάποιον τρόπο, το δάνειο αποπληρώνεται, αν όχι στο σύνολό του, τουλάχιστον ένα μεγάλο μέρος αυτού. Η τράπεζα που βρίσκεται με ένα χαρτοφυλάκιο ακινήτων (προφανώς μέσω μιας θυγατρικής η οποία θα αναλάβει όλο αυτό το έργο στελεχωμένη από μηχανικούς, δικηγόρους και ειδικούς σε θέματα στεγαστικής πίστης) έχει όλες τις εναλλακτικές:

1. Μπορεί να ενοικιάσει το ακίνητο στον πρώην ιδιοκτήτη, εξασφαλίζοντας μια πρώτη απόδοση για το ακίνητο που έχει περιέλθει στην κατοχή της. Αν μάλιστα εμπλακεί και το κράτος στην ιστορία για να επιδοτεί τους πρώην ιδιοκτήτες και μελλοντικούς ενοικιαστές, τόσο το καλύτερο καθώς η απόδοση του ακινήτου θα έχει και την εγγύηση του ελληνικού Δημοσίου.

2. Από τη στιγμή που έχει στην κατοχή της τους τίτλους ιδιοκτησίας, μπορεί να φτιάξει ένα χρηματοδοτικό προϊόν με εγγύηση τα ακίνητα και να αντλήσει ρευστότητα από τις διεθνείς αγορές. Με τις τιμές με τις οποίες θα είναι περασμένα τα συγκεκριμένα ακίνητα στα βιβλία των τραπεζών, το όποιο χρηματοδοτικό προϊόν εκδοθεί, θα είναι και αρκετό δελεαστικό καθώς σε ενδεχόμενη ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας, το πιθανότερο είναι ότι οι τιμές θα ακολουθήσουν ανοδική παρά πτωτική πορεία. Ήδη έχουν κυκλοφορήσει οι πρώτες αναλύσεις σύμφωνα με τις οποίες η ανάκαμψη στις τιμές των ακινήτων θα ξεκινήσει δειλά από το 2016.

3. Διατηρεί τη δυνατότητα να πουλήσει το ακίνητο στο μέλλον (ακόμη και στον πρώην ιδιοκτήτη της) αντλώντας και με αυτόν τον τρόπο περαιτέρω ρευστότητα.

Όποια εναλλακτική λύση και αν επιλεγεί, είναι προτιμότερη από το καθεστώς που ισχύει σήμερα. Με τις συνθήκες όπως έχουν διαμορφωθεί αυτήν τη στιγμή, τα δάνεια δεν εξυπηρετούνται, οι δανειολήπτες, είτε ύστερα από προσφυγή στον νόμο Κατσέλη είτε και χωρίς καμία κάλυψη, δεν πληρώνουν τίποτα απολύτως και οι τράπεζες, υπό την πίεση της ΕΚΤ αλλά και της τρόικας, είναι υποχρεωμένες να παίρνουν ολοένα και περισσότερες προβλέψεις με αποτέλεσμα να ζητούν ολοένα και περισσότερα κεφάλαια.

Με τη μεταβίβαση των ακινήτων στις τράπεζες (είτε μέσω πλειστηριασμού είτε και με… οικειοθελή απόφαση του δανειολήπτη για λόγους που αναλύονται στη συνέχεια) οι πιέσεις για περισσότερα κεφάλαια θα εκτονωθούν ενώ θα επιτευχθεί ένας ακόμη στόχος: θα ελεγχθεί η αθρόα προσφορά ακινήτων και η πιθανή κατάρρευση των τιμών. Γιατί φοβούνταν τους πλειστηριασμούς οι τράπεζες; Για να μην ξεπουληθούν τα ακίνητα και χαθεί η αξία των εγγυήσεων που έχουν δοθεί για την κάλυψη του συνόλου των στεγαστικών δανείων (άνω των 70 δισ. ευρώ) και όχι μόνο των «κόκκινων». Τώρα μαζικό ξεπούλημα ακινήτων μέσω των πλειστηριασμών δεν θα υπάρξει. Διότι όποιο ακίνητο θα βγαίνει στο σφυρί, θα έχει από την άλλη πλευρά τον αγοραστή έτοιμο να περιμένει: την ίδια την τράπεζα.

Όλα τα βήματα

Το σχέδιο είναι οργανωμένο και καλά μελετημένο. Το ξεκαθάρισμα των «κόκκινων» στεγαστικών δανείων θα γίνει με συνοπτικές διαδικασίες και με νομοθετήματα τα οποία – αν δεν υπάρξουν πολιτικές εξελίξεις – προγραμματίζεται να περάσουν στη Βουλή μέσα στο φθινόπωρο. Ο δανειολήπτης ουσιαστικά θα υποχρεωθεί να έρθει σε επαφή με την τράπεζα και με τον έναν ή με τον άλλο τρόπο να αρχίσει να πληρώνει. Πώς θα γίνει αυτό;

1. Παράταση στο καθεστώς προστασίας από τους πλειστηριασμούς δεν θα υπάρξει. Από 1.1.2015 οδεύουμε προς πλήρη απελευθέρωση.

2. Θα ενεργοποιηθεί πολύ σύντομα η απόφαση της Τραπέζης της Ελλάδος για τις εναλλακτικές ρύθμισης των στεγαστικών δανείων. Οι τράπεζες αγωνίζονται ώστε η απόφαση να μην έχει δεσμευτικό χαρακτήρα, προφανώς για να έχουν το πεδίο δράσης ανοικτό. Αυτό δεν φαίνεται να περνάει, ενώ σχετική νομοθετική πρόβλεψη πέρασε και στο πολυνομοσχέδιο που κατατέθηκε την Τρίτη στη Βουλή. Κάποιες από τις εναλλακτικές λύσεις ρύθμισης των κόκκινων δανείων (οι λεγόμενες βραχυπρόθεσμες) έχουν ήδη δοκιμαστεί στην αγορά και ουσιαστικά έχουν αποτύχει, καθώς μετά την περίοδο της ρύθμισης οι δανειολήπτες αδυνατούν να πληρώσουν, με αποτέλεσμα να απαιτείται νέα ρύθμιση. Στον κατάλογο με τις βραχυπρόθεσμες ρυθμίσεις είχαμε δει μεταξύ άλλων την καταβολή μόνο τόκων, την πληρωμή μειωμένων δόσεων, την παροχή περιόδου χάριτος, την αναβολή πληρωμής δόσεων, την κεφαλαιοποίηση ληξιπρόθεσμων οφειλών κ.λπ.

Έτσι, αναγκαστικά το ενδιαφέρον εστιάζεται στις λεγόμενες μακροπρόθεσμες και μόνιμες ρυθμίσεις, όπως:

• Μόνιμη μείωση του επιτοκίου ή του συμβατικού περιθωρίου.

• Παράταση της διάρκειας αποπληρωμής του δανείου, δηλαδή της ημερομηνίας της τελευταίας συμβατικής καταβολής δόσης αυτού.

• Διαχωρισμό της χορήγησης. Όταν ένα πιστωτικό ίδρυμα συμφωνεί να διαχωρίσει ένα, π.χ., ενυπόθηκο δάνειο δανειολήπτη σε δύο τμήματα:

i. ένα ενυπόθηκο δάνειο, το οποίο ο δανειολήπτης εκτιμάται ότι μπορεί να αποπληρώνει με βάση την υφιστάμενη και την εκτιμώμενη μελλοντική ικανότητα αποπληρωμής αυτού και

ii. στο υπόλοιπο τμήμα του αρχικού δανείου, το οποίο τακτοποιείται μεταγενέστερα με ρευστοποίηση περιουσίας ή με άλλου είδους διευθέτηση η οποία συμφωνείται εξαρχής από τα δύο μέρη.

• Μερική διαγραφή χρεών. Αυτή η επιλογή προβλέπει την οριστική διαγραφή μέρους της συνολικής απαίτησης του πιστωτικού ιδρύματος ώστε να διαμορφωθεί σε ύψος που εκτιμάται ότι είναι δυνατόν να εξυπηρετηθεί ομαλά.

• Εθελοντική παράδοση ενυπόθηκου ακινήτου, χωρίς να απαιτηθεί προσφυγή σε δικαστικές ενέργειες εκ μέρους του πιστωτικού ιδρύματος. Στη σχετική συμφωνία προβλέπεται ο τρόπος διευθέτησης του τυχόν υπολοίπου.

• Μετατροπή σε χρηματοδοτική μίσθωση. Ο δανειολήπτης μεταβιβάζει την κυριότητα του ακινήτου στην τράπεζα υπογράφοντας σύμβαση χρηματοδοτικής μίσθωσης η οποία του εξασφαλίζει τη δυνατότητα μίσθωσης και χρήσης για ορισμένη ελάχιστη χρονική περίοδο (συνήθως πέντε έτη).

• Πώληση και ενοικίαση. Ο δανειολήπτης μεταβιβάζει την κυριότητα του ακινήτου είτε στην τράπεζα είτε σε τρίτο. Η συμφωνία μπορεί να συνοδεύεται από παραχώρηση του δικαιώματος διαμονής στο ακίνητο έναντι μισθώματος (συνήθως για ελάχιστη περίοδο τριών ετών). Στη συμφωνία προβλέπεται σαφώς ο τρόπος διευθέτησης του τυχόν υπολοίπου.

• Μεταβίβαση - πώληση του δανείου/αναπροσαρμοσμένου υπολοίπου σε άλλο ίδρυμα, πιστωτή ή χρηματοδοτικό σχήμα.

• Ανταλλαγή με στεγαστικό δάνειο μικρότερης αξίας. Συμφωνία που επιτρέπει σε δανειολήπτη με οικονομικές δυσκολίες που έχει υποθηκευμένη την κύρια κατοικία του ή την επαγγελματική του στέγη να την πωλήσει αγοράζοντας νέα χαμηλότερης αξίας.

Να λοιπόν που ο Γκίκας Χαρδούβελης δεν είπε τίποτα περισσότερο από αυτά που ήταν ήδη γραμμένα στα κείμενα της ΤτΕ. Το σχέδιο αναφέρει όλες τις… παραλλαγές με τις οποίες θα μπορεί η τράπεζα να αποκτήσει τους τίτλους κυριότητας του ακινήτου. Σε αυτό το στάδιο θα μπορεί να γίνει με τη σύμφωνη γνώμη του δανειολήπτη. Και αν δεν συναινέσει ο δανειολήπτης;

Εδώ είναι το κλειδί της όλης ιστορίας. Το ποιες θα είναι οι αλλαγές στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας θα κρίνει και το πόσο γρήγορες θα είναι οι εξελίξεις. Ο Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας διέπει το καθεστώς διενέργειας των πλειστηριασμών. Τι προβλέπει σήμερα ο Κώδικας; Ότι ο πλειστηριασμός δεν διενεργείται αν το τίμημα (τουλάχιστον κατά τον πρώτο και τον δεύτερο γύρο) δεν είναι ίσο τουλάχιστον με την αντικειμενική αξία του ακινήτου. Και μόνο αυτή η ρύθμιση είναι αρκετή για να μη βγαίνει κανένα σπίτι στο σφυρί.

Ποιος θα αγοράσει ακίνητο από πλειστηριασμό στην αντικειμενική του αξία όταν θα μπορεί να πάει στην αγορά και να το βρει 30%-40% φθηνότερα; Μόνο η τράπεζα μπορεί να έχει τέτοια δυνατότητα μέσα από τη διαδικασία του συμψηφισμού του τιμήματος με την οφειλή του δανειολήπτη. Αν αυτό το καθεστώς αλλάξει – και επιτραπεί ακίνητο να βγαίνει στον πλειστηριασμό σε τίμημα χαμηλότερο ακόμη και από την αντικειμενική αξία – είναι προφανές ότι η ζήτηση θα αυξηθεί. Ταυτόχρονα θα αυξηθεί και η πίεση προς τον δανειολήπτη, ο οποίος θα είναι ευκολότερο να «συμβιβαστεί» με μια από τις λύσεις που θα του προτείνει η τράπεζα.

Ο νόμος Κατσέλη

«Υπάρχει και ο νόμος Κατσέλη» θα σκεφτείτε. Ένα καταφύγιο για τον δανειολήπτη, στο οποίο ο δανειολήπτης θα καταφεύγει ως τελευταία λύση για να προστατεύσει το ακίνητό του. Τι γίνεται σήμερα; Είναι τόσο μεγάλη η ζήτηση, που οι υποθέσεις εκδικάζονται ύστερα από 7-10 χρόνια. Και αυτό θα αλλάξει. Ο νέος νόμος Κατσέλη θα προβλέπει υποχρεωτικό στάδιο διαμεσολάβησης και επαναπροσδιορισμό της ημερομηνίας εκδίκασης ακόμη και των υποθέσεων που έχουν ήδη πάρει ημερομηνία.

ΟΙ ΠΕΝΤΕ ΚΙΝΗΣΕΙΣ - Επιδότηση στεγαστικών δανείων για να σωθεί η πρώτη κατοικία.

Κινήσεις σε πέντε μέτωπα σχεδιάζει η κυβέρνηση προκειμένου να αλλάξει το πολιτικό κλίμα με φοροελαφρύνσεις και τόνωση του επενδυτικού κλίματος. Συγκεκριμένα:

1. Σχέδιο για την αποτελεσματική επίλυση του μείζονος προβλήματος των «κόκκινων» στεγαστικών δανείων για πρώτη κατοικία με τρόπο ώστε να υπάρξει ελάφρυνση των δανειοληπτών που αποδεδειγμένα αντιμετωπίζουν οικονομικό πρόβλημα και έτσι να αποφευχθούν οι πλειστηριασμοί, επεξεργάζεται η κυβέρνηση.

Σύμφωνα με έγκυρες πληροφορίες το σχέδιο που προωθεί το υπουργείο Οικονομικών, μεταξύ άλλων προβλέπει ακόμα και την επιδότηση ώστε οι δανειολήπτες να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους.

«Η Ελλάδα ήταν, είναι και θα είναι η χώρα με την ισχυρότερη κάλυψη της στεγαστικής πίστης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το σχέδιο που επεξεργάζεται η κυβέρνηση για τα κόκκινα δάνεια θα προστατεύει τους οικονομικά αδύναμους, παρέχοντας διευκολύνσεις σε όσους πραγματικά δε μπορούν να ανταποκριθούν στις σημερινές τους υποχρεώσεις των στεγαστικών τους δανείων».

Με αυτή τη δήλωση, στην «Η, κορυφαίος παράγοντας του υπουργείου Οικονομικών παρεμβαίνει στη συζήτηση που άνοιξε μετά τις δηλώσεις του υπουργού Οικονομικών Γκίκα Χαρδούβελη την περασμένη εβδομάδα. Μάλιστα δε υποστηρίζει ότι έγινε «σκόπιμη παραποίηση και αλλοίωση» των δηλώσεων του υπουργού Οικονομικών από όσους «δε διστάζουν να εκμεταλλευτούν πολιτικά ακόμα και το μείζον και ευαίσθητο κοινωνικά ζήτημα της πρώτης κατοικίας».

Σύμφωνα με την ίδια πηγή, το υπουργείο Οικονομικών, εξετάζει όλες τις πιθανές εναλλακτικές δυνατές λύσεις όσον αφορά τα μη εξυπηρετούμενα στεγαστικά δάνεια, με διπλό στόχο:

α. Ο μεγαλύτερος δυνατός αριθμός των υφιστάμενων δανειοληπτών που ανήκει στις οικονομικά αδύνατες ομάδες να διατηρήσει τα ακίνητα του προστατευόμενος από πλειστηριασμό.

β. Οι μελλοντικοί δανειολήπτες αλλά και η κατασκευαστική δραστηριότητα στην χώρα, να μην επιβαρυνθούν από μια στεγαστική πίστη που χαρακτηρίζεται από μεγάλο επιτοκιακό κόστος και υπερβολικά αυστηρούς δανειοδοτικούς όρους. Κάτι που θα συνέβαινε αν αποδομούνταν τα συναλλακτικά ήθη, σημειώνουν κυβερνητικές πηγές. «Σε δύσκολα προβλήματα σαν αυτό των κόκκινων στεγαστικών δανείων», προσθέτουν οι ίδιες κυβερνητικές πηγές, «πρέπει να μπορούμε να συζητούμε έχοντας όλα τα δεδομένα στην διάθεση μας, ζυγίζοντας τα θετικά και αρνητικά κάθε διαθέσιμης εναλλακτικής λύσης. Μόνο έτσι θα μπορέσει η Πολιτεία να υιοθετήσει και εφαρμόσει αυτές τις πολιτικές που εξυπηρετούν το κοινό καλό με τον πλέον πρόσφορο τρόπο».

Τα σενάρια
Στην αναζήτηση οριστικής λύσης πριν την 31η Δεκεμβρίου 2014 που λήγει και τυπικά η περίοδος απαγόρευσης των πλειστηριασμών πρώτης κατοικίας, η κυβέρνηση σχεδιάζει να αξιοποιήσει τα ισχύοντα σε άλλες χώρες της ΕΕ, «προσαρμοσμένα όμως στην ελληνική πραγματικότητα στην οποία η ιδιοκτησία είναι ταυτισμένη με την ελληνική οικογένεια».

Ανώτατοι παράγοντες του υπουργείου Οικονομικών διαβεβαιώνουν ότι οι τράπεζες ούτε θέλουν, ούτε μπορούν να μετατραπούν σε διαχειριστές ακινήτων. «Οι τράπεζες δε θέλουν τα ακίνητα, θέλουν να πληρωθούν και να μειώσουν τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια» υπογραμμίζουν χαρακτηριστικά και παραπέμπουν σε λύση η οποία θα διευκολύνει τους δανειολήπτες, ακόμα και με επιδότηση, για να ανταποκρίνονται στις υποχρεώσεις τους στο μέτρο των δυνατοτήτων τους, αποφεύγοντας τη διαδικασία των πλειστηριασμών.

Άλλωστε, στόχος των σχεδιασμών του Μαξίμου είναι οι πλειστηριασμοί να περιοριστούν, διότι το αντίθετο, προκαλώντας ακόμα μεγαλύτερη πτώση των τιμών των ακινήτων, θα ωθούσε περισσότερους δανειολήπτες να μην εξυπηρετήσουν στεγαστικά δάνεια, που σήμερα είναι ενήμερα.

2. Στο πλαίσιο των φοροελαφρύνσεων σε πρώτο πλάνο θέτει η κυβέρνηση τα ακίνητα. Πρέπει να παραδεχθούμε ότι υπάρχει υπερφορολόγηση των ιδιοκτητών ακινήτων, υπογραμμίζει κυβερνητικός παράγοντας. Στο πλαίσιο αυτό πρέπει να θωρείται δεδομένη η μείωση της συνολικής επιβάρυνσης των ακινήτων. Οι αντικειμενικές αξίες αναμένεται να μειωθούν και να προσεγγίσουν τα χαμηλότερα επίπεδα των πραγματικών τιμών. Ωστόσο οι νέες μειωμένες αντικειμενικές αξίες πρόκειται να ισχύσει πιθανότητα το 2016, καθώς πρέπει να γίνει «χαρτογράφηση» όλης της χώρας και οι αρμόδιες επιτροπές να καταθέσουν τις προτάσεις τους.

3. Για να υπάρξει πιο άμεση παρέμβαση στη φορολογία ακινήτων στο τραπέζι υπάρχει η εισήγηση για αναπροσαρμογή των συντελεστών βάσει των οποίων υπολογίζεται ο ΕΝΦΙΑ. «θα δούμε τι θα πειράξουμε», σημειώνεται χαρακτηριστικά

4. Το ερώτημα που κυριαρχεί είναι εάν η (έκτακτη) εισφορά αλληλεγγύης θα καταργηθεί από τον επόμενο χρόνο. Όπως επισημαίνει παράγοντας του υπουργείου Οικονομικών «για να αποφασίσει η κυβέρνηση ποιες φοροελαφρύνσεις θα γίνουν, σε ποιούς τομείς και το ύψος τους πρέπει να υπάρξει μια συνολική μελέτη δημοσιονομικών επιπτώσεων και οφέλους για την κοινωνία. Αυτή μελέτη γίνεται τώρα».

5. Από τα καυτά θέματα που πρέπει να αντιμετωπιστούν με διαχειρίσιμο τρόπο είναι τα πανευρωπαϊκά stress tests στις τράπεζες. «Θα ήταν καταστροφικό για την οικονομία μας να χρειασθεί νέα, Τρίτη, ανακεφαλαιοποίηση για τις συστημικές τράπεζες. Κάτι τέτοιο θα πνίξει την οικονομία», τονίζουν κυβερνητικοί παράγοντες. Αν και φαίνεται να έχει λυθεί θετικά το πρόβλημα του συνυπολογισμού των αποτελεσμάτων των αναδιαρθρώσεων, παραμένουν ανοιχτά πολλά ζητήματα. Στο υπουργείο Οικονομικών θεωρούν ότι «υπάρχουν ακόμη περιθώρια διαπραγμάτευσης» ακόμη και αλλαγή του τρόπου και χρόνου υπολογισμού του αναβαλλόμενου φόρου και εκφράζουν συγκρατημένη αισιοδοξία για τα τελικά αποτελέσματα.

6. Η μεγάλη μάχη πάντως αφορά την οριστική λύση στο δυσθεώρητο δημόσιο χρέος ώστε η εξυπηρέτηση του να είναι βιώσιμη και να δίνει «ανάσες» για την χρηματοδότηση της οικονομίας. Όπως σημειώνει ανώτατος παράγοντας του υπουργείου Οικονομικών «εμείς βιαζόμαστε για την λύση, το ΔΝΤ όχι, θέλει παράταση των διαπραγματεύσεων γιατί θέλει να δει τους ευρωπαίους να υλοποιούν την δέσμευση που ανέλαβαν» έναντι της Ελλάδας. Στην πραγματικότητα το «κλειδί» είναι η ρητή δέσμευση της Ελλάδας, οι εγγυήσεις που θα υπάρξουν για συνέχιση των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων.

Η κοροϊδία με τα στεγαστικά.

Το επίπεδο της σημερινής χρηματοδότησης της αγοράς κατοικίας είναι τόσο «ισχνό», που σε καμία περίπτωση δεν παρέχεται η δυνατότητα ανάκαμψης των αγοραπωλησιών. Με βάση τα σχετικά στοιχεία, το 2013, το ύψος των νέων χορηγήσεων στεγαστικών δανείων δεν ξεπέρασε τα 250 εκατ. ευρώ, τη στιγμή που οι νέες επενδύσεις σε κατοικίες υπολογίζεται ότι διαμορφώθηκαν στα 3,1 δισ. ευρώ. Εν ολίγοις, παρά την κατάρρευση της ιδιωτικής οικοδομικής δραστηριότητας, ακόμα και οι λίγες νέες οικοδομές που ανεγείρονται δεν πρόκειται να πωληθούν με τη συμμετοχή τραπεζικής χρηματοδότησης.

Ως εκ τούτου, η αγορά «κινείται» σχεδόν αποκλειστικά με μετρητά, κάτι που σημαίνει ότι οι μόνοι που επωφελούνται της πτώσης των τιμών σχεδόν κατά 35% από την αρχή της κρίσης έως σήμερα (και πάνω από 50% σε αρκετές περιοχές), είναι όσοι διαθέτουν τη σχετική ρευστότητα. Είναι χαρακτηριστικό ότι, όπως προκύπτει από έρευνα της Ενωσης Μεσιτών Ακινήτων Πιστοποιημένων Πραγματογνωμόνων Ελλάδας (ΕΠΠΑ), το 84% των αγοραπωλησιών κατοικιών που πραγματοποιήθηκε τους πρώτους μήνες του 2014 έγινε 100% με μετρητά, χωρίς καμία τραπεζική χρηματοδότηση. Επίσης, η ίδια η Τράπεζα της Ελλάδος έχει επισημάνει ότι το 2013 μόλις το 17% των αγοραπωλησιών κατοικιών πραγματοποιήθηκε με τραπεζική συμμετοχή, τάση η οποία διατηρείται και κατά το τρέχον έτος. Το αντίστοιχο ποσοστό στις αρχές του 2009 ανερχόταν σε 82%.

ΤΟ ΤΕΛΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ «Κόκκινα δάνεια»: Πότε θα γίνεται κούρεμα, πότε μείωση επιτοκίων, πότε κατάσχεση για επιχειρήσεις και νοικοκυριά.

«Out Of Court Workout for Corporates and SMEs- εξωδικαστική επίλυση για επιχειρήσεις και μικρομεσαίες επιχειρήσεις». Ετσι θα ονομάζεται ο μηχανισμός ο οποίος θα προχωρά σε ρύθμιση των «κόκκινων» επιχειρηματικών δανείων, ένας μηχανισμός που αναμένεται να είναι έτοιμος μέχρι τις 15 Αυγούστου ώστε να τεθεί σε εφαρμογή τον Σεπτέμβριο.

Το τελικό σχέδιο που παρουσιάστηκε στην τρόικα και συμφωνήθηκε με την κυβέρνηση και την ΤτΕ, επιβεβαιώνει το πρωτοσέλιδο δημοσίευμα της "Ημερησίας" στις 10 Ιουλίου για τη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους.

Με αυτόν τον εξωδικαστικό μηχανισμό θα δίνεται η δυνατότητα να ενοποποιούνται τα χρέη που έχουν οι επιχειρήσεις σε τράπεζες, ασφαλιστικά ταμεία, το δημόσιο και τους προμηθευτές τους να προσφεύγουν σε αυτή τη διαδικασία, η οποία θα ακολουθεί σφιχτές και σύντομες χρονικά μεθόδους για τη διευθέτηση των οφειλών. Με πιο απλά λόγια θα κάθονται σε ένα τραπέζι επιχειρήσεις, τράπεζες και όσοι έχουν να λαμβάνουν από τις εταιρίες και θα βρίσκουν τρόπο ρύθμισης των οφειλών. Αυτοί μπορεί να είναι είτε οι πολλές δόσεις, είτε η μείωση του επιτοκίου, η ακόμη και διαγραφή προστίμων κλπ.

Οπως είχε γράψει η «Η», για να υπαχθεί μία επιχείρηση σε αυτόν τον μηχανισμό θα πρέπει να είναι βιώσιμη και να ακολουθεί συγκεκριμένες οδηγίες από τους πιστωτές της, οι οποίοι και θα έχουν τον κύριο ρόλο στη διαδικασία του εξωδικαστικού μηχανισμού. Για παράδειγμα μπορεί να ζητήσει από την επιχείρηση μείωση λειτουργικών δαπανών, προσωπικού ή αλλαγή μάνατζμεντ κλπ.

Η ρύθμιση θα γίνεται δηλαδή με βάση το οικονομικό προφίλ της κάθε επιχείρησης που χρωστά. Ο μηχανισμός διευθέτησης των χρεών των επιχειρήσεων θα δουλεύει με σφιχτό πλαίσιο. Τόσο σε επίπεδο κανόνων και βημάτων που θα πρέπει να ακολουθούνται όσο και σε επίπεδο χρονοδιαγράμματος. Η όλη διαδικασία από τη στιγμή της υπαγωγής στον εξωδικαστικό μηχανισμό μέχρι την οριστική απόφαση θα κρατά το πολύ δύο μήνες. Έτσι, μία επιχείρηση που έχει πολλά χρέη θα μπορεί να ζητά τη διευθέτησή τους. Η καταβολή σε πολλές δόσεις των οφειλών είναι ένας από τους τρόπους ρύθμισης που θα προβλέπεται. Για παράδειγμα, μπορεί να είναι αρκετή η πληρωμή των χρεών προς τράπεζες, ταμεία ή εφορία σε 100 δόσεις. Και μετά η συγκεκριμένη επιχείρηση με την καταβολή ενός ποσού, κεφαλαίου, να δίνει επιπλέον ρευστότητα.

Οροι από τους πιστωτές
Οι πιστωτές θα έχουν το δικαίωμα να βάζουν όρους στις επιχειρήσεις που εντάσσονται στον εξωδικαστικό μηχανισμό. Θα μπορούν να ζητούν την εφαρμογή συγκεκριμένου σχεδίου αναδιάρθρωσης της εταιρείας, μέσα από περικοπή δαπανών, μειώσεις προσωπικού, ακόμη και μέσα από συγχωνεύσεις. Είναι δυνατόν να ζητούν και την αλλαγή του μάνατζμεντ. Για κάθε επιχείρηση, για κάθε κλάδο, σημειώνουν πηγές, θα αναζητείται ξεχωριστή λύση. Ανάλογα, δηλαδή με το προφίλ, το ύψος και την κατηγορία των οφειλών της. Έτσι, θα προτείνονται τρόποι διευθέτησης όπως η καταβολή των χρεών σε δόσεις, η διαγραφή τόκων υπερημερίας και προστίμων και η μείωση του επιτοκίου. Βέβαια, θα υπάρχει και η δυνατότητα της διαγραφής μέρους της οφειλής είτε προς τράπεζα είτε προς προμηθευτή ή ακόμη και στους δύο. Σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, αυτός που αναλαμβάνει το κόστος αποκτά το δικαίωμα να μπει μέτοχος στην εταιρεία.

Νοικοκυριά

Σε ό,τι αφορά τα νοικοκυριά θα προχωρήσουν οι διαδικασίες που προβλέπονται από την Τράπεζα της Ελλάδας και τον κώδικα δεοντολογίας. Σε αυτόν βέβαια, μπορούν να προσφεύγουν κι επιχειρήσεις, οι οποίες έχουν να ρυθμίσουν οφειλές μόνο σε τράπεζες. Με «πυξίδα» τις εύλογες μηνιαίες δαπάνες διαβίωσης των νοικοκυριών όπως αυτές αποτυπώθηκαν σε έρευνα της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής οι τράπεζες θα καθορίζουν τις νέες χαμηλότερες δόσεις των δανείων.

Έτσι, για έναν ενήλικα οι μηνιαίες δαπάνες διαβίωσης κυμαίνονται από 537 μέχρι 682 ευρώ.

Για ένα ζευγάρι τα έξοδα που δικαιολογούνται ξεκινούν από 906 και φτάνουν μέχρι τα 1.160 ευρώ.

Μία οικογένεια με δύο παιδιά οι εύλογες δαπάνες διαμορφώνονται από τα 1.347 ευρώ μέχρι τα 1.720 ευρώ.

Για δύο ενήλικες με ένα παιδί τα έξοδα είναι από 1.126 μέχρι 1.440 ευρώ.

Οι «εύλογες δαπάνες διαβίωσης» είναι μια πρακτική που εφαρμόζεται ήδη με επιτυχία σε πολλές χώρες της Ευρώπης, όπως η Ιρλανδία, η Αυστρία, το Βέλγιο, η Φινλανδία, η Νορβηγία και η Ισπανία.

Οι ομάδες των δαπανών είναι τέσσερις:

1η ομάδα: Αφορά τις πιο βασικές δαπάνες για τη διαβίωση του νοικοκυριού, όπως η διατροφή, η ένδυση και υπόδηση, τα λειτουργικά έξοδα κατοικίας, η μετακίνηση, η επισκευή και συντήρηση επίπλων και οικιακού εξοπλισμού, τα είδη οικιακής κατανάλωσης και ατομικής φροντίδας, η ενημέρωση και μόρφωση, οι υπηρεσίες τηλεφωνίας και ταχυδρομείων, τα είδη και οι υπηρεσίες υγείας, οι υπηρεσίες εκπαίδευσης, οι υπηρεσίες κοινωνικής προστασίας και οι οικονομικές υπηρεσίες. Για αυτήν ο μέσος όρος ανεξάρτητα από τη σύνθεση του νοικοκυριού έχει υπολογιστεί στα 1.166 ευρώ.

2η ομάδα: Περιλαμβάνει επιπλέον δαπάνες εστίασης. Η μέση δαπάνη μαζί και με τη συγκεκριμένη κατηγορία αυξάνεται στα 1.311 ευρώ.

3η ομάδα: Περιλαμβάνει επιπλέον διαρκή αγαθά και συσκευές. Τα μέσα έξοδα το μήνα ανεβαίνουν και με αυτά τα προϊόντα στα 1.393 μηνιαίως.

4η ομάδα: Περιλαμβάνει επιπλέον δαπάνες για κατανάλωση αλκοολούχων ποτών και καπνού, αεροπορικές μετακινήσεις, τουριστικές υπηρεσίες και υπηρεσίες αναψυχής, πολιτισμού και αθλητισμού. Μαζί με τις προηγούμενες τρεις ομάδες η μέση μηνιαία δαπάνη αυξάνεται στα 1.507 ευρώ.

Τρόπος επικοινωνίας
Τράπεζες και δανειολήπτες θα έχουν συγκεκριμένο κώδικα επικοινωνίας, σύμφωνα με το σχέδιο, που κλιμακώνεται ανάλογα με τον βαθμό καθυστέρησης του δανείου.

Ειδικότερα στην περίπτωση όπου υπάρχει δάνειο με ενδείξεις πιθανής καθυστέρησης:

• Ο δανειολήπτης που αντιμετωπίζει οικονομικές δυσκολίες ή έχει βάσιμες εκτιμήσεις ότι δεν θα μπορεί να πληρώνει τη δόση του, ενημερώνει εγγράφως την τράπεζα.

• Η τράπεζα έχει επίσης δικαίωμα στην περίπτωση που εντοπίσει πελάτη της με πιθανότητα να βγει στο «κόκκινο», τον ειδοποιεί για κατ΄ ιδίαν συνάντηση, με σκοπό τη ρύθμιση.

Αν το δάνειο βρίσκεται σε στάδιο αρχικής καθυστέρησης, που δεν ξεπερνά τις 30 μέρες, και περάσουν και άλλες 15 μέρες χωρίς ο δανειολήπτης να ανταποκριθεί στην ειδοποίηση, τότε η τράπεζα τον ενημερώνει εγγράφως εντός 10ημέρου.

Με τη γραπτή ειδοποίηση τον καλεί να έρθει σε συνεννόηση για τη ρύθμιση του δανείου του.

Αν περάσουν 45 μέρες από την έγγραφη ειδοποίηση και ο δανειολήπτης δεν ανταποκριθεί, ή αν το δάνειο είναι σε καθυστέρηση πάνω από 90 μέρες, τότε η τράπεζα οφείλει σε 10 μέρες, να του στείλει προειδοποιητική επιστολή με την οποία θα τον ενημερώνει ότι δεν είναι «συνεργάσιμος».

Οι δανειολήπτες μέσα από συγκεκριμένη διαδικασία θα επισκέπτονται τις τράπεζες ζητώντας τη ρύθμιση του δανείου τους. Τα καταστήματα με βάση το οικονομικό προφίλ του οφειλέτη, το είδος του δανείου και τα έξοδα που χρειάζεται για τη διαβίωση θα προτείνει ένα από τα ακόλουθα τρία μοντέλα:

1. Βραχυπρόθεσμες λύσεις ρύθμισης (η διάρκειά τους δεν ξεπερνά τα 5 χρόνια)

• Πληρωμή μόνο τόκων κατά τη διάρκεια βραχυπρόθεσμης περιόδου.

• Μειωμένη καταβολή τοκοχρεολυτικής δόσης κατά τη διάρκεια βραχυπρόθεσμης περιόδου.

• Περίοδος χάριτος.

• Αναβολή Πληρωμής δόσης ή δόσεων.

• Τακτοποίηση του υπολοίπου που βρίσκεται σε καθυστέρηση.

• Κεφαλαιοποίηση καθυστερήσεων.

2. Μακροπρόθεσμες λύσεις ρύθμισης

Πρόκειται για λύσεις που η διάρκειά τους υπερβαίνει την πενταετία και περιλαμβάνουν:

• Μόνιμη μείωση του επιτοκίου ή του συμβατικού περιθωρίου.

• Αλλαγή τύπου επιτοκίου (για παράδειγμα από κυμαινόμενο σε σταθερό).

• Παράταση της διάρκειας αποπληρωμής.

• «Σπάσιμο» του δανείου στα δύο. Το πρώτο μέρος είναι με εμπράγματη εξασφάλιση, και για το οποίο ο δανειολήπτης πληρώνει δόση. Στο δεύτερο μέρος που είναι το υπόλοιπο του δανείου, δεν υπολογίζονται τόκοι για χρονικό διάστημα που θα συμφωνηθεί με την τράπεζα. Για το ποσό αυτό, ο δανειολήπτης θα επαναξιολογηθεί, αν διορθωθούν τα οικονομικά του, ή θα κληθεί να βάλει άλλο ακίνητο υποθήκη.

• Πρόσθετη εξασφάλιση από τον δανειολήπτη, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης λύσης ρύθμισης. Δηλαδή να προσφέρει άλλα περιουσιακά στοιχεία ως εγγύηση.

• Λειτουργική αναδιάρθρωση επιχείρησης. Αφορά επιχειρηματικά δάνεια για τα οποία ο επιχειρηματίας θα κληθεί να προχωρήσει σε περικοπές δαπανών και κόστους λειτουργίας της επιχείρησής του.

• Να ανταλλάξει η επιχείρηση χρέος με την είσοδο της τράπεζας σε αντίστοιχο ποσοστό του μετοχικού της κεφαλαίου.

3. Λύσεις Οριστικής Διευθέτησης

Το τρίτο μοντέλο περιλαμβάνει δραστικές παρεμβάσεις για την οριστική αντιμετώπιση των οφειλών του δανειολήπτη.

Ειδικότερα προβλέπει:

• Εθελοντική Παράδοση Ενυπόθηκου Ακινήτου στο πλαίσιο ευρύτερης ρύθμισης.

• Μετατροπή σε Χρηματοδοτική Μίσθωση, με την οποία ο δανειολήπτης μεταβιβάζει την κυριότητα του ακινήτου στην τράπεζα και υπογράφει μια σύμβαση χρηματοδοτικής μίσθωσης, για ελάχιστη χρονική διάρκεια που είναι συνήθως τα 5 χρόνια. Και ο δανειολήπτης έχει τα δικαιώματα που προβλέπονται από το ισχύον δίκαιο περί συμβάσεων χρηματοδοτικής μίσθωσης.

• Πώληση και ενοικίαση. Ο δανειολήπτης δηλαδή μεταβιβάζει την κυριότητα του ακινήτου είτε στην τράπεζα, είτε σε τρίτο (άλλο ίδρυμα, άλλο αγοραστή, κρατική εταιρία διαχείρισης ακινήτων κ.λπ.) αποπληρώνοντας μέρος ή το σύνολο του δανείου.

Η συμφωνία μπορεί να συνοδεύεται με παραχώρηση του δικαιώματος διαμονής στο ακίνητο για κάποια ελάχιστη χρονική διάρκεια έναντι μισθώματος . Συνήθως προβλέπεται μία ελάχιστη περίοδος τριών ετών.

• Μεταβίβαση του δανείου σε άλλη τράπεζα.

•Αντικατάσταση παλαιού δανείου με νέο, μικρότερου υπολοίπου.

• Διαχείριση σε εκκαθάριση στο πλαίσιο της πτωχευτικής διαδικασίας.

• Ρευστοποίηση Εξασφαλίσεων για την ικανοποίηση της απαίτησης του ιδρύματος. Και τέλος

• Δικαστικές και νομικές Ενέργειες πέραν της ρευστοποίησης εξασφαλίσεων.

Kόκκινα δάνεια και τα σενάρια για bad bank.

Στον χορό των «κόκκινων» δανείων, επιχειρηματικών και στεγαστικών, κινείται η κυβέρνηση σε συνεργασία με τους τραπεζίτες και την τρόικα.
Τα απανωτά «πέρα – δώθε» των τραπεζιτών στο Μαξίμου, οι συνεχείς συσκέψεις του διοικητή της ΤτΕ με το ΤΧΣ και τους εκπροσώπους των τραπεζών αλλά και τα σενάρια που κυκλοφορούν, δείχνουν ότι το πρόβλημα με τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια προκαλεί πανικό στην κυβέρνηση και δημιουργεί ακόμη και σενάρια εκλογών.

Το νέο σενάριο που κυκλοφόρησε χθες κάνει λόγο για τη δημιουργία μιας bad bank, μιας αποθήκης δανείων δηλαδή στα πρότυπα του ιρλανδικού μοντέλου. Σύμφωνα με αυτό σκοπός της Bad Bank είναι η εξαγορά «κόκκινων» δανείων από τις 4 συστημικές τράπεζες.
Η εξαγορά γίνεται κάτω από την αξία του δανείου και, συγκεκριμένα, σε τιμές μειωμένες κατά τον κίνδυνο επισφάλειας.
Στη συνέχεια, προχωρά σε αναδιάρθρωση, ενώ ενδέχεται και να τα διαγράψει.
Για να λειτουργήσει μία Bad Bank, θα πρέπει να υπάρχει χρηματοδότηση που θα καλύπτει το ενεργητικό της.

Κι εδώ τίθεται το μείζον ερώτημα: Ποιος θα βάλει τα λεφτά; Οι τραπεζίτες παρασκηνιακά πιέζουν να τα βάλει το ΤΧΣ, κάτι που δεν δέχεται η ΤτΕ.

Σύμφωνα με κύκλους της Τράπεζας της Ελλάδος, η δημιουργία Bad Bank εξετάστηκε και πριν από δύο χρόνια αλλά είχε απορριφθεί. Οπως τονίζεται, κάθε τράπεζα έχει σήμερα φτιάξει τις δικές της δομές ενώ κυβέρνηση και ΤτΕ προχωρούν στις απαραίτητες νομοθετικές και εποπτικές πρωτοβουλίες για να υπάρξει καλύτερος συντονισμός. Την περασμένη Παρασκευή έγινε μάλιστα workshop προκειμένου να αναζητηθούν οι καλύτερες λύσεις για τα «κόκκινα» δάνεια και κυρίως για να βρεθεί η διέξοδος εκείνη που δεν θα επιβαρύνει τον προϋπολογισμό.

Το απόγευμα του Σαββάτου η τρόικα είχε επαφές με αρμόδια στελέχη της ΤτΕ και του ΤΧΣ για το ζήτημα. Νέο ραντεβού θα υπάρξει την Τρίτη κατά τη διάρκεια σύσκεψης που θα γίνει με το κυβερνητικό Συμβούλιο Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους και τους εκπροσώπους των δανειστών. Δεν αποκλείεται, πάντως τη Δευτέρα να δημοσιευτούν στοιχεία για τα κόκκινα δάνεια καθώς και οι προθέσεις της ΤτΕ και της κυβέρνησης γενικότερα για το θέμα.

Το μοντέλο αυτό εφαρμόστηκε για τους σκοπούς της τρέχουσας κρίσης στην Ιρλανδία, μετά από συμφωνία με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.
Ωστόσο, η Ιρλανδία, επειδή δεν είχε δημοσιονομικό πρόβλημα σαν την Ελλάδα, μπόρεσε να το χρηματοδοτήσει.

Στην Ελλάδα, εφόσον λυθεί το θέμα της χρηματοδότησης, τότε η διαδικασία έχει ως εξής:
H Bad Bank θα αγοράσει «μη εξυπηρετούμενα δάνεια» από τις τράπεζες σε χαμηλότερη τιμή από την αξία του δανείου, η οποία θα πρέπει να συμφωνηθεί μεταξύ της Bad Bank και της τράπεζας που πουλάει.
Μετά την ολοκλήρωση της πώλησης, οι τράπεζες εγγράφουν στον ισολογισμό τους την εν λόγω ζημία που προκύπτει.
Το ύψος της ζημίας είναι η διαφορά της αξίας του δανείου και της πρόβλεψης που έχουν πάρει για το δάνειο αυτό, αφού συνεκτιμηθεί και η αξία της εγγύησης (ή των εγγυήσεων) που έχει το δάνειο (ακίνητο/α).

Για παράδειγμα, αν για ένα επιχειρηματικό δάνειο, ύψους 10 εκατ. ευρώ, η τράπεζα έχει εγγράψει ζημιές (πρόβλεψη) 5 εκατ. ευρώ και υπάρχει εγγύηση ακινήτου αξίας 5 εκατομμυρίων ευρώ, θα πουληθεί π.χ. στην Bad Bank 4,5 εκατ. ευρώ.
Η νέα ζημία που θα κληθεί να εγγράψει η τράπεζα, θα αντιστοιχεί σε 500.000 ευρώ.
Στη συνέχεια, η Bad Bank μπορεί να προχωρήσει σε οποιουδήποτε τύπου αναδιάρθρωση επιθυμεί και να κρίνει εκείνη το βάθος χρόνου που θα περιμένει, μέχρι τη ρευστοποίηση των ακινήτων που έχουν δοθεί ως εγγύηση.
Τα κριτήρια θα παίξουν πολύ σημαντικό ρόλο τόσο στις επιχειρήσεις όσο και στους ιδιώτες και θα σχετίζονται με την πραγματική οικονομική τους κατάσταση και τις δυνατότητες βελτίωσης της κατάστασης αυτής.

ΕΚΡΗΞΗ ΔΑΝΕΙΩΝ - Bloomberg: Τετραπλάσια στεγαστικά δάνεια θα δώσουν οι ελληνικές τράπεζες.

Τη μεγάλη ανατροπή στον κλάδο των στεγαστικών δανείων που θα αναστήσει την αγορά ακινήτων, που είναι η βασική ατμομηχανή της οικονομικής ανάπτυξης, βλέπει το πρακτορείο Bloomberg. Σύμφωνα με ρεπορτάζ του πρακτορείου, τα στεγαστικά δάνεια θα πολλαπλασιαστούν τα επόμενα χρόνια, έπειτα από μια μακρά περίοδο όπου οι τράπεζες είχαν κλείσει τις στρόφιγγες με αποτέλεσμα να «βουλιάξουν» και οι επενδύσεις στην κτηματαγορά.

Είναι χαρακτηριστικό ότι οι επενδύσεις στην αγορά έχουν πέσει στα 6 δις ευρώ ετησίως όταν προ κρίσης ήταν πάνω από 21 δις ευρώ ενώ οι αγοραπωλησίες ακινήτων δεν ξεπερνούν τις 10.000 με το 80% αυτών να γίνεται με ρευστό κι όχι με τραπεζική χρηματοδότηση.

Από του χρόνου οι ελληνικές τράπεζες θα τετραπλασιάσουν τα στεγαστικά δάνεια” αναφέρει σε εκτενές άρθρο του Bloomberg.


Μιλώντας στο Bloomberg ο τραπεζίτης Θεόδωρος Καλαντώνης αναφέρει: «Το επόμενο έτος θα είναι σημείο καμπής για την ελληνική αγορά ενυπόθηκων δανείων. Οι άνθρωποι θα συνειδητοποιήσουν πως οι τιμές δεν πέφτουν πιο κάτω, θα διορθωθεί η λανθάνουσα ζήτηση και οι τράπεζες θα μπουν πιο ενεργά στην προώθηση νέων δανείων». Σύμφωνα με τον ίδιο, οι τέσσερις μεγάλες ελληνικές τράπεζες σχεδιάζουν να διπλασιάσουν φέτος τα ενυπόθηκα δάνεια καθώς η ελληνική οικονομία εξέρχεται της κρίσης, και να το επαναλάβουν το 2015.

Ως εκτελεστικός γενικός διευθυντής της ALPHA Bank, o κ. Καλαντώνης αναλύει πως έχει η κατάσταση τα τελευταία χρόνια στον τομέα της χορήγησης δανείων. Από τα 15 δισ. ευρώ που δίνονταν το 2007, πέρυσι άγγιξαν μετά βίας τα 250 εκατ. ευρώ.

Από το 2010, οπότε και η Ελλάδα έπεσε σε μια δίνη, αρκετοί άνθρωποι έχασαν τα σπίτια τους, αφού δεν μπορούσαν να εξυπηρετήσουν τα δάνειά τους, ενώ και οι τράπεζες δεν έδιναν άλλα δάνεια σε πελάτες. Η αύξηση των μη εξυπηρετούμενων δανείων ήταν ραγδαία και έφτασε στο 33,5% κατά το πρώτο τρίμηνο, κατά τον Γιάννη Στουρνάρα.

Η κατάσταση αλλάζει και θα αλλάξει ακόμα περισσότερο το 2015, από τη στιγμή που ολοένα και περισσότεροι έρχονται να ρυθμίσουν τα δάνειά τους. Ειδικά εκείνοι που έχουν τη δυνατότητα να το πράξουν. Η σταδιακή μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων βοηθάει στην αλλαγή της κατάστασης.

Ο όγκος των εκκρεμών ενυπόθηκων δανείων στην Ελλάδα έφτασε το Σεπτέμβριο του 2010 σε 81,5 δισεκατομμύρια, από τα 70,8 δισεκατομμυρίων ευρώ πριν από την πτώση τον Απρίλιο του 2014.

Οι τιμές των σπιτιών στην Αθήνα αυξήθηκαν περισσότερο από 170% από το 1997 μέχρι το τέλος του 2008, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία. Με την ύφεση, όμως, οι τιμές των διαμερισμάτων στην Ελλάδα υποχώρησαν κατά 33,4% μεταξύ 2008 και το τέταρτο τρίμηνο του 2013, σύμφωνα με τα στοιχεία.

Όπως σημειώνει στο άρθρο ο Θεόδωρος Σκούζος, διευθύνων σύμβουλος στο δικηγορικό γραφείο ΣΚΟΥΖΟΣ Ιάσων & Partners, θα βοηθήσει τους δανειολήπτες ο νέος νόμος της κυβέρνησης για την αναδιάρθρωση των δανείων. Το ζητούμενο, άλλωστε, να ανοίξει ξανά η οικοδομική δραστηριότητα και να κινηθεί η απονεκρωμένη αγορά σπιτιών.

«Όλα αυτά θα συμβούν με μια σταθερή βελτίωση του μακρο-οικονομικού περιβάλλοντος», δήλωσε ο κ. Καλαντώνης. «η στάση των δανειοληπτών θα αλλάξει, αν δουν πως υπάρχει φως στην άκρη του τούνελ». Η περίπτωση της Ισπανίας, όπου οι κατασχέσεις σπιτιών δημιούργησαν κοινωνική έκρηξη, αποτελεί παράδειγμα προς αποφυγήν για το μέλλον.

ΑΔΙΕΞΟΔΟ - Πώς την «πάτησαν» 65.000 πολίτες που πήραν στεγαστικό σε ελβετικό φράγκο.

Της Ειρήνης Σακελλάρη

Λύση στο πρόβλημά τους αναζητούν χιλιάδες δανειολήπτες οι οποίοι έχουν λάβει δάνεια, κυρίως στεγαστικά, σε ξένο νόμισμα. Ιδιαίτερα ισχυρό πρόβλημα αντιμετωπίζουν όσοι δανείστηκαν σε ελβετικό φράγκο λόγω της ισοτιμίας του νομίσματος έναντι του ευρώ, η οποία στην εξέλιξή της από το 2000 έχει οδηγήσει σε αύξηση του κεφαλαίου που χρωστούν στα πιστωτικά ιδρύματα οι δανειολήπτες.

Μολονότι η ρήτρα σε ξένο νόμισμα ενέχει σημαντικό πιστωτικό κίνδυνο, πολλοί ιδιώτες σε άλλες περιόδους προχώρησαν σε τέτοιου είδους δανεισμό. Οπως λένε έγκυροι τραπεζικοί παράγοντες, ο δανεισμός σε ξένο νόμισμα ενδείκνυται κυρίως για επιχειρήσεις με εξαγωγική δραστηριότητα, που μπορούν να αντισταθμίσουν τυχόν απώλειες από ισοτιμίες του νομίσματος μέσα από τη δραστηριότητά τους στο εξωτερικό. Φυσικά ενδείκνυται και για ιδιώτες που διαθέτουν αντίστοιχες καταθέσεις σε ξένο νόμισμα.

Αντιθέτως για ιδιώτες που δεν διαθέτουν τέτοιες ευχέρειες, σε δάνεια εξαιρετικά μακροπρόθεσμου χαρακτήρα, όπως τα στεγαστικά, ο κίνδυνος εμφανίζεται ιδιαίτερα αυξημένος. Το δέλεαρ για τον δανεισμό σε ξένο νόμισμα και ιδιαίτερα σε ελβετικό φράγκο ήταν το εξαιρετικά χαμηλό επιτόκιο.


Το λάθος
Περίπου 65.000 δανειολήπτες προχώρησαν σε τέτοιου είδους δανεισμό, οι περισσότεροι εκ των οποίων έλαβαν τα δάνειά τους την περίοδο 2007-2008, όταν το επιτόκιο libor κινείτο στο 2%-2,5% την ίδια στιγμή που τα ευρωπαϊκά επιτόκια ήταν έως και 2 μονάδες υψηλότερα.

Εκείνη την περίοδο το ελβετικό φράγκο κινούνταν σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα έναντι του ευρώ, με αποτέλεσμα η ωφέλεια για τον δανειολήπτη να είναι διπλή.

Τα πράγματα, όμως, άλλαξαν πολύ από τότε. Τα ευρωπαϊκά επιτόκια υποχώρησαν αισθητά, ενώ η ισοτιμία του ελβετικού φράγκου με το ευρώ μεταβλήθηκε υπέρ του πρώτου. Το ελβετικό φράγκο από 1,6 ευρώ που κόστιζε 6-8 χρόνια νωρίτερα, κλείδωσε στο 1,20 ευρώ το 2011 με απόφαση της Κεντρικής Τράπεζας της Ελβετίας, στοιχείο το οποίο παγίωσε το οφειλόμενο ποσό από τους δανειολήπτες στην παραπάνω ισοτιμία του νομίσματος. Ετσι, οι δανειολήπτες, ακόμη και εάν καταβάλουν τη δόση κανονικά, δεν αποπληρώνουν το δάνειό τους, το οποίο έχει αυξηθεί σε επίπεδο κεφαλαίου εάν μετρηθεί σε ευρώ.

Το θέμα ήρθε εκ νέου στην επιφάνεια με βάση απόφαση που εξέδωσε το Πολυμελές Πρωτοδικείο της Ξάνθης, το οποίο επέτρεψε σε έναν τέτοιο δανειολήπτη να αποπληρώνει το δάνειό του με βάση την ισοτιμία που ίσχυε για το ελβετικό φράγκο και το ευρώ την εποχή που έλαβε το δάνειο

Μολονότι κάθε απόφαση δικαστηρίου με βάση το δίκαιο που ισχύει στη χώρα μας είναι μοναδική, εκτιμάται ότι υπάρχουν σημαντικές πιθανότητες να διαμορφωθεί μια άλλη πραγματικότητα σε σχέση με το συγκεκριμένο είδος δανεισμού.

Τα ερωτήματα που διαμορφώνονται σε αυτήν την περίπτωση είναι ποιος θα αναλάβει τον συναλλαγματικό κίνδυνο, όπως επίσης και εάν αυτό αφορά το δάνειο από τη στιγμή της απόφασης ή από την έναρξη της διαδικασίας αποπληρωμής.

Δικαστική απόφαση
Σημειώνεται, πάντως, πως αν και η συγκεκριμένη δικαστική απόφαση προβλέπει ότι ο δανειολήπτης στερείται οικονομικών γνώσεων και ως εκ τούτου είχε αδυναμία να αντιληφθεί τη συγκεκριμένη επιλογή στην ουσία της, εν τούτοις οι τράπεζες υποστηρίζουν πως οι συμβάσεις τους είναι απολύτως ξεκάθαρες ως προς το σημείο αυτό και κατά τούτο απολύτως αντιληπτές.

Η απόφαση δεν υπεισέρχεται στο κομμάτι εκείνο που συνιστά αλλαγή των δεδομένων, η οποία αφορά στο κλείδωμα της ισοτιμίας ελβετικού φράγκου και ευρώ, η οποία ασφαλώς δεν μπορούσε να έχει προβλεφθεί. Με το κλείδωμα της ισοτιμίας και μάλιστα σε τόσο υψηλά επίπεδα, όπως εκείνα του 2011 όσον αφορά το ελβετικό φράγκο, ο δανειολήπτης αποστερείται της δυνατότητας να επωφεληθεί και σε μεταγενέστερη ημερομηνία από το ενδεχόμενο ενίσχυσης του ευρώ σε σχέση με το ελβετικό φράγκο. Ωστόσο, ένα τέτοιο γεγονός δεν θα μπορούσε να έχει προβλεφθεί και αποτυπωθεί σε συμβάσεις.

Τι συμβαίνει στην Ευρωπαϊκή Ενωση

Στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης το θέμα των δανείων σε ελβετικό φράγκο έχει εδώ και καιρό πάρει σοβαρές διαστάσεις, όπως αναφέρουν οι πληροφορίες συλλόγου που έχει δημιουργηθεί στην Ελλάδα για τον σκοπό αυτόν. Στην Ισπανία είχαν δοθεί μεγάλα ποσά σε δάνεια σε ελβετικό φράγκο και ιαπωνικό γιεν μεταξύ 2006 και 2007.

Πάνω από 85% των ενυπόθηκων δανείων στη Λετονία και Εσθονία, από 70% στη Λιθουανία, από 65% στην Ουγγαρία, Ρουμανία και Βουλγαρία και από 38% στην Αυστρία, έχουν παρασχεθεί σε ξένο νόμισμα. Ειδικότερα, και σε σχέση με τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο, μετά την κατάρρευση της Lehman Brothers και την επελθούσα πρωτοφανή σε ένταση και διάρκεια ταραχή στις χρηματοοικονομικές αγορές παγκοσμίως, σε συνδυασμό με την ευρωπαϊκή πιστωτική κρίση, προκλήθηκε μια αλματώδης αύξηση των διεθνών χρηματοροών προς το ασφαλές καταφύγιο του ελβετικού φράγκου.

Τούτο επέφερε από τα τέλη του 2009 μια συνεχή ανατίμηση του φράγκου έναντι των λοιπών νομισμάτων, με αποκορύφωμα τον Αύγουστο του 2011, οπότε και η ισοτιμία ευρώ/φράγκου πλησίασε σχεδόν το 1/1. Έκτοτε η ελβετική κεντρική τράπεζα για την προστασία της εθνικής οικονομίας της Ελβετίας, ασκώντας παρεμβάσεις στις συναλλαγματικές αγορές, επιχειρεί να διατηρήσει την ισοτιμία ευρώ/φράγκου άνω του 1,2, επιβεβαιώνοντας μάλιστα τον Σεπτέμβριο του 2013 τη διατήρηση του στόχου αυτού και για το 2014.

Ηδη, τον Μάρτιο του 2013, αναφέρθηκε σε σχετική βιβλιογραφία η έκδοση απόφασης του Πρωτοδικείου της Βαρκελώνης που δικαίωνε δικηγόρο - δανειολήπτη δανείου σε ελβετικό φράγκο, καθώς δεν είχε ενημερωθεί επαρκώς για τους κινδύνους ενόψει της μεταβλητότητας της συναλλαγματικής ισοτιμίας.

Ενημέρωση
Το καλοκαίρι του 2013 δικαστήριο στην Κροατία αποφάσισε, κατόπιν άσκησης ομαδικής αγωγής 75.000 δανειοληπτών σε ελβετικό φράγκο, υπέρ της μεταβολής του ύψους της οφειλής στο τοπικό νόμισμα. Στην Ουγγαρία, στα μέσα Δεκεμβρίου του 2013, το ανώτατο δικαστήριο αποφάνθηκε περί της εγκυρότητας των συναπτόμενων σε ελβετικό φράγκο δανειακών συμβάσεων, καλώντας τα κατώτερα δικαστήρια ναι μεν να δέχονται την εγκυρότητα των εν λόγω δανείων, αλλά να μεταβάλουν τους όρους λειτουργίας τους.

Σε επίπεδο ενεργειών εκ μέρους της Ε.Ε., άξια μνείας είναι η προσφάτως εγκριθείσα πρόταση οδηγίας για τις «Συμβάσεις Πίστωσης για τα Ακίνητα Κατοικίας», η οποία προβλέπει την υποχρέωση των πιστωτικών ιδρυμάτων να ενημερώνουν ειδικώς και αναλυτικά τους ενυπόθηκους δανειστές για τον κίνδυνο της συναλλαγματικής ισοτιμίας, εφόσον πρόκειται για δάνειο σε ξένο νόμισμα.

Κόκκινα δάνεια: νέο πλαίσιο και αντιδράσεις.

Μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου, αναμένεται να εξειδικευθεί η ρύθμιση πλαίσιο της Τράπεζας της Ελλάδος (ΤτΕ) για τα κόκκινα δάνεια για όσους δανειολήπτες δεν μπορούν να ανταποκριθούν στις οφειλές τους προς τις τράπεζες.

Συγκεκριμένα, στις 16 Ιουνίου δόθηκε στη δημοσιότητα το ΦΕΚ σχετικά με το πλαίσιο διαχείρισης μη-εξυπηρετούμενων δανείων από την ΤτΕ. Με το ΦΕΚ προσδιόριζονται οι τύποι διευθέτησης δανείων: για οριστική διευθέτηση, βραχυπρόθεσμες ρυθμίσεις αλλά και μακροπρόθεσμες ρυθμίσεις.

Στην οριστική διευθέτηση περιλαμβάνονται τα ακόλουθα:
α) εθελοντική παράδοση ακινήτου
β) μετατροπή σε χρηματοδοτική μίσθωση
γ) πώληση και ενοικίαση
δ) Μεταβίβαση/ πώληση του δανείου/ αναπροσαρμοσμένο υπόλοιπο
ε) Ανταλλαγή με στεγαστικό δάνειο μικρότερης αξίας
στ) Διαχείριση σε εκκαθάριση
ζ) Ρευστοποίηση εξασφαλίσεων
η) Δικαστικές/ νομικές ενέργειες

Στις βραχυπρόθεσμες ρυθμίσεις υπάρχει η δυνατότητα των δανειοληπτών να πληρώνουν μόνο τόκους, μειώνεται το ποσό των δόσεων, παρέχεται στον δανειολήπτη προκαθορισμένη περίοδος χάριτος, δίνεται η δυνατότητα για αναβολή πληρωμής μιας δόσης του δανείου, τακτοποίηση καθυστερούμενου υπολοίπου και κεφαλαιοποίηση ληξιπρόθεσμων οφειλών.

Στις μακροπρόθεσμες ρυθμίσεις περιλαμβάνονται τρόποι ρύθμισης με μόνιμη μείωση του επιτοκίου, αλλαγή τύπου επιτοκίου, παράταση διάρκειας αποπληρωμής του δανείου, διαχωρισμός του δανείου σε αυτό που ο δανειολήπτης εκτιμά ότι μπορεί να αποπληρώνει και στο υπόλοιπο το οποίο θα τακτοποιηθεί μεταγενέστερα με πώληση περιουσιακών στοιχείων. Οι ρυθμίσεις περιλαμβάνουν και μερική διαγραφή χρεών, η τράπεζα μπορεί να προχωρήσει σε οριστική διαγραφή χρέους ώστε το υπόλοιπο να μπορεί να εξυπηρετηθεί.

Αξίζει να αναφεφθεί ότι η αξιωματική αντιπολίτευση με ανακοίνωσή της εξαπολύει επίθεση στην κυβέρνηση, αναφορικά με το πλαίσιο της Τράπεζας της Ελλάδος για τη ρύθμιση, τονίζοντας ότι "Πρόκειται για μια πρόχειρη μεταφορά του Ιρλανδικού μοντέλου με τις τράπεζες να διατηρούν τον απόλυτο έλεγχο στη διαχείριση των "κόκκινων" δανείων. Οι δανειολήπτες παραμένουν έκθετοι σε εκβιαστικά διλήμματα των τραπεζών καθώς διατηρείται το δικαίωμα μεταπώλησης των δανείων σε κερδοσκοπικές εταιρίες και απειλείται η ιδιοκτησία επί της πρώτης κατοικίας".

Παράλληλα, προτείνει τη δημιουργία ενός δημόσιου φορέα στον οποίο θα μεταφερθούν σε μειωμένες τιμές αναγκαστικά όλα τα μη-εξυπηρετούμενα στεγαστικά και επαγγελματικά δάνεια και θα διευθετηθούν αυστηρά με κοινωνικά κριτήρια.

Η ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ - Διαβάστε τους 22 τρόπους για να ρυθμίσετε τα «κόκκινα» δάνειά σας.

Τους 22 τρόπους με τους οποίους μπορούν να κάνουν ρύθμιση των «κόκκινων» δανείων τους, προτείνει η Τράπεζα της Ελλάδος σε μια προσπάθεια να αντιμετωπίσει το πρόβλημα που ολοένα και διογκώνεται.

Μερική διαγραφή χρεών, παροχή πρόσθετης εξασφάλισης από τον δανειολήπτη, πώληση και ενοικίαση του ακινήτου ακόμη και με παραχώρηση του δικαιώματος διαμονής στο ακίνητο έναντι μισθώματος είναι μερικές από τις ενδεικτικές ρυθμίσεις.

Επίσης στις ρυθμίσεις είναι η μεταβίβαση/ πώληση του δανείου/αναπροσαρμοσμένο υπόλοιπο, σε άλλο ίδρυμα, πιστωτή ή χρηματοδοτικό σχήμα, η ανταλλαγή με στεγαστικό δάνειο μικρότερης αξίας αλλά και η ρευστοποίηση εξασφαλίσεων.
Για τις επιχειρήσεις μεταξύ των λύσεων που προτείνονται είναι η λειτουργική αναδιάρθρωση με αλλαγή της διοίκησης της επιχείρησης όταν οι πιστώτριες τράπεζες θεωρούν την επιχείρηση βιώσιμη υπό προϋποθέσεις, αλλά η υφιστάμενη διοίκηση δεν συνεργάζεται προς αυτή την κατεύθυνση. Επίσης, στις ρυθμίσεις περιλαμβάνονται και οι ανταλλαγές χρέους με μετοχικό κεφάλαιο.
Η Εκτελεστική Επιτροπή της Τράπεζας της Ελλάδας, θέτει το «Πλαίσιο εποπτικών υποχρεώσεων για τη διαχείριση των ανοιγμάτων σε καθυστέρηση και των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων» μέσω του οποίου παρουσιάζονται οι πιο συνηθισμένοι, στη διεθνή πρακτική, τύποι ρυθμίσεων για διευθέτηση της υπερχρέωσης.

Η εν λόγω Πράξη τίθεται σε εφαρμογή από την 31η Δεκεμβρίου του 2014, κατ' εξαίρεση πάντως οι απαιτήσεις που αφορούν τη σύσταση από τα Πιστωτικά Ιδρύματα του Διοικητικού Οργάνου για την παρακολούθηση των καθυστερήσεων (ΔΟΚ) και την καταγραφή της στρατηγικής διαχείρισης των ανοιγμάτων σε καθυστέρηση και των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων (ΣΔΚ) θα πρέπει να έχουν υλοποιηθεί μέχρι 30 Ιουνίου 2014. Επίσης μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου θα πρέπει να πραγματοποιηθεί η αναβάθμιση των συστημάτων και η ολοκλήρωση των λειτουργικών απαιτήσεων (σχεδιασμός τύπων ρύθμισης, σχεδιασμός μεθοδολογιών αξιολόγησης, κλπ).

Διαβαστε ολο το ΦΕΚ

OLO TO FEK

Βόμβα 70 δισ.

Ανησυχητική είναι η κατάσταση όσον αφορά στα "κόκκινα δάνεια", σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, τα οποία επικαλείται σε δημοσίευμά της η εφημερίδα "Καθημερινή". Συγκεκριμένα, στο τέλος του 2013, τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια έφτασαν στο 31,9%- από το 24,5% που βρίσκονταν ένα χρόνο νωρίτερα- ποσοστό το οποίο αντιστοιχεί σε περισσότερα από 70 δισεκατομμύρια ευρώ.

Πιο αναλυτικά, οι καθυστερήσεις αφορούν κατά 26,1% τα στεγαστικά (από 21,4%), 31,8% τα επιχειρηματικά (από 23,4%) και 47,3% τα καταναλωτικά δάνεια (από 38,8%).

Οπως σημειώνεται στην Εκθεση Νομισματικής Πολιτικής της ΤτΕ, οι τράπεζες θα πρέπει να πετύχουν μια αποτελεσματική διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων δανείων ώστε αφενός να ελαφρυνθούν οι συνεργάσιμοι δανειολήπτες που δυσκολεύονται προσωρινά να εξυπηρετήσουν τα χρέη τους και αφετέρου να ανακτηθούν σε μακροπρόθεσμη βάση κεφάλαια των τραπεζών που βρίσκονται δεσμευμένα σε προβληματικά δάνεια. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, η ΤτΕ και οι τράπεζες θα ρίξουν το βάρος τους στην αύξηση των εισπράξεων, στην αναδιάρθρωση των δανείων, αλλά και στην πώλησή τους σε εξειδικευμένες εταιρίες.

Από τα ψηλά στα χαμηλά.

Μόλις το 17% των αγοραπωλησιών κατοικιών που πραγματοποιήθηκαν το 2013 έγινε με τη συμμετοχή τραπεζικού δανεισμού, τη στιγμή μάλιστα που το μέσο ποσοστό χρηματοδότησης δεν ξεπέρασε το 35% επί της συνολικής αξίας του ακινήτου. Τα στοιχεία αυτά προκύπτουν από τη χθεσινή έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος για τη νομισματική πολιτική και είναι αποκαλυπτικά για τον βαθμό αποχής των τραπεζών από την αγορά ακινήτων. Είναι χαρακτηριστικό ότι στις αρχές του 2009, το 82% των συναλλαγών πραγματοποιήθηκε με συμμετοχή τραπεζικού δανεισμού, ενώ το μέσο ποσοστό δανειοδότησης διαμορφωνόταν σε περίπου 70% της συνολικής αξίας του ακινήτου.