Goldman Sachs : Πως κτύπησε η κρίση.

Στο ρόλο που διαδραμάτισε η πορεία της αγοράς των ακινήτων στην παγκόσμια κρίση, επικεντρώνεται σε νέα έκθεσή της η Goldman Sachs, εξηγώντας ότι... ενώ η έκρηξη στις τιμές ακινήτων ήταν καταλυτική για την αμερικανική οικονομική κρίση, στην Ευρώπη τα πράγματα είναι διαφορετικά. Σύμφωνα με την έκθεση, για την Ισπανία και την Ιρλανδία, η αγορά ακινήτων έπαιξε επίσης σημαντικό ρόλο στην διόγκωση της κρίσης, για την Ελλάδα, η πτώση στις τιμές των κατοικιών ήταν περισσότερο συνέπεια της κρίσης και όχι η αιτία, ενώ, για την Πορτογαλία και την Ιταλία, η πορεία της συγκεκριμένης αγοράς δε διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο και ήταν περισσότερο συμπτωματική.

Την ίδια στιγμή, εκτός της ζώνης του ευρώ, η ανθεκτικότητα των τιμών ακινήτων στο Ηνωμένο Βασίλειο έχει εκπλήξει πολλούς, σημειώνουν οι αναλυτές. Αναλυτικότερα, στη Γερμανία, οι τιμές των κατοικιών παραμένουν σε χαμηλά επίπεδα και η δυναμική της αγοράς είναι πλέον έντονα θετική. Στην Ιρλανδία, οι τιμές έχουν μειωθεί κατά 50% από τα προ κρίσης επίπεδα, περισσότερο από ό, τι σε οποιαδήποτε άλλη περιφερειακή οικονομία. Στην Πορτογαλία η αγορά ακινήτων που κινείται με μέτριους ρυθμούς, δεν επηρεάζει ιδιαίτερα την ήδη προβληματική οικονομία της χώρας ενώ στην Ελλάδα παρά την ήπια προσαρμογή στις τιμές των κατοικιών, η δυναμική της αγοράς παραμένει αρνητική.

Οι προοπτικές για τις τιμές των κατοικιών σε όλη την Ευρώπη διαφέρουν τόσο μέσα στον ισχυρό πυρήνα της Ευρωζώνης, όσο και στις χώρες τις περιφέρειας, επισημαίνει η Goldman. Πριν την κρίση, η μεγαλύτερη αύξηση στις ονομαστικές τιμές ακινήτων σημειώθηκε στην Ισπανία (όπου οι τιμές αυξήθηκαν με μέσο ετήσιο ποσοστό 12% μεταξύ 1999 και 2008) και ακολουθεί η Ιρλανδία με 11% αύξηση κατά μέσο όρο. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία, την Ελλάδα και την Ιταλία σημειώθηκε επίσης σημαντική αύξηση των τιμών των κατοικιών. Αντίθετα, οι ονομαστικές τιμές των κατοικιών στη Γερμανία μειώθηκαν ενώ και στην Πορτογαλία η αύξηση των τιμών ήταν πολύ μικρή, με μέσο ετήσιο ρυθμό μικρότερο του 3% ετησίως. Από το 2008 όπου και σημειώθηκαν οι υψηλότερες τιμές, τη μεγαλύτερη διόρθωση εμφανίζει η Ιρλανδία, όπου οι τιμές έχουν μειωθεί κατά 50%. Μεγάλες μειώσεις έχουν επίσης σημειωθεί στην Ελλάδα (-30%) και στην Ισπανία (-28%). Αντίθετα, οι ονομαστικές τιμές των κατοικιών στη Γαλλία κινήθηκαν ελαφρώς υψηλότερα σε σύγκριση με το α’ εξάμηνο του 2008, ενώ στη Γερμανία οι τιμές έχουν αυξηθεί κατά 20%.

Παγίδες με Ε9, ΔΕΗ και αυθαίρετα.

Τρείς παγίδες με δόλωμα τα ακίνητα στήνει το υπουργείο Οικονομικών. Η πρώτη αφορά στην επιφάνεια των κατοικιών με βάση την οποία υπολογίζεται το τεκμήριο διαβίωσης όπου θα πρέπει να δηλωθούν και τα τετραγωνικά μέτρα των ημιυπαίθριων χώρων που τακτοποιήθηκαν αλλά όχι η επιφάνεια των αυθαιρέτων που νομιμοποιούνται με τις νέες ρυθμίσεις. Αυτό θα γίνει στη φορολογική δήλωση του 2014.
Η δεύτερη , αφορά στα αυθαίρετα που νομομοποιήθηκαν καθώς η αναγραφή των πραγματικών τετραγωνικών μέτρων των αυθαίρετων κτισμάτων και χώρων στο Ε9 αποτελεί φορολογική παγίδα για τους ιδιοκτήτες ακινήτων αφού θα πρέπει να δηλώσουν οι φορολογούμενοι στο έντυπο Ε9. Σύμφωνα με εγκύκλιο του υπουργείου Οικονομικών, οι επιφάνειες αυθαίρετων κατασκευών καθώς και οι επιφάνειες που άλλαξαν χρήσεις, εφόσον εντάχθηκαν στις ρυθμίσεις του νόμου 4014/2011, πρέπει να δηλώνονται στην πραγματική τους κατάσταση στα έντυπα Ε9 των ετών που έπονται της νομιμοποίησης. Αυτό σημαίνει ότι κάθε ιδιοκτήτης που νομιμοποίησε τέτοιες επιφάνειες θα πρέπει το αμέσως επόμενο έτος να υποβάλει Ε9 δηλώνοντας την πραγματική κατάσταση στην οποία βρίσκεται το ακίνητο, δηλαδή το σύνολο της επιφάνειας του κτίσματος το οποίο εντάχθηκε στη ρύθμιση του ν. 4014/2011, και όχι τα στοιχεία που αναγράφει το συμβόλαιο. Η υποχρέωση αυτή έχει ως συνέπεια, στις συγκεκριμένες περιπτώσεις να αυξηθούν σημαντικά οι επιφάνειες των κτισμάτων που θα λαμβάνονται υπόψη για να υπολογίζονται ο ενιαίος φόρος ακινήτων, οι φόροι μεταβιβάσεων, δωρεών, γονικών παροχών και τα τεκμήρια διαβίωσης. Συνεπώς, οι φορολογούμενοι που νομιμοποίησαν αυθαίρετες κατασκευές ή άλλες παρεμβάσεις σε κατοικίες και άλλα κτίσματα που κατέχουν θα φορολογούνται πλέον για περισσότερα τετραγωνικά μέτρα και θα πληρώνουν υψηλότερους φόρους.

Τέλος, για πρώτη φορά θα πρέπει να αναγραφεί ο αριθμός παροχής της ΔΕΗ για όλες τις κατοικίες με στόχο η εφορία να προχωρήσει σε διασταυρώσεις στοιχείων για το ειδικό τέλος των ακινήτων. O αριθμός παροχής ρεύματος όλων των κατοικιών (κύριες ή δευτερεύουσες), είτε είναι ιδιοκατοικούμενες, είτε μισθωμένες, είτε δωρεάν παραχωρούμενες, συμπληρώνεται υποχρεωτικά στους κωδικούς 204-205-206 του πίνακα 5. Η υποχρεωτική συμπλήρωση κρίθηκε απαραίτητη προκειμένου να γίνουν στη συνέχεια διασταυρώσεις και να διαπιστωθεί εάν ιδιοκτήτες ακινήτων έχουν... ξεφύγει από το έκτακτο τέλος ή άλλους φόρους επί των ακινήτων. Ο αριθμός παροχής ρεύματος αναγράφεται στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος που αποστέλλονται στους ιδιοκτήτες ακινήτων από τον πάροχο ηλεκτρικής ενέργειας ή πάνω στον μετρητή κατανάλωσης. Στη φορολογική δήλωση αναγράφονται τα εννέα πρώτα ψηφία χωρίς κενά. Εάν στο ακίνητο δεν υπάρχει μετρητής κατανάλωσης για να ηλεκτροδοτείται, οι φορολογούμενοι θα πρέπει να συμπληρώσουν τον αριθμό 999999999. Σε περίπτωση κατά την οποία το ακίνητο δεν ηλεκτροδοτείται έπειτα από αίτηση διακοπής που έχει κατατεθεί στη ΔΕΗ, ο αριθμός παροχής μπορεί να βρεθεί σε παλαιότερους λογαριασμούς.

Πωλούν ξενοδοχεία.

Σε πωλήσεις των στοιχείων ενεργητικού τους προχωράνε οι συστημικές τράπεζες, προκειμένου να ενδυναμώσουν την κεφαλαιακή τους βάση και να ενισχύσουν τους δείκτες βασικών ιδίων κεφαλαίων. Τα πολυτελή ξενοδοχεία, όπως είναι ο Αστέρας της Βουλιαγμένης, που ανήκει στον όμιλο της Εθνικής (και ήδη τρέχει η β΄ φάση του διαγωνισμού), το Χίλτον που ανήκει στον όμιλο της Alpha, και το King George, που ανήκει στον όμιλο της Eurobank, είναι ισχυρά assets. Οι διοικήσεις βρίσκονται σε επαφές με επενδυτές για την πώληση των ξενοδοχειακών μονάδων. Η Εθνική στο χαρτοφυλάκιο της διαθέτει 15 ξενοδοχειακές μονάδες (όπως το Gerakina Beach στη Χαλκιδική), η Αlpha Bank στα προς πώληση ακίνητα περιλαμβάνει 9 ξενοδοχειακές μονάδες, και η Εurobank τρία ξενοδοχεία.

Τα επτάψυχα αυθαίρετα.

Δεν μπορούν να μπουν κόκκινες γραμμές που θα εμποδίσουν την ανέγερση νέων αυθαιρέτων. Αυτό υποστηρίζει η απερχόμενη διοίκηση του Οργανισμού Κτηματολογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδας (ΟΚΧΕ) που θεωρεί ότι στην πράξη δεν μπορεί να τηρηθεί η δέσμευση του υπουργείου Περιβάλλοντος να μπει κόκκινη γραμμή στις 28 Ιουλίου 2011 - ημερομηνία εφαρμογής του προηγούμενου νόμου για τα αυθαίρετα. Οπως ισχυρίζονται, είναι πολύ δύσκολο να αποδειχθεί πότε ανεγέρθηκε ένα αυθαίρετο καθώς «μέχρι σήμερα δεν υπάρχει ένα ολοκληρωμένο σύστημα τηλεσκοπικής παρακολούθησης του δομημένου χώρου».

"Κενό" 550 εκατ. στα έσοδα από τον φόρο ακινήτων εντόπισε το ΔΝΤ.

Την τρύπα ύψους 550 εκατ. ευρώ στον ενιαίο φόρο ακινήτων, που θα εφαρμοσθεί το 2014, προσπαθούν να κλείσουν τα τεχνικά κλιμάκια του ΔΝΤ σε συνεργασία με τον κ. Νίκο Καραβίτη (σύμβουλος του υπουργείου Οικονομικών σε θέματα φορολογίας), δημιούργημα του οποίου είναι το νέο σύστημα για τη φορολόγηση των ακινήτων.
Στις καθημερινές συσκέψεις στο υπουργείο Οικονομικών, τα τεχνικά κλιμάκια του ΔΝΤ μελετούν ξεχωριστά κάθε κατηγορία ακινήτων (αγροτεμάχια, αστικά ακίνητα, επενδυτικά ακίνητα, ακίνητα επιχειρήσεων) και προσπαθούν να διαπιστώσουν πόσα χρήματα μπορούν να εισπραχθούν. Σε κάθε περίπτωση, από τη φορολόγηση των ακινήτων το 2014 πρέπει να βεβαιωθούν φόροι ύψους 3,2 δισ. ευρώ και να εισπραχθούν 2,7 δισ. ευρώ. Ωστόσο η τρόικα έχει διαφορετική άποψη με βάση τα στοιχεία που της παρουσιάστηκαν στον πρόσφατο έλεγχο του Ιουνίου. Οι πιστωτές μας ισχυρίζονται ότι με το νέο σύστημα το εισπραχθέν ποσό δεν θα ξεπεράσει το 67,5% των φόρων που θα βεβαιωθούν. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να βρεθούν ακόμα 550 εκατ. ευρώ. Σε αυτό ακριβώς το σημείο έχει πέσει το βάρος των τεχνικών κλιμακίων που αναζητούν στοιχεία για κάθε κατηγορία ακινήτων προκειμένου να κλείσουν την τρύπα. Αυτό σημαίνει ότι εξετάζονται λεπτομερώς τα κριτήρια και οι συντελεστές και αναμένεται μέχρι τον Σεπτέμβριο με την άφιξη των επικεφαλής της τρόικας στην Ελλάδα να έχουν ολοκληρώσει το έργο τους. Δηλαδή, αλλάζουν οι αρχικοί συντελεστές σε κάποιες κατηγορίες ακινήτων προκειμένου να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα. Από την άλλη πλευρά, στο υπουργείο Οικονομικών προσκομίζουν στοιχεία τα οποία δείχνουν ότι το υπάρχον σύστημα με μικρές βελτιώσεις μπορεί να οδηγήσει στην είσπραξη 2,7 δισ. ευρώ το 2014.

Το σχέδιο που εξετάζεται από τα τεχνικά κλιμάκια προβλέπει τη φορολόγηση των ακινήτων ως εξής:
1. Ο ενιαίος φόρος ακινήτων θα εφαρμοσθεί το 2014 επί όλων των ακινήτων (κτίσματα, οικόπεδα και αγροτεμάχια).
2. Θα εξαιρεθούν από τον φόρο οι μακροχρόνια άνεργοι και όσοι έχουν εισοδήματα που δεν ξεπερνούν το όριο της φτώχειας.
3. Δεν θα υπάρχει αφορολόγητο όριο.
4. Στα εντός σχεδίου κτίσματα και οικόπεδα ο φόρος θα ξεκινά από 1,9 ευρώ το τετραγωνικό μέτρο και θα κλιμακώνεται με βάση τα χαρακτηριστικά του κάθε ακινήτου όπως τιμή ζώνης, παλαιότητα, πρόσοψη κ.λπ. Συνολικά θα υπάρχουν 33 συντελεστές και δεν αποκλείεται ο φόρος να φθάνει στα 32 ευρώ το τετραγωνικό για τα ακριβά ακίνητα με τιμή ζώνης περίπου στα 8.500 ευρώ.
5. Στις εκτός σχεδίου εκτάσεις γης ο φόρος θα επιβάλλεται ανά στρέμμα που θα ξεκινάει από το 1 ευρώ και θα ξεπερνάει ακόμη και τα 60 ευρώ ανά στρέμμα για τα ακριβά αγροτεμάχια στα οποία υπάρχει οίκημα εντός. Ο νέος φόρος θα επιβάλλεται και στις καλλιεργήσιμες εκτάσεις γης που ανήκουν στους κατ’ επάγγελμα αγρότες, αλλά η φορολόγησή τους θα είναι χαμηλή π.χ. 1 (π.χ. ορεινά) ή 2 ευρώ (ημιορεινά) ανά στρέμμα. Το ποσό του στρεμματικού φόρου θα κλιμακώνεται ανάλογα με τα χαρακτηριστικά του αγροτεμαχίου (ορεινό, ημιορεινό, καλλιεργούμενο ή μη κ.λπ.) ενώ στα εκτός σχεδίου οικόπεδα που βρίσκονται σε παραθαλάσσιες περιοχές, νησιά κ.λπ. με μεγάλη αξία θα επιβάλλονται πολλαπλάσιοι συντελεστές. Στην περίπτωση που το αγροτεμάχιο ενοικιάζεται ο φόρος θα διπλασιάζεται.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών, οι κατ’ επάγγελμα αγρότες είναι περίπου 330.000 και οι 280.000 εξ αυτών έχουν έως και 50 στρέμματα. Γι’ αυτούς θα εφαρμοσθούν συντελεστές απομείωσης για να μειωθεί η επιβάρυνση.
Εκτός από τον τρόπο φορολόγησης των ακινήτων, η ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών έχει δεσμευτεί και για τη διαδικασία βεβαίωσης και είσπραξης του ενιαίου φόρου ακινήτων. Συγκεκριμένα έχει δεσμευτεί ότι:
α. Θα διενεργηθούν διασταυρώσεις στοιχείων ακινήτων. Η Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων θα «πάρει» το αρχείο της ΔΕΗ και θα το διασταυρώσει με τα στοιχεία που θα δηλωθούν στο έντυπο Ε9. Στόχος, όπως αναφέρουν, είναι να μη μείνει εκτός ενιαίου φόρου κανένα ακίνητο. Δηλαδή να εντοπιστούν όλα τα ακίνητα που δεν έχουν δηλωθεί στην εφορία.
β. Θα πραγματοποιούνται έλεγχοι κατά προτεραιότητα σε όσους χρωστούν τον ενιαίο φόρο ακινήτων. Θα εκδοθεί εντολή να ελέγχονται από τις εφορίες αν καταβάλλονται οι δόσεις για την πληρωμή του ενιαίου φόρου ακινήτων.
γ. Επισπεύδονται οι κατασχέσεις ακινήτων ακόμα και για μικρά χρέη προς την εφορία που προκύπτουν από τη μη καταβολή του ενιαίου φόρου.
δ. Δεν θα χορηγείται φορολογική ενημερότητα τόσο στα φυσικά πρόσωπα όσο και στις επιχειρήσεις στην περίπτωση που δεν πληρώνουν τον ενιαίο φόρο.

Δημιουργείται Τράπεζα Πληροφοριών και Αξιών Ακινήτων.

Εντός του φθινοπώρου, σύμφωνα με πληροφορίες, θα ανακοινωθεί η δημιουργία της Τράπεζας Πληροφοριών Αξιών Ακινήτων η οποία θα πρέπει την επόμενη τριετία να συλλέξει όλα τα στοιχεία που προβλέπονται ώστε το 2016 να υπάρξει εξομοίωση των αντικειμενικών αξιών με τις εμπορικές τιμές.

Η τρόικα αποδέχθηκε το αίτημα για μη αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών τώρα, παρά το γεγονός ότι αποτελούσε βασικό όρο του Μνημονίου που είχε υπογραφεί πριν μερικούς μήνες.

Το οικονομικό επιτελείο αποφάσισε να μην κάνει αναπροσαρμογή η οποία θα οδηγούσε σε αυξήσεις ακόμη και πάνω από 50% σε λαϊκές περιοχές, αλλά και μειώσεις σε ακριβά προάστια.

Ωστόσο, το πάγωμα των αξιών προκαλεί ταραχή στους ιδιοκτήτες κυρίως επαγγελματικών ακινήτων και κατοικιών στο κέντρο της Αθήνας, τα οποία έχουν απαξιωθεί πλήρως. Πρόκειται για ακίνητα που βρίσκονται στα αζήτητα, αλλά οι ιδιοκτήτες τους πληρώνουν φόρους πάνω σε αντικειμενικές που δεν αντιστοιχούν στην πραγματικότητα.

Δεν αποκλείεται, λοιπόν, να υπάρξει παρέμβαση της κυβέρνησης με μειώσεις σε συντελεστές εμπορικότητας σε δρόμους οι οποίοι έχουν χάσει κάθε αξία. Αποτελεί άλλωστε διαρκές αίτημα των ιδιοκτητών για μειώσεις στις τιμές εφορίας καθώς σε άλλη περίπτωση τονίζουν ότι θα αρχίσουν να εκχωρούν τα ακίνητα υπέρ του δημοσίου για χρέη από φόρους.

Χρωστάς στην εφορία; Χάνεις το σπίτι σου.

Ποινές - φωτιά που προβλέπουν κατασχέσεις ακινήτων, τραπεζικών λογαριασμών και άλλων περιουσιακών στοιχείων, προβλέπει ο νέος Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας που θα ισχύσει από την επόμενη χρονιά. Κατ' ουσίαν αυστηροποιούνται οι διαδικασίες αναγκαστικής είσπραξης των προστίμων.

Μεταξύ των προβλέψεων χαρακτηριστικές είναι οι εξής:

Δίνεται η δυνατότητα στη φορολογική διοίκηση μόνο σε πολύ επείγουσες περιπτώσεις, και όταν επίκειται κίνδυνος για την είσπραξη του αναλογούντος στον φορολογούμενο φόρο, να λαμβάνει μέτρα και να προβαίνει με βάση τον εκτελεστό τίτλο και χωρίς δικαστική απόφαση στην επιβολή συντηρητικής κατάσχεσης κινητών, ακινήτων, εμπράγματων δικαιωμάτων σε αυτά, απαιτήσεων και γενικά όλων των περιουσιακών στοιχείων του οφειλέτη του Δημοσίου, είτε βρίσκονται στα χέρια του είτε στα χέρια τρίτου.

Σε περίπτωση μη καταβολής των ποσών που αναφέρονται στην ατομική ειδοποίηση εντός τριάντα ημερών από την κοινοποίηση της ατομικής ειδοποίησης καταβολής οφειλής, το αρμόδιο όργανο της φορολογικής διοίκησης μπορεί να προβεί στη λήψη μέτρων αναγκαστικής εκτέλεσης, σύμφωνα με όσα ορίζονται στον Κώδικα μετά την πάροδο της προθεσμίας των τριάντα ημερών.

Παράλληλα, το κράτος έχει δικαίωμα να ζητά πληροφορίες ή έγγραφα από λοιπά τρίτα πρόσωπα, ιδίως από τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, τους οργανισμούς συλλογικών επενδύσεων, τα επιμελητήρια, τους συμβολαιογράφους, τους υποθηκοφύλακες, τους προϊσταμένους των κτηματολογικών γραφείων, τους οικονομικούς ή κοινωνικούς ή επαγγελματικούς φορείς ή οργανώσεις, για τον καθορισμό της φορολογικής υποχρέωσης, που προκύπτει με βάση τις διασταυρώσεις των στοιχείων και την είσπραξη της φορολογικής οφειλής.

Κατά τα λοιπά, ο νέος Κώδικας ξεκαθαρίζει τις ποινές για τους υπόχρεους και συγκεκριμένα θα πέφτει... τσεκούρι όταν ο υπόχρεος:
δεν υποβάλει ή υποβάλει εκπρόθεσμα δήλωση πληροφοριακού χαρακτήρα ή φορολογική δήλωση από την οποία δεν προκύπτει φορολογική υποχρέωση καταβολής φόρου,
δεν υποβάλει ή υποβάλει εκπρόθεσμα φορολογική δήλωση,
δεν υποβάλει ή υποβάλει εκπρόθεσμα δήλωση παρακράτησης φόρου,
δεν ανταποκριθεί σε αίτημα της Φορολογικής Διοίκησης για παροχή πληροφοριών ή στοιχείων,

δεν συνεργαστεί στη διάρκεια φορολογικού ελέγχου,

δεν γνωστοποιήσει στη Φορολογική Διοίκηση τον διορισμό του φορολογικού εκπροσώπου του,

δεν προβεί σε εγγραφή στο φορολογικό μητρώο,

δεν συμμορφώνεται με κάθε υποχρέωση σχετική με την τήρηση βιβλίων και την έκδοση στοιχείων όπως ορίζονται στο Άρθρο 13 του Κώδικα.


Τα πρόστιμα

Τα πρόστιμα για τις παραβάσεις καθορίζονται ως εξής:

α) εκατό (100) ευρώ, σε περίπτωση μη υποβολής ή εκπρόθεσμης υποβολής.

β) ποσό ίσο με τον φόρο εισοδήματος, σε περίπτωση μη υποβολής

γ) εκατό (100) ευρώ, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος δεν είναι υπόχρεος τήρησης λογιστικών βιβλίων,

δ) χίλια (1.000) ευρώ για κάθε άλλη παράβαση, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης βιβλίων και στοιχείων με βάση απλοποιημένα λογιστικά πρότυπα

ε) δύο χιλιάδες πεντακόσια (2.500) ευρώ για κάθε άλλη παράβαση, σε περίπτωση που ο φορολογούμενος είναι υπόχρεος τήρησης βιβλίων και στοιχείων με βάση πλήρη λογιστικά πρότυπα.

Σε περίπτωση υποτροπής της ίδιας παράβασης εντός πέντε (5) ετών, το πρόστιμο ανέρχεται στο διπλάσιο του αρχικού. Σε περίπτωση δεύτερης υποτροπής εντός πέντε (5) ετών, το πρόστιμο ανέρχεται στο τετραπλάσιο του αρχικού.

Πρόστιμο εκπρόθεσμης καταβολής

Αν οποιοδήποτε ποσό φόρου δεν καταβληθεί το αργότερο εντός δύο (2) μηνών από την παρέλευση της νόμιμης προθεσμίας καταβολής, επιβάλλεται πρόστιμο ίσο με ποσοστό δέκα τοις εκατό (10%) του φόρου που δεν καταβλήθηκε εμπρόθεσμα. Αν το ποσό του φόρου καταβληθεί μετά την πάροδο ενός έτους από την εκπνοή της νόμιμης προθεσμίας καταβολής, το παραπάνω πρόστιμο ανέρχεται σε είκοσι τοις εκατό (20%) του φόρου. Αν το ποσό του φόρου καταβληθεί μετά την πάροδο δύο (2) ετών από την εκπνοή της νόμιμης προθεσμίας καταβολής, το παραπάνω πρόστιμο ανέρχεται σε τριάντα τοις εκατό (30%) του φόρου.

Πρόστιμο ανακριβούς δήλωσης ή μη υποβολής δήλωσης

1. Αν το ποσό του φόρου που προκύπτει με βάση φορολογική δήλωση υπολείπεται του ποσού του φόρου που προκύπτει με βάση το διορθωτικό προσδιορισμό φόρου που πραγματοποιήθηκε από τη Φορολογική Διοίκηση, ο φορολογούμενος υπόκειται σε πρόστιμο επί της διαφοράς ως εξής:

α) δέκα τοις εκατό (10%) του ποσού της διαφοράς, εάν το εν λόγω ποσό ανέρχεται σε ποσοστό από πέντε (5%) έως είκοσι (20%) τοις εκατό του φόρου που προκύπτει με βάση τη φορολογική δήλωση,

β) τριάντα τοις εκατό (30%) του ποσού της διαφοράς, αν το εν λόγω ποσό υπερβαίνει σε ποσοστό το είκοσι τοις εκατό (20%) του φόρου που προκύπτει βάσει της φορολογικής δήλωσης,

γ) εκατό τοις εκατό (100%) του ποσού της διαφοράς, αν το εν λόγω ποσό υπερβαίνει σε ποσοστό το πενήντα τοις εκατό (50%) του φόρου που προκύπτει με βάση τη φορολογική δήλωση και αποδεικνύεται ότι η ανακρίβεια οφείλεται σε πρόθεση του φορολογουμένου.

2. Σε περίπτωση μη υποβολής δήλωσης από την οποία θα προέκυπτε υποχρέωση καταβολής φόρου επιβάλλεται πρόστιμο ίσο με το ποσό του φόρου που αναλογεί στη μη υποβληθείσα δήλωση.

Ολοκληρώθηκε επί της αρχής η συζήτηση του νομοσχεδίου για τα αυθαίρετα.

Ολοκληρώθηκε επί της αρχής, στην Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου, η συζήτηση του νομοσχεδίου του υπουργείου Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής, για την αντιμετώπιση της αυθαίρετης δόμησης. Αύριο έχουν κληθεί να καταθέσουν τις απόψεις τους οι αρμόδιοι φορείς.

Υπέρ της αρχής του νομοσχεδίου τάχθηκαν οι βουλευτές της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ, αντίθετο εμφανίστηκε το ΚΚΕ που δήλωσε ότι το καταψηφίζει, ενώ ΣΥΡΙΖΑ, ΔΗΜΑΡ, ΑΝΕΛ και Χρυσή Αυγή επιφυλάχθηκαν για την Ολομέλεια.

Ο αναπληρωτής υπουργός Περιβάλλοντος Σταύρος Καλαφάτης υποστήριξε ότι το νομοσχέδιο είναι ένα μεταρρυθμιστικό εργαλείο που εντάσσεται σε ένα συγκεκριμένο στρατηγικό σχέδιο και έχει τρεις στόχους: Την προστασία του περιβάλλοντος, την κοινωνική συνοχή και την ανάπτυξη.

Όπως διαβεβαίωσε ο κ. Καλαφάτης, στις νέες ρυθμίσεις έχουν ληφθεί υπόψη η γνωμολογία όλων των αρμόδιων οργάνων και ειδικά οι αποφάσεις του ΣτΕ και εμφανίστηκε ανοικτός σε προτάσεις.

«Για πρώτη φορά θωρακίζεται η κόκκινη γραμμή για την αποτροπή δημιουργία νέας γενιάς αυθαιρέτων. Τα υπουργείο είναι ανοικτό σε προτάσεις και σχόλια ώστε να μπουν όλες οι ασφαλιστικές δικλείδες με τις οποίες θα χαράξουμε την κόκκινη γραμμή για την αυθαιρεσία», υπογράμμισε ο κ. Καλαφάτης, απορρίπτοντας ταυτόχρονα τις ενστάσεις βουλευτών της αντιπολίτευσης περί φοροεισπρακτικής λογικής του νομοσχεδίου.

«Πώς θα μπορούσε να κατηγορηθούμε για φοροεισπρακτικό πνεύμα, όταν το νομοσχέδιο μεριμνά ιδιαίτερα για τις ειδικές ευπαθείς και ευαίσθητες κοινωνικές ομάδες, δίνοντας τους την δυνατότητα να έχουν το προνόμιο των 100 εξαμηνιαίων δόσεων;», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Ο εισηγητής του ΣΥΡΙΖΑ Ευάγγελος Αποστόλου ανέφερε ότι «δεν πρέπει να περάσει το μήνυμα προς την κοινωνία ότι σχεδιάζουμε την εκτός σχεδίου δόμηση».

«Δεν λύνουν οι δασικοί χάρτες τα προβλήματα της αυθαίρετης δόμησης. Η λύση είναι να υπάρξει πολιτική βούληση, να γίνει καταγραφή όλων των αυθαιρέτων, να εντοπιστεί που υπάρχει το πρόβλημα και να αντιμετωπιστεί κατά κοινωνικές ομάδες», υποστήριξε ο κ. Αποστόλου.

Ο εισηγητής του ΠΑΣΟΚ Χρήστος Γκόκας, υπεραμύνθηκε του νομοσχεδίου τονίζοντας ότι «στόχος του είναι να προσεγγίσουμε το πρόβλημα της αυθαίρετης δόμησης με κοινωνικό και αναπτυξιακό κριτήριο».

Πάντως, τόνισε την ανάγκη να δοθούν περισσότερο αξιόπιστες απαντήσεις και διευκρινήσεις για την νομοθετική αυτή πρωτοβουλία, ώστε, όπως είπε, να αρθούν οι εκτιμήσεις περί εισπρακτικών μέτρων ή μη αποκατάστασης του περιβάλλοντος.

«Πρέπει να έχουμε μια ολοκληρωμένη παρέμβαση με αναπτυξιακά και κοινωνικά χαρακτηριστικά, τα οποία επιβάλλονται να υπάρχουν. Πρέπει να ενισχύσουμε την κόκκινη γραμμή που είχε ξεκινήσει με το νόμο του 2011 ακόμα περισσότερο. Να μην ανοίξουμε παράθυρο για νέες αυθαιρεσίες», τόνισε ο κ. Γκόκας.

Επιφυλάξεις ως προς τους στόχους του νομοσχεδίου, εξέφρασε η εισηγήτρια των Ανεξάρτητων Ελλήνων Ραχήλ Μακρή, σημειώνοντας ωστόσο ότι «κινείται σε θετικότερο επίπεδο σε σχέση με προηγούμενες νομοθετικές πρωτοβουλίες».

«Ούτε αυτό το νομοσχέδιο δεν ξέφυγε πάντως από την εισπρακτική λογική. Δυστυχώς εκεί εστιάζει κατά βάση», σημείωσε η κ Μακρή.

«Για άλλη μια φορά εισάγεται ένας φοροεισπρακτικός μηχανισμός και τίποτα άλλο. Το νομοσχέδιο λειτουργεί πυροσβεστικά και όχι παρεμβατικά. Δεν λύνει ολοκληρωτικά το πρόβλημα των αυθαιρέτων», υποστήριξε από την πλευρά ο εισηγητής της Χρυσής Αυγής Ηλίας Παναγιώταρος.

Η ειδική αγορήτρια της ΔΗΜΑΡ Νίκη Φούντα, χαρακτήρισε το νομοσχέδιο αναγκαίο, δήλωσε ότι καλύπτει πράγματι το πρόβλημα της δημιουργίας νέας γενιάς αυθαιρέτων, εξέφρασε ωστόσο αντιρρήσεις ως προς τον ελεγκτικό μηχανισμό, ενώ ανακοίνωσε ότι το κόμμα της θα καταθέσει τροπολογία για κίνητρα σε αυτοκατεδαφίσεις σε τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις.

Παράλληλα, δήλωσε αντίθετη στο άρθρο 16 που ορίζει, όπως είπε, εξαιρέσεις στον αιγιαλό, ενώ ανέφερε ότι ανοίγονται παράθυρα για μη ισόνομες αντιμετωπίσεις καθώς, όπως είπε, οι αυθαιρεσίες δεν είναι όλες το ίδιο σοβαρές.

Ο εισηγητής του ΚΚΕ Γιώργος Λαμπρούλης δήλωσε ότι το κόμμα του καταψηφίζει το νομοσχέδιο χαρακτηρίζοντας «ψευδεπίγραφη» την επίλυση που επιχειρείται.

«Δεν μπορεί θύτες και θύματα να καταστούν το ίδιο υπεύθυνοι και, να μπουν στο ίδιο καζάνι. Οι λύσεις που επιχειρούνται δεν αφορούν τον πυρήνα του προβλήματος. Η κυβέρνηση συνεχίζοντας την επικοινωνιακή πολιτική των προηγούμενων, τσουβαλιάζει το λαϊκό αυθαίρετο με το αυθαίρετο των καταπατητών κάθε είδους», είπε ο κ. Λαμπρούλης.

Ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ Αχμέτ Χατζηοσμάν ζήτησε να γίνει μείωση των φόρων για τα αυθαίρετα σπίτια της μειονότητας, αλλά και να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα που αντιμετωπίζει με τους τίτλους ιδιοκτησίας, οι οποίοι δεν υπάρχουν και δεν μπορούν να τους προσκομίσουν όσοι θέλουν να τα νομιμοποιήσουν, όπως είπε.

Τέλος, ο πρόεδρος της Επιτροπής Παραγωγής και Εμπορίου Γιώργος Βλάχος υποστήριξε ότι με αυτή την νομοθετική πρωτοβουλία δίνεται η δυνατότητα στην πολιτεία να βάλει τελεία και παύλα στην αυθαίρετη δόμηση και παράλληλα να βγουν από την ομηρία χιλιάδες λαϊκά στρώματα, χωρίς να αδικούνται.

Αναζητούνται πρόσθετοι πόροι για το "Εξοικονομώ κατ’ Οίκον".

Αναγκαία κρίνει η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΚΑ τη χρηματοδότηση του προγράμματος «Εξοικονομώ Κατ’ Οίκον» με πρόσθετους πόρους, εκτιμώντας ότι το υφιστάμενο κονδύλι των 600 εκατ. ευρώ δεν μπορεί να καλύψει την αυξημένη ζήτηση και τη συνέχιση του προγράμματος μέχρι και την άνοιξη του 2014.

Το ΥΠΕΚΑ εκτιμά ότι στο πλαίσιο της αναθεώρησης των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων θα πρέπει να μεταφερθούν στο «εξοικονομώ κατ’ οίκον» συνολικοί πόροι ύψους 270 εκατ. ευρώ, οι οποίοι εκτιμά ότι θα δημιουργήσουν περί τις 6.500 θέσεις επιπλέον θέσεις εργασίας την επόμενη διετία. Σε διαφορετική περίπτωση, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του υπουργού Γιάννη Μανιάτη, θα πρέπει να ανασταλεί άμεσα η διαδικασία υποδοχής νέων αιτήσεων προέγκρισης δανείων σε όλη τη χώρα πλην της Αττικής, ώστε η αγορά και οι πολίτες να μην προβούν σε δαπάνες, όπως το κόστος έκδοσης του ΠΕΑ.

«Η εξοικονόμηση ενέργειας αποτελεί το μεγαλύτερο, απολύτως ανεκμετάλλευτο, αλλά και ανεξάντλητο, εθνικό κοίτασμα ενέργειας. Η άμεση αξιοποίησή του θα συνεισφέρει πολλαπλά τόσο στην εξοικονόμηση κάθε χρόνο δεκάδων εκατ. ευρώ από λιγότερη κατανάλωση ενέργειας στα οικονομικά ασθενέστερα νοικοκυριά όσο και στη δημιουργία χιλιάδων θέσεων εργασίας σε όλη την ελληνική επικράτεια στον χειμαζόμενο κλάδο της οικοδομής, με τα δεκάδες επαγγέλματα και τους χιλιάδες απασχολούμενους» αναφέρει με δήλωσή του στην «Κ» ο υπουργός ΠΕΚΑ, Γιάννης Μανιάτης.

Από τα επίσημα στοιχεία του ΥΠΕΚΑ προκύπτει ότι μέχρι στιγμής έχουν υποβληθεί περί τις 140.000 αιτήσεις, οι οποίες υπερκαλύπτουν κατά μεγάλο ποσοστό τις σημερινές χρηματοδοτικές δυνατότητες του προγράμματος, των περίπου 60.000 έργων-αιτήσεων. Από τις 140.000 αιτήσεις πάνω από 65.560 πολίτες έχουν λάβει προέγκριση δανείου, ενώ άλλοι 8.000 βρίσκονται στο στάδιο λήψης προέγκρισης. Ενας αριθμός 31.000 αιτήσεων έχει ήδη υπαχθεί και άλλες 13.000 βρίσκονται σε διαδικασία ελέγχου από τις τράπεζες. Δώδεκα χιλιάδες έργα έχουν εκταμιευθεί πλήρως και 14.000 έχουν λάβει προκαταβολή.

Ειδικά στις περιφέρειες Κεντρικής Μακεδονίας, Δυτικής Μακεδονίας και Νοτίου Αιγαίου, οι υφιστάμενοι μετά την προσαύξηση πόροι επαρκούν για την κάλυψη των αιτημάτων που βρίσκονται σε διαδικασία ελέγχου από τις Τράπεζες, αλλά όχι για την υποδοχή νέων αιτήσεων προέγκρισης δανείου. Αντιστοίχως, στις Περιφέρειες Στερεάς Ελλάδας και Στόχου Αμιγούς Σύγκλισης (ΕΠΑΕ), οι πόροι επαρκούν επίσης μόνο για την κάλυψη των αιτημάτων που βρίσκονται σε διαδικασία ελέγχου από τις τράπεζες.

Στο Ε9 τα αυθαίρετα που τακτοποιήθηκαν.

Στο έντυπο Ε9, θα πρέπει όσοι ιδιοκτήτες ακινήτων "τακτοποίησαν" τις αυθαίρετες κατασκευές, να τις δηλώσουν με την πραγματική κατάσταση στην οποία βρίσκεται το ακίνητο.

Το γεγονός αυτό σημαίνει ότι οι εν λόγω ιδιοκτήτες ακινήτων, από εδώ και στο εξής θα φορολογούνται για περισσότερα τετραγωνικά μέτρα και θα πληρώνουν υψηλότερους φόρους. Σημειώνεται ότι με βάση την επιφάνεια των κτισμάτων υπολογίζονται μεταξύ άλλων ο νέος Ενιαίος Φόρος Ακινήτων, οι φόροι μεταβιβάσεων, δωρεών, γονικών παροχών και τα τεκμήρια διαβίωσης.

Επίσης, όπως αναφέρεται σε σχετικό έγγραφο της προισταμένης της Διεύθυνσης Φορολογίας Κεφαλαίου, του υπουργείου Οικονομικών, που δημοσιεύσει τοwww.taxheaven.gr σε περίπτωση που τα τετραγωνικά μέτρα κτίσματος υπερβαίνουν αυτά που αναγράφονται στο συμβόλαιο ή την οικοδομική άδεια, ο υπόχρεος, για τις ανάγκες συμπλήρωσης του εντύπου Ε9, πρέπει να αναγράψει το πραγματικό γεγονός και όχι ό,τι αναφέρεται στον τίτλο κτήσης ή την οικοδομική άδεια. Ωστόσο το υπουργείο τονίζει ότι σύμφωνα με την παράγραφο 22 του άρθρου 24 του ν. 4014/2011, "για τις αυθαίρετες κατασκευές και αλλαγές χρήσης που εξαιρούνται της επιβολής κυρώσεων με βάση τις διατάξεις του ίδιου νόμου, δεν οφείλονται αναδρομικά ασφαλιστικές εισφορές και οποιοσδήποτε φόρος, καθώς και οποιασδήποτε μορφής πρόστιμα και τέλη".

Οι ιδιοκτήτες συνεχίζουν να πληρώνουν "ληστρικούς" φόρους πάνω σε ανύπαρκτες αξίες ακινήτων.

Από μηδενική βάση επανεξετάζεται ο νέος Ενιαίος Φόρος Ακινήτων, που θα εφαρμοστεί από το 2014, με στόχο την είσπραξη περίπου 3,2 δισ. ευρώ, καθώς συγκροτείται επταμελής επιτροπή, χωρίς καμιά εκπροσώπηση των ιδιοκτητών ακινήτων, με αντικείμενο τη δημιουργία νέου πλαισίου και το σχεδιασμό των απαιτούμενων δράσεων για την είσπραξη του φόρου.

Ωστόσο, όπως αναφέρει σε ανακοίνωσή της η Παννελήνιος Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ), μεταξύ κυβέρνησης και "τρόικα" συμφωνήθηκε ότι θα παραμείνουν σε ισχύ ο σημερινές (από το 2007) αντικειμενικές αξίες ακινήτων, γεγονός το οποίο αποτελεί πραγματική καταδίκη των περισσοτέρων ιδιοκτητών να συνεχίσουν να πληρώνουν ληστρικούς φόρους πάνω σε ανύπαρκτες αξίες ακινήτων.

Η νέα αυτή επιτροπή θα πρέπει ως τις 15 Σεπτεμβρίου να παραδώσει το πόρισμά της στην πολιτική ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών, σύμφωνα την απόφαση που υπέγραψε ο γενικός γραμματέας Δημοσίων Εσόδων Χ. Θεοχάρης, προκειμένου η κυβέρνηση να είναι σε θέση κατά τις νέες διαπραγματεύσεις που θα διεξαχθούν με την τρόικα το Σεπτέμβριο να παρουσιάσει ένα οριστικό και αξιόπιστο σχέδιο εφαρμογής του νέου Ενιαίου Φόρου Ακινήτων.

Βασική επιδίωξη του οικονομικού επιτελείου, σύμφωνα με την ΠΟΜΙΔΑ, είναι να αποφύγει την οποιαδήποτε εμπλοκή για το θέμα με τους εκπροσώπους των δανειστών, ειδικά όσον αφορά την απόδοση του μέτρου, προκειμένου να μην υπάρξουν κενά στους δημοσιονομικούς στόχους του 2014, που μπορεί να εγείρουν νέες απαιτήσεις από την τρόικα. Μέχρι τότε, εξάλλου, οι υπηρεσίες του υπουργείου Οικονομικών θα έχουν ολοκληρωμένη εικόνα της ακίνητης περιουσίας των φορολογουμένων με τη φετινή υποβολή των εντύπων Ε9.

Επισημαίνεται ότι έργο της ανωτέρω 7μελούς επιτροπής, η οποία συγκροτείται με την υπ? αριθμ. Δ6Α/1114155ΕΞ/17.7.2013 απόφαση του κ. Θεοχάρη, είναι:
α) Η δημιουργία πλαισίου πολιτικής για τον νέο Ενιαίο Φόρο Ακινήτων.
β) Η ανάλυση και η οριστικοποίηση των παραμέτρων του νέου φόρου.
γ) Ο σχεδιασμός δράσεων που είναι αναγκαίες για την εισπραξιμότητα του φόρου αυτού.

Το τελευταίο σχέδιο που επεξεργάστηκαν οι αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου Οικονομικών και παρουσιάστηκε στην τρόικα, προβλέπει πολλές "ταχύτητες" και κριτήρια, χωρίς αφορολόγητο όριο, πληθώρα συντελεστών, αλλά και φόρους που ξεκινούν από 1,8 ευρώ/τ.μ. και φτάνουν μέχρι και τα 30 ευρώ/τ.μ., και ειδικότερα τα εξής:

Ο φόρος για τα αστικά ακίνητα θα ξεκινά από 1,8 ευρώ/τ.μ. και θα φτάνει μέχρι και 30 ευρώ/τ.μ., μέσω 33 κριτηρίων υπολογισμού του ΕΦΑ, που θα προκύπτουν από τα χαρακτηριστικά των ακινήτων, όπως: - η τιμή ζώνης, - ο όροφος ή το αν έχει πρόσοψη, - ο συντελεστής εμπορικότητας, - το αν είναι μισθωμένο, - η απόσταση από τη θάλασσα, - το αν βρίσκεται σε τουριστική περιοχή. Επισημαίνεται ότι αφορολόγητο όριο δεν θα ισχύει ούτε για τα φυσικά ούτε για τα νομικά πρόσωπα, ενώ θα υπάρξει πρόβλεψη για τις ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού, όπως π.χ. οι άνεργοι, οι πολύτεκνοι κ.ά.

Ο φόρος στα αγροτεμάχια των κατ΄ επάγγελμα αγροτών θα διαμορφωθεί ως εξής: - 1 ευρώ/στρέμμα για τις καλλιεργήσιμες εκτάσεις, αλλά σε μειονεκτικές περιοχές της χώρας. - 2 ευρώ/στρέμμα για τις εκτάσεις που βρίσκονται στα ορεινά. - 3 ευρώ/ στρέμμα για εκτάσεις σε πεδινές περιοχές.

Για τις εκτός σχεδίου εκτάσεις που δεν ανήκουν σε κατ΄ επάγγελμα αγρότες ο φόρος, τονίζει, θα είναι διπλάσιος σε σχέση με αυτόν που προκύπτει για τις εκτάσεις που ανήκουν σε αγρότες.

Για τα αγροτεμάχια που δεν είναι καλλιεργήσιμα και δεν ανήκουν σε αγρότες ο ΕΦΑ θα κυμαίνεται, με βάση και πάλι συγκεκριμένους συντελεστές υπολογισμού του, από 30, 40 ως και 50 ευρώ/στρέμμα.

Για τα ακίνητα των νομικών προσώπων κερδοσκοπικού χαρακτήρα, η κλίμακα φορολόγησης θα αποτελείται από τέσσερις συντελεστές: 0,1%, 0,2%, 0,3% και 0,6%.

Η φορολογική μεταχείριση των ιδιοχρησιμοποιούμενων ακινήτων των επιχειρήσεων (κτίσματα ξενοδοχείων, γήπεδα κ.λπ.) καθώς και αυτών που εκμεταλλεύεται η Εκκλησία θα είναι ευνοϊκότερη, αφού εξετάζεται η εφαρμογή των χαμηλότερων συντελεστών.

Στόχος, καταλήγει, είναι να εισρεύσουν στα ταμεία του Δημοσίου 1,7 δισ. ευρώ από κτίσματα και εντός σχεδίου εκτάσεις, 500 εκατ. ευρώ από νομικά πρόσωπα και 800 εκατ. ευρώ από εκτός σχεδίου εκτάσεις.

Το Σεπτέμβριο οι διαπραγματεύσεις για τους πλειστηριασμούς πρώτης κατοικίας.

Tο Φθινόπωρο θα γίνει διαπραγμάτευση με την Τρόικα για την επόμενη ημέρα των πλειστηριασμών, δηλαδή για το εάν θα παραταθεί το "πάγωμα" των πλειστηριασμών που ισχύει έως το τέλος του χρόνου ή εάν θα αρθεί η σχετική απαγόρευση. Υπενθυμίζεται ότι σήμερα, από τη διαδικασία του πλειστηριασμού όσον αφορά χρέη στις τράπεζες, διασώζεται η κύρια ή μοναδική κατοικία του δανειολήπτη για οφειλές έως 200.000 ευρώ.

Την ίδια ώρα ο βουλευτής Αχαϊας και πρόεδρος του Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος Ελλάδος, Νίκος Νικολόπουλος σε ανακοίνωσή του, τονίζει ότι πληροφορίες αναφέρουν ότι ένα νέο και εφιαλτικό σύστημα που θα επιταχύνει τη διαδικασία πλειστηριασμών ακινήτων για την είσπραξη οφειλών προς το Δημόσιο σχεδιάζει το υπουργείο Οικονομικών, το οποίο μελετά να γίνουν οι πλειστηριασμοί και σε τιμές πολύ κάτω των αντικειμενικών αξιών, που αποτελούν σήμερα το όριο εκκίνησης.

Σήμερα, όπως τονίζει, στις περιπτώσεις που διενεργούνται πλειστηριασμοί ακινήτων, αυτοί συνήθως καταλήγουν άγονοι λόγω πλήρους ανυπαρξίας ενδιαφερόμενων αγοραστών. Ο λόγος είναι ότι η ελάχιστη τιμή στην οποία μπορεί να πωληθεί ένα ακίνητο που εκπλειστηριάζετε είναι η αντικειμενική του αξία, η οποία πλέον σε πολλές περιπτώσεις είναι πολύ υψηλότερη από την αγοραία. Σύμφωνα με τον νόμο, τα ακίνητα δεν μπορούν να πουληθούν σε τιμή χαμηλότερη της αντικειμενικής αξίας, παρά μόνο εάν προηγηθούν δύο άγονοι πλειστηριασμοί.

Ποιες είναι οι λύσεις που επεξεργάζεται το υπουργείο Οικονομικών; Έχει αποφασισθεί, αναφέρεται χαρακτηριστικά, να ορισθεί ως ελάχιστη τιμή εκκίνησης χαμηλότερη από την αντικειμενική, όπως ίσχυε και πριν από το 2008, όταν θεσπίστηκε ως ελάχιστη η αντικειμενική αξία;

Την ίδια ώρα σημειώνεται ότι ήδη έχει συσταθεί μια νέα Ομάδα Εργασίας, στην οποία συμμετέχουν παράγοντες του υπουργείου Ανάπτυξης, του υπουργείου Οικονομικών και της Τράπεζας της Ελλάδας, η οποία σε ανοικτή γραμμή με τα τεχνικά κλιμάκια της Τρόικας, αναζητά το πλαίσιο διαχείρισης των "κόκκινων" δανείων, τα οποία στο τέλος του 2012 ανέρχονταν στο 29,5% του συνόλου των δανείων δηλαδή στα 66,6 δισ ευρώ. Αξίζει να αναφερθεί ότι τα "κόκκινα" στεγαστικά δάνεια, στο πρώτο τρίμηνο του 2013 είχαν αυξηθεί στο 22,9% δηλαδή στα περίπου 17 δισ ευρώ.

ΠΛΗΡΗΣ ΑΠΑΞΙΩΣΗ - Σπίτια με.. 10.000 ευρώ. Που θα τα βρείτε.

Σε πλήρη απαξίωση της ιδιωτικής ακίνητης περιουσίας οδηγεί η παρατεταμένη κρίση. Η δραματική υποχώρηση των τιμών των ακινήτων έχει φτάσει σε τέτοια επίπεδα, κυρίως για τα παλιά διαμερίσματα, που ουσιαστικά χάθηκε ένα μεγάλο μέρος των αποταμιεύσεων των Ελλήνων.

Είναι τέτοια η κατάσταση στην κτηματαγορά που υπάρχουν σήμερα εκατοντάδες πωλητήρια σε τιμές ακόμη και κάτω από... 100 ευρώ το τετραγωνικό μέτρο. Και δεν πρόκειται για... ερείπια που χρήζουν μεγάλης ανακατασκευής, αλλά για διαμερίσματα 30-40 ετών που μπορούν να κατοικηθούν άμεσα.

Ωστόσο, οι ιδιοκτήτες τους τα βγάζουν στο σφυρί προκειμένου να απαλλαγούν από τα φορολογικά βάρη αλλά και τα έξοδα συντήρησης. Η αδυναμία εύρεσης ενοικιαστών, οι οποίοι θα πληρώνουν στην ώρα τους και δεν θα δημιουργήσουν μεγάλα «φέσια», έχει δημιουργήσει ένα τεράστιο απόθεμα απούλητων κατοικιών που υπολογίζεται συνολικά από 200 έως 270 χιλιάδες.

Τα παλιά διαμερίσματα σε απαξιωμένες περιοχές, κατά κύριο λόγο της πρωτεύουσας, μένουν ξενοίκιαστα για χρόνια, την ίδια στιγμή που οι ιδιοκτήτες τους πληρώνουν φόρους, χαράτσια, δημοτικά τέλη ενώ ετοιμάζονται να... υποδεχθούν τη νέα φορολόγηση από το 2014 με αντικειμενικές τιμές που δεν ανταποκρί νονται στην πραγματικότητα. Με ελάχιστα χρήματα, όσα δίνονται για ένα ετήσιο ενοίκιο, μπορεί κανείς να αποκτήσει δυάρια και γκαρσονιέρες σε καλή κατάσταση. Κυψέλη, Αγιος Παντελεήμονας, Σεπόλια, Κερατσίνι, Χατζηκυριάκειο, Πλατεία Αμερικής , Παγκράτι, Ιλίσια κ.λπ. είναι οι περιοχές με τα περισσότερα παλιά διαμερίσματα που πωλούνται σε εξευτελιστικές τιμές. Σπίτια με 8 ή 10 χιλιάδες ευρώ, και χωρίς να απαιτού- νται ιδιαίτερες εργασίες αποκατάστασης, δεν είναι όνειρο αλλά... εφιάλτης για τους ιδιοκτήτες τους.

«Κατεδάφιση» τιμών
Για όσους, φυσικά, θέλουν να αγοράσουν τέτοια σπίτια, είναι η μεγάλη τους ευκαιρία καθώς πριν από 6-7 χρόνια οι τιμές ήταν δύο και τρεις φορές υψηλότερες.

Τα παραδείγματα για το ότι τα σπίτια έχουν πιάσει πάτο είναι πολλά.

Στην Κυψέλη, διαμέρισμα 55 τ.μ. στον πρώτο όροφο, κατασκευής του 1958, σε άριστη κατάσταση πωλείται 11.000 ευρώ, δηλαδή 200 ευρώ/τ.μ.

Υπάρχουν, ωστόσο, και πολύ... χειρότερα. Στα Κάτω Πατήσια, διαμέρισμα 68 τ.μ. υπόγειο με δύο υπνοδωμάτια, παράθυρο στον δρόμο, κατασκευής του 1976 αλλά σε άριστη κατάσταση πωλείται... 7.000 ευρώ, δηλαδή 103 ευρώ/τ.μ. Οι ευκαιρίες δεν εξαντλούνται μόνο στο κέντρο. Στο Παλαιό Φάληρο, στο Τροκαντερό, ημιυπόγειο διαμέρισμα 56 τ.μ., κατα- σκευής '75, πωλείται αντί 8.000. Και στην υπόλοιπη Ελλάδα όμως, σε μικρότερη έκταση, μπορεί κάποιος να βρει μεγάλες ευκαιρίες.

Στη Θεσσαλονίκη, ισόγειο διαμέρισμα 50 τ.μ. πωλείται 10.000, στην Κέρκυρα μονοκατοικία 55 τ.μ., κατασκευής 1920, πωλείται 10.000 ενώ στην Κυψέλη Χανίων, διαμέρισμα 55 τ.μ., ημιυπόγειο κατασκευής του 1965 πωλείται μόλις... 5.000 ευρώ ή 91 ευρώ το τ.μ.!

Ειδικοί της αγοράς επισημαίνουν ότι κυρίως για τις παλιές κατασκευές που δεν μισθώνονται, η απαξίωση είναι τόσο μεγάλη που ουσιαστικά δεν υπάρχει αγορά για τα συγκεκριμένα ακίνητα. Ούτε 5.000 ευρώ δεν διαθέτει κάποιος για να αποκτήσει ένα σπίτι που πιθανότατα αγοράστηκε με τους κόπους μιας ζωής. Παράλληλα, εξαιτίας της οικονομικής κρίσης έχουν φύγει χιλιάδες ξένοι που είχαν εγκατασταθεί εδώ και χρόνια στην Ελλάδα. Πρόκειται κυρίως για μετανάστες αλβανικής καταγωγής που την τελευταία 20ετία είτε ενοικίαζαν είτε αγόραζαν διαμερίσματα σε περιοχές του κέντρου της Αθήνας. Πρόκειται για τα ίδια ακίνητα που σήμερα δεν κοστίζουν ούτε μια... δεκάρα, αφού σε όποια τιμή κι αν δοθούν δεν υπάρχει ζήτηση.

Την ίδια στιγμή, πάντως, οι αντικειμενικές αξίες με τις οποίες φορολογούνται οι ιδιοκτήτες τους, συνεχίζουν να βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα, και πιθανότατα δεν θα αλλάξουν μέχρι το 2016. Αυτό σημαίνει ότι π.χ. ένα ακίνητο σε κάποια περιοχή του κέντρου που πωλείται 10.000 ευρώ, αλλά έχει αντικειμενική αξία 3 και 4 φορές πάνω, επιβαρύνει υπέρμετρα τον ιδιοκτήτη του με το ΕΕΤΑ ή με δημοτικά τέλη. Διαθέτει, δηλαδή μια περιουσία στα «χαρτιά» και για χάρη της Εφορίας, περιουσία η οποία ωστόσο δεν έχει καμιά αξία και πιθανότατα θα απαξιωθεί ακόμη περισσότερο.

Εκχώρηση προτείνει η ΠΟΜΙΔΑ
Η λύση της... απόσυρσης

Προτάσεις για «απόσυρση» ακινήτων υπέρ του Δημοσίου, προκειμένου να αποφύγουν οι ιδιοκτήτες τους την πληρωμή των φόρων που τα επιβαρύνουν έχει προτείνει η ΠΟΜΙΔΑ. Ουσιαστικά πρόκειται για παλιά διαμερίσματα που δεν φέρνουν έσοδα στους ιδιοκτήτες τους αλλά που βαρύνονται με όλους τους φόρους. Η Πανελληνία Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων ζητά να επιτραπεί η μονομερής εκχώρηση ακινήτων προς το Δημόσιο για εξόφληση φόρων, για χρέη άνω των 50.000 ευρώ, για τα οποία προβλέπεται ποινή φυλάκισης τουλάχιστον ενός έτους.

Ενας τέτοιος σχεδιασμός, πάντως, θα μπορούσε να συμβάλει και στην ουσιαστική απόσυρση μέρους του παλιού κτιριακού αποθέματος της χώρας. Δηλαδή πολυκατοικίες πριν από τη δεκαετία του '60 αλλά και μετά, με εκατοντάδες διαμερίσματα σε κακή κατάσταση και χωρίς αξία, θα μπορούσαν να αγοραστούν με χρήματα από το Πράσινο Ταμείο ή να αξιοποιηθούν μέσω της Τράπεζας Γης και της μεταφοράς συντελεστή δόμησης που αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή.Οι ιδιοκτήτες τους δηλαδή, θα μπορούσαν να τα εκχωρήσουν στο κράτος έναντι των χρεών τους και οι επίσημοι φορείς της πολιτείας να προχωρήσουν σε αξιοποίηση είτε γκρεμίζοντας τα συγκεκριμένα ακίνητα και δημιουργώντας ελεύθερους χώρους, είτε αποκαθιστώντας τα ώστε να χρησιμοποιηθούν για διάφορες χρήσεις.

Αυτοί είναι οι όροι του νέου μνημονίου-Τέλος στην αναστολή πλειστηριασμών πρώτης κατοικίας.

Τέλος στην αναστολή πλειστηριασμών πρώτης κατοικίας μετά το 2013 προβλέπει το κείμενο του αναθεωρημένου Μνημονίου, το οποίο ακόμη «οδεύει» προς οριστικοποίηση, με στόχο οι επίσημες ανακοινώσεις από την Κομισιόν να γίνουν –ει δυνατόν– την ερχόμενη εβδομάδα. Στο κείμενο που έχει στην κατοχή του το «Κεφάλαιο» υπάρχουν αρκετές «προσθήκες» των τελευταίων ημερών.

Μεταξύ αυτών, προβλέπεται σχέδιο κατάργησης της υποχρεωτικής χρονικής ισχύος των επαγγελματικών μισθώσεων (σ.σ.: η ελληνική πλευρά επιχειρεί τρίμηνη αναβολή των αποφάσεων). Υπάρχει, επίσης, δέσμευση για νέο κύμα απελευθερώσεων μεταφορών (αεροπορικών και θαλάσσιων) μέσα στο φθινόπωρο, αλλά και παρεμβάσεων στα «κλειστά» επαγγέλματα τον Δεκέμβριο.

Επίσης, ορίζεται ρητά ότι παγώνουν από 1η Οκτωβρίου οι πληρωμές σε ΔΕΚΟ, ΟΤΑ, Ταμεία, νοσοκομεία και σε άλλους φορείς του ευρύτερου Δημοσίου που δεν «νοικοκυρεύτηκαν». Δηλαδή σε φορείς που (έχουν προϋπολογισμό άνω του 1 εκατ. ευρώ και) δεν δηλώνουν σωστά και εγκαίρως τις δοσοληψίες και τα χρέη τους.

Καταγράφεται και αναβολή, από τον Αύγουστο για τον Οκτώβριο, για τον νέο πολυετή Προϋπολογισμό. Δηλαδή στο νέο μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα που θα περιγράφει τα μέτρα που θα ισχύσουν έως και το 2017 με δεσμευτικά όρια δαπανών και τις αυτόματες «περικοπές», αν υπάρχουν αποκλίσεις.

Από το 2014 αρχίζουν οι πλειστηριασμοί.

Τέλος στην προστασία από πλειστηριασμούς πρώτης κατοικίας μετά το 2013 δίνει το Μνημόνιο. Στο κείμενο η Ελλάδα δεσμεύεται ότι «δεν θα υπάρχει ανάγκη να επεκταθούν» χρονικά. Ωστόσο, η κυβέρνηση έχει ζητήσει (όπως αναφέρεται σε υποσημείωση του προσωρινού κειμένου του Μνημονίου) να μην υπάρξει στο τελικό κείμενο η αναφορά περί μη επέκτασης και η τρόικα να αρκεστεί στην προφορική δέσμευση της κυβέρνησης ότι δεν θα δώσει νέα παράταση...

Στο ίδιο κείμενο αναφέρεται ότι στο τέλος Αυγούστου ξεκινά το νέο πρόγραμμα διευκόλυνσης νοικοκυριών. Ορίζεται, επίσης, ότι έως το τέλος Σεπτεμβρίου του 2013 θα θεσπιστούν νέες παρεμβάσεις, που θα διευκρινίζουν όρους όπως «αποδεκτά έξοδα διαβίωσης» και «συνετοί δανειολήπτες», για να... καθοδηγήσουν το δικαστικό σώμα και τις τράπεζες και «με στόχο την προστασία των ευάλωτων νοικοκυριών».

«Περαιτέρω μέτρα θα πρέπει να ληφθούν για την αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους και για να ανακοπεί η άνοδος των μη εξυπηρετούμενων δανείων», αναφέρεται.

«ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΑΥΘΑΙΡΕΤΗΣ ΔΟΜΗΣΗΣ - ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ»- Πρακτικό εγχειρίδιο σε 9 βήματα για να «σώσετε» το αυθαίρετό σας.

1. Με ποιο τρόπο μπορώ να πετύχω «ελάφρυνσεις» επί του αρχικού προστίμου και μεγαλύτερη διάρκεια αποπληρωμής των δόσεων;

Όπως προβλέπει το νομοσχέδιο, όσοι ιδιοκτήτες υπαχθούν στη ρύθμιση σε διάστημα έξι μηνών από τη δημοσίευση του νόμου (ΦΕΚ), το πρόστιμο καταβάλλεται εντός προθεσμίας 102 μηνών, δηλαδή σε δεκαεπτά μηνιαίες δόσεις. Για όσους καθυστερήσουν την ρύθμιση, με την πάροδο του χρόνου ελαχιστοποιείται και ο αριθμός των δόσεων. Για παράδειγμα, ο ιδιοκτήτης που αποφασίσει να προχωρήσει σε ρύθμιση του ακινήτου στο δεύτερο εξάμηνο (από τη δημοσίευση), το πρόστιμο θα πρέπει να καταβληθεί εντός 84 μηνών ή σε 14 εξαμηνιαίες δόσεις, ενώ κατά την περίοδο ένταξης στο τρίτο εξάμηνο το πρόστιμο καταβάλλεται εντός 60 μηνών (ή 10 εξαμήνων). Πάντως, σε κάθε περίπτωση η ελάχιστη μηνιαία δόση ορίζεται στα 50 ευρώ και η ελάχιστη εξαμηνιαία στα 300 ευρώ. Σε περίπτωση εφάπαξ καταβολής, μέσα στο πρώτο εξάμηνο, παρέχεται έκπτωση 20% επί του συνολικού προστίμου. Ενώ, εάν καταβληθεί το 30% του προστίμου μέσα στο πρώτο εξάμηνο, η έκπτωση ανέρχεται στο 10% του προστίμου.

2. Ποιες κατηγορίες αφορά και τι προβλέπει η μείωση προστίμων σε Ειδικές Ομάδες Πληθυσμού;


Άτομα με ποσοστό αναπηρίας 80% και άνω, καθώς και πρόσωπα που επιβαρύνονται φορολογικά από πρόσωπα με τις παραπάνω ιδιότητες, καταβάλουν ποσοστό 15% του ενιαίου ειδικού προστίμου, ενώ τα άτομα με Ειδικές Ανάγκες (ΑΜΕΑ), με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω, καταβάλουν ποσοστό 20% του ενιαίου ειδικού προστίμου. Παλιννοστούντες ομογενείς, οι οποίοι έχουν εγγραφεί στα Μητρώα ή τα δημοτολόγια δήμου ή κοινότητας, καταβάλουν ποσοστό 20% του ενιαίου ειδικού προστίμου. Οι διατάξεις του ανωτέρω εδαφίου εφαρμόζονται και για τους Έλληνες πολίτες μουσουλμάνους που έχουν εγκατασταθεί στη Θράκη. Οι πολύτεκνοι, καταβάλουν ποσοστό 20% του ενιαίου ειδικού προστίμου, ενώ στην περίπτωση δευτερεύουσας κατοικίας, καταβάλουν ποσοστό 50% του ενιαίου ειδικού προστίμου. Οι τρίτεκνοι, με ατομικό εισόδημα έως 25.000 ευρώ ή οικογενειακό εισόδημα έως 40.000 ευρώ, καταβάλουν ποσοστό 30% του ενιαίου ειδικού προστίμου. Ενώ οι μακροχρόνια άνεργοι καταβάλουν το 70%.

3.Έχω κάνει κάποιες μεταβολές στην κατοικία μου, που ωστόσο δεν μεταβάλουν τον όγκο του κτίσματος και τη δομημένη επιφάνεια. Τι ισχύει σε αυτή την περίπτωση;


Ο νέος νόμος για τα αυθαίρετα διαφοροποιείται αρκετά σε σχέση με τον 4014 με κύριο γνώρισμά του την κατηγοριοποίηση των αυθαιρεσιών. Βασικός άξονας αποτελεί η κατηγοριοποίηση για το μέγεθος της αυθαιρεσίας, καθώς για πρώτη φορά, μικρές αυθαιρεσίες θα μπορούν να εξαιρεθούν των κυρώσεων του νόμου με την πληρωμή ενός ποσού, το οποίο έχει οριστεί στα 500 ευρώ, ενώ δεν θα υπάρχει καταληκτική ημερομηνία υπαγωγής. Σε αυτή τη κατηγορία υπάγονται παραβάσεις σε νομίμως υφιστάμενα κτίρια με οικοδομική άδεια όπως για παράδειγμα πέργκολες, μπάρμπεκιου, χωρίσματα δωματίων με γυψοσανίδες κ.ά. παραβάσεις οι οποίες δεν μεταβάλουν τον όγκο του κτίσματος και τη δομημένη επιφάνεια.

4. Είναι υποχρεωτική η ένταξη στο σύστημα «ηλεκτρονικής ταυτότητας κτηρίου» για την τακτοποίηση ημιυπαίθριων χώρων;

Η περίπτωση αυτή υπάγεται στην κατηγορία «μεσαίες παραβάσεις». Αυτή η κατηγορία περιλαμβάνει παραβάσεις οι οποίες έχουν γίνει πριν από τον Ιούλιο του 2011, ημερομηνία η οποία θεωρείται «κόκκινη γραμμή» και στις οποίες η υπέρβαση δεν ξεπερνά το 40% της δόμησης ή το 20% του ύψους που ορίζει η οικοδομική άδεια.

Δηλαδή, όπως και προηγουμένως οι παραβάσεις αυτές αφορούν κτίρια με νόμιμη οικοδομική άδεια και σε αυτές περιλαμβάνονται και οι περισσότεροι ημιυπαίθριοι. Η εξαίρεση από την κατεδάφιση και για αυτή την κατηγορία θα είναι οριστική. Σε αυτή την κατηγορία θα υπάρχει πρόστιμο το οποίο υπολογίζεται με βάση το μέγεθος της αυθαιρεσίας. Για να ολοκληρώσει ο ιδιοκτήτης την διαδικασία θα πρέπει να εντάξει την ιδιοκτησία του στο σύστημα της ηλεκτρονικής ταυτότητας κτιρίου.

5. Έχω ένα μικρό εξοχικό εδώ και χρόνια, δίχως οικοδομική άδεια. Γλυτώνει την κατεδάφιση;

Σύμφωνα με το νομοσχέδιο, οι «μεγάλες παραβάσεις» περιέχουν τα εξ' ολοκλήρου αυθαίρετα κτίσματα και κατασκευές που δε διαθέτουν οικοδομική άδεια καθώς και όσα έχουν άδεια, αλλά η υπέρβαση δόμησης είναι πάνω από 40% από όσο προβλέπει η άδεια.

Η διαφορά σε σχέση με προηγούμενα είναι ότι τα κτίρια αυτά θα εξαιρούνται τις κατεδάφισης μόνο για 30 χρόνια και όχι διά παντός. Η καταληκτική ημερομηνία υπαγωγής για αυτή την κατηγορία είναι δεκαοκτώ μήνες, ενώ και εδώ το πρόστιμο που καλείται να πληρώσει ο ιδιοκτήτης θα υπολογίζεται με βάση το μέγεθος της κατασκευής.

6. Αναμένω χρόνια την ένταξη στο σχέδιο της περιοχής μου. Διατρέχω τον ίδιο κίνδυνο;

Το καθεστώς αυτό θα μπορεί να αλλάξει αν η περιοχή όπου είναι δομημένο το αυθαίρετο κτίσμα μπει στο σχέδιο και αν ο ιδιοκτήτης αγοράσει το απαραίτητο ποσό συντελεστή κάνοντας χρήση της τράπεζας γης.

Σε αυτή την περίπτωση και μετά την αποπληρωμή του προστίμου θα μπορεί να εξαιρεθεί μόνιμα της κατεδάφισης όπως και τα κτίσματα των δύο προηγούμενων κατηγοριών. Τα κτίρια που υπάγονται στην συγκεκριμένη κατηγορία θα ελεγχθούν εντός επταετίας υποχρεωτικά από τους αρμόδιος ελεγκτές δόμησης για την ορθότητα των όσων δηλώθηκαν στην αίτηση υπαγωγής.

7. Ποιες οι κυρώσεις στους εμπλεκόμενους μεταβίβασης αυθαίρετων;

Οι συμβολαιογράφοι που συντάσσουν συμβόλαια, οι δικαιοπρακτούντες, οι μεσίτες που μεσολαβούν, οι δικηγόροι που παρίστανται στη σύνταξη συμβολαίων, οι υποθηκοφύλακες ή οι προϊστάμενοι των κτηματολογικών γραφείων που μεταγράφουν αυθαίρετα κτίσματα, καθώς και οι μηχανικοί που χορήγησαν ανακριβή βεβαίωση, τιμωρούνται με ποινή φυλάκισης τουλάχιστον έξι μηνών και χρηματική ποινή από 30.000 μέχρι 100.000 ευρώ, ανάλογα με την αξία της αυθαίρετης κατασκευής.

8. Ποιες κατηγορίες ακινήτων κρίνονται κατεδαφιστέες και πώς «διορθώνεται» το ζήτημα αδυναμίας εκτέλεσης των κατεδαφίσεων;

Όλες οι αυθαίρετες κατασκευές και χρήσεις, οι οποίες εκτελέστηκαν μετά τις 28/7/2011 καθώς και αυτές που δεν μπορούν να υπαχθούν στις διατάξεις του παρόντος, είναι κατεδαφιστέες. Πλέον, σε κάθε αποκεντρωμένη διοίκηση τηρείται μητρώο, στο οποίο εγγράφονται οι ιδιωτικές επιχειρήσεις, που έχουν τη δυνατότητα να εκτελέσουν πρωτόκολλα κατεδάφισης. Σε περίπτωση αδυναμίας εκτέλεσης των αποφάσεων κατεδάφισης λόγω της άρνησης των ιδιωτικών επιχειρήσεων να συνάψουν τις σχετικές συμβάσεις θα επιβάλλεται και πρόστιμο ύψους από 6.000 έως 10.000 ευρώ, με τις αστυνομικές αρχές να αναλαμβάνουν το δύσκολο έργο.

9. Τι σημαίνει πρακτικά ο θεσμός της «Τράπεζα Γης» που καθιερώνεται θεσμικά για πρώτη φορά;

Προβλέπεται ότι για την εκπλήρωση και την ταχεία πρόοδο της διαδικασίας της περιβαλλοντικής αποκατάστασης καθώς και ολοκλήρωσης του χωροταξικού και πολεοδομικού σχεδιασμού, καθορίζεται, αποκλειστικά ηλεκτρονική διαδικασία καταγραφής και διαχείρισης των τίτλων δικαιώματος συντελεστή δόμησης η οποία ονομάζεται «Τράπεζα Γης». Προβλέπεται διαδικασία συγκέντρωσης, επεξεργασίας, διαχείρισης και εκμετάλλευσης των τίτλων συντελεστή δόμησης και των δικαιωμάτων και αξιών που δημιουργεί το κράτος μέσα από τις χωροταξικές και περιβαλλοντικές ρυθμίσεις.

ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΤΡΟΙΚΑ ΩΣΤΕ ΝΑ ΜΗΝ ΥΠΑΡΞΕΙ ΑΝΑΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΤΑ ΕΠΟΜΕΝΑ ΤΡΙΑ ΧΡΟΝΙΑ - Ποιοι ιδιοκτήτες ακινήτων κερδίζουν και ποιοι χάνουν από το «πάγωμα» των αντικειμενικών αξιών μέχρι το 2016.

«Παγώνουν» οι αντικειμενικές αξίες των ακινήτων μέχρι το 2016, οπότε και θα έρθουν στα επίπεδα των εμπορικών τιμών που θα ισχύουν τότε. Η κυβέρνηση, σύμφωνα με πληροφορίες, πέτυχε να αποσπάσει τη σύμφωνη γνώμη της τρόικας ώστε να μην υπάρξουν αναπροσαρμογές αυτή την περίοδο, αν και ήταν δέσμευση που περιλαμβανόταν στο Μνημόνιο που ψηφίστηκε πριν από μερικούς μήνες. Το οικονομικό επιτελείο, στις διαπραγματεύσεις του με τους τροϊκανούς, παρουσίασε στοιχεία για την κατάσταση που επικρατεί στην αγορά ακινήτων, όπου στην ουσία δεν υπάρχουν αγοραπωλησίες, κι επομένως δεν μπορούν να γίνουν αναπροσαρμογές σε τιμές που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.

Με την απόφαση για «πάγωμα» ευνοούνται όσοι ιδιοκτήτες έχουν ακίνητα σε περιοχές όπου οι εμπορικές τιμές είναι ακόμη υψηλότερες από τις αντικειμενικές, αν και είναι δύσκολο να γίνουν συγκρίσεις διότι δεν υπάρχουν αγοραπωλησίες.


Η τρόικα αποδέχθηκε το σχετικό αίτημα για «πάγωμα» των αντικειμενικών αξιών μέχρι το τέλος του 2015 αλλά και τη δέσμευση ότι η ελληνική κυβέρνηση θα έχει ετοιμάσει τον μηχανισμό αυτόματης αναπροσαρμογής των αξιών ο οποίος θα οδηγήσει σε εξομοίωση αντικειμενικών - εμπορικών σε τρία χρόνια. Ο Πολ Τόμσεν και οι εκπρόσωποι των δανειστών εκτίμησαν ότι μια αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών αυτήν την περίοδο δεν θα σήμαινε μόνο αυξήσεις αλλά και γενναίες μειώσεις σε περιοχές όπου οι εμπορικές τιμές έχουν καταβαραθρωθεί. Με δεδομένο ότι συμβόλαια αγοραπωλησιών ή μεταβιβάσεις ακινήτων δεν γίνονται, και η κτηματαγορά και η οικοδομή έχουν καταρρεύσει, μια αύξηση των αντικειμενικών δεν θα είχε ουσιαστικά κανένα δημοσιονομικό αποτέλεσμα. Αντιθέτως, θα οδηγούσε σε ακόμη χειρότερες καταστάσεις την αγορά ακινήτων ενώ η εκτίναξη των φόρων και άλλων επιβαρύνσεων θα έφερνε σε δύσκολη θέση εκατομμύρια ιδιοκτήτες.

Με την απόφαση για «πάγωμα» ευνοούνται όσοι ιδιοκτήτες έχουν ακίνητα σε περιοχές όπου οι εμπορικές τιμές είναι ακόμη υψηλότερες από τις αντικειμενικές, αν και είναι δύσκολο να γίνουν συγκρίσεις διότι δεν υπάρχουν αγοραπωλησίες. Από την άλλη, όμως, η διατήρηση των αντικειμενικών που άλλαξαν για τελευταία φορά το 2007, στα ίδια επίπεδα, «εγκλωβίζει» για άλλα τρία χρόνια χιλιάδες ιδιοκτήτες που έχουν ακίνητα των οποίων η εμπορική αξία είναι πλέον εξαιρετικά χαμηλή. Χιλιάδες ακίνητα πωλούνται σήμερα σε τιμές ακόμη και 50% κάτω από αυτές που ισχύουν για την εφορία, επομένως, οι ιδιοκτήτες τους θα συνεχίσουν να πληρώνουν φόρους που καθορίζονται με βάση εξωπραγματικές αντικειμενικές. Ισως, αυτός να ήταν και ο βασικός λόγος για τον οποίο συναίνεσαν οι εκπρόσωποι των δανειστών στη διατήρηση των αντικειμενικών αξιών στα ίδια επίπεδα. Διότι οι φόροι που θα εισπραχθούν την επόμενη τριετία από την ακίνητη περιουσία θα υπολογίζονται σε αντικειμενικές αξίες που υπό κανονικές συνθήκες δεν θα έπρεπε να υπάρχουν.


Εντελώς διαφορετική είναι η περίπτωση των περιοχών της χώρας οι οποίες δεν βρίσκονται εντός του συστήματος αντικειμενικών αξιών. Πρόκειται κυρίως για ακριβές τουριστικές περιοχές και νησιά για τις οποίες θα πρέπει να υπάρξει διαφορετική αντιμετώπιση και δεν αποκλείεται να υπάρξουν εκεί αναπροσαρμογές-σοκ.

Αξίζει να σημειωθεί ότι ουσιαστικά οι περίπου 6 εκατ. ιδιοκτήτες ακινήτων θα πληρώσουν για το 2014, 2015 και πιθανότατα για το 2016 τον Ενιαίο Φόρο Ακινήτων με βάση τις υπάρχουσες αντικειμενικές αξίες. Ομοίως, με τις υπάρχουσες αξίες θα υπολογίζονται οι φόροι μεταβίβασης ακινήτων (που ενδεχομένως να μειωθούν στο 4%-5% μόλις τεθεί σε ισχύ ο Ενιαίος Φόρος), τα δημοτικά τέλη, οι φόροι κληρονομιάς, δωρεών, γονικών παροχών, το ΤΑΠ μέσω της ΔΕΗ και άλλες επιβαρύνσεις. Αναλυτικά, η απόφαση για «πάγωμα» των αντικειμενικών αξιών δημιουργεί τα εξής δεδομένα στην αγορά:


1. Στις λαϊκές περιοχές κυρίως της Αττικής, δηλαδή συνοικίες με τιμές ακινήτων χαμηλές ή μεσαίες, αναμενόταν αύξηση των αντικειμενικών αξιών ακόμη και πάνω από 50%. Ο λόγος είναι ότι η «ψαλίδα» εμπορικών ? αντικειμενικών δεν έκλεισε ποτέ, παρά το γεγονός ότι υπήρξε μεγάλη διόρθωση στην αγορά λόγω της κρίσης. Σύμφωνα με τους ειδικούς της αγοράς, υπάρχουν χιλιάδες ακίνητα για τα οποία οι τιμές της εφορίας είναι κάτω από 1.000 ευρώ/τ.μ., ωστόσο, όταν γίνονται αγοραπωλησίες, αυτές είναι σε υψηλότερη τιμή. Επίσης, υπάρχουν ακίνητα με αντικειμενική αξία 650 και 700 ευρώ/τ.μ. όταν το κόστος οικοδομής κινείται πάνω από τα 800 ευρώ/τ.μ. Δηλαδή επικρατεί μια στρεβλή κατάσταση που υπό κανονικές συνθήκες θα έπρεπε να διορθωθεί με αυξήσεις αντικειμενικών από 30% έως και πάνω από 50%. Πρόκειται κυρίως για περιοχές όπως η Δραπετσώνα, το Ιλιον, το Πέραμα, η Νίκαια, το Περιστέρι, το Χαϊδάρι, ο Κορυδαλλός, η Ελευσίνα. Η απόφαση για «πάγωμα» αντικειμενικών ουσιαστικά γλιτώνει τους ιδιοκτήτες αυτών των συνοικιών από τις υπέρμετρες επιβαρύνσεις στους φόρους και τις αγοραπωλησίες που θα έφερνε μια αντίθετη απόφαση. Πρόκειται ασφαλώς για μια εξέλιξη που μπορεί να αναδειχθεί επικοινωνιακά από την κυβέρνηση η οποία σε άλλη περίπτωση θα βρισκόταν σε δύσκολη θέση διότι θα έπρεπε να αντέξει το βάρος της κατακραυγής για τις αυξήσεις φόρων σε λαϊκές συνοικίες.

2. Στις λεγόμενες ακριβές περιοχές, κυρίως της πρωτεύουσας και της Θεσσαλονίκης, τα τελευταία πέντε χρόνια οι εμπορικές αξίες έχουν υποχωρήσει δραματικά, ακόμη και πάνω από 40%. Αντίθετα, ισχύουν αντικειμενικές αξίες όπου είναι πολύ χαμηλότερες από τις τιμές αγοράς, γι' αυτό κι εκεί θα έπρεπε να γίνουν μειώσεις από 20% έως και 40%. Με το «πάγωμα» για τρία χρόνια οι ιδιοκτήτες στις περιοχές αυτές θα είναι οι μεγάλοι χαμένοι αφού θα συνεχίσουν να πληρώνουν φόρους επί εξωπραγματικών αντικειμενικών. Τέτοιες περιοχές είναι η Γλυφάδα, η Εκάλη, η Κηφισιά, η Φιλοθέη, η Βουλιαγμένη, η Παραλία Θεσσαλονίκης, η Καλαμαριά όπου πωλούνται σπίτια με αντικειμενικές αξίες από 5.000 έως 8.800 ευρώ/τ.μ. αλλά με τιμές αγοράς πολύ χαμηλότερες. Βεβαίως, να σημειωθεί ότι στις περιοχές αυτές οι αγοραπωλησίες είναι ελάχιστες και γίνονται σε τιμές πολύ κάτω από τις ισχύουσες αντικειμενικές. Για παράδειγμα, πρόσφατα στο Καστρί πουλήθηκε πολυτελής βίλα αντί 7 εκατ. ευρώ ενώ η αντικειμενική του αξία ήταν 10 εκατ. ευρώ. Επίσης, στο Λαγονήσι, μοναδική βίλα με θέα στη θάλασσα, με οικόπεδο 6 στρεμμάτων, πουλήθηκε αντί 5 εκατ. ευρώ, ενώ η αρχική τιμή πώλησης ήταν 12 εκατ. ευρώ.


3. Αν δεν επεκταθεί το σύστημα αντικειμενικών αξιών σε όλη τη χώρα, τότε τυχεροί για ακόμη μια φορά θα είναι οι ιδιοκτήτες «φιλέτων» σε τουριστικές περιοχές και νησιά. Υπάρχουν περιοχές όπου η φορολογητέα αξία οικοπέδων και αγροτεμαχίων εκτός σχεδίου κυμαίνεται στην «ευτελή» τιμή των 6-42 ευρώ το τ.μ, στη Μύκονο 4-90 ευρώ το τ.μ, στην Άνδρο 2,6-10,40 ευρώ το τ.μ και στη Σαντορίνη 2,5-36 ευρώ το τ.μ όταν οι εμπορικές τιμές είναι τουλάχιστον διπλάσιες και σε ορισμένες περιπτώσεις σε παραθαλάσσιες περιοχές και δεκαπλάσιες. Εκεί χάνονται τεράστια έσοδα για το κράτος.
Στρέβλωση
Υπάρχουν ακίνητα με αντικειμενική αξία 650 και 700 ευρώ/τ.μ. όταν το κόστος οικοδομής κινείται πάνω από τα 800 ευρώ/τ.μ. Δηλαδή επικρατεί μια στρεβλή κατάσταση που υπό κανονικές συνθήκες θα έπρεπε να διορθωθεί με αυξήσεις αντικειμενικών από 30% έως και πάνω από 50%.

35 φόροι και επιβαρύνσεις θα έπαιρναν «φωτιά»
Ούτε ένας, ούτε δύο, αλλά 35 φόροι και επιβαρύνσεις στην ακίνητη περιουσία επηρεάζονται από την αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των φοροτεχνικών, αν άλλαζαν σήμερα οι αντικειμενικές θα επηρεάζονταν οι παρακάτω φόροι:

Φόροι

1. Ο ΦΠΑ στα νεόδμητα ακίνητα
2. Ο φόρος μεταβίβασης ακινήτου στα παλαιά ακίνητα
3. Ο φόρος μεταβίβασης ακινήτου στα παρακολουθήματα της πρώτης κατοικίας που δεν έχουν χιλιοστά στο οικόπεδο
4. Ο φόρος μεταβίβασης ακινήτου στα παρακολουθήματα των παλαιών ακινήτων που δεν έχουν χιλιοστά στο οικόπεδο
5. Ο φόρος της πρώτης κατοικίας (περισσεύει μεγαλύτερο ποσό για φορολόγηση)
6. Ο φόρος κληρονομιών (δεν αναπροσαρμόζεται το αφορολόγητο ποσό)
7. Ο φόρος δωρεών
8. Ο φόρος γονικών παροχών (δεν αναπροσαρμόζεται το αφορολόγητο ποσό)
9. Ο φόρος 3% υπέρ δήμων και κοινοτήτων στις μεταβιβάσεις
10. 0 φόρος 7% υπέρ νομαρχιακών ταμείων οδοποιίας
11. Ο συμπληρωματικός φόρος 1,5% και 3% στα ενοίκια
12. 0 φόρος εισοδήματος στα τεκμαρτά ενοίκια
13. 0 φόρος που επιβάλλεται στην δωρεά παραχώρηση άνω των 200 τ.μ.
14. Ο φόρος χρησικτησίας
15. 0 φόρος διανομής ακινήτου
16. Ο φόρος ανταλλαγής ακινήτου
17. Ο φόρος στη συνένωση οικοπέδων
18. Ο φόρος αναπροσαρμογής ανά τετραετία
19. Το ΕΚΚΟ ελάχιστο κόστος οικοδομής
20. Ο ΦΠΑ στα υλικά κατασκευής της οικοδομής
21. 0 ΦΑΠ (Φόρος Ακίνητης Περιουσίας)
22. Το ΕΕΤΑ ή νέος φόρος σκινήτων για το 2014
23. Το ΕΕΤΗΔΕ
24. Το Τέλος Ακίνητης Περιουσίας (ΤΑΠ) μέσω ΔΕΗ

Επιβαρύνσεις

25. Η ελάχιστη αμοιβή μηχανικού για έκδοση της μελέτης για έκδοση της οικοδομικής αδείας
26. Το τέλος μετεγγραφής του ακινήτου στο Υποθηκοφυλακείο
27. Η αμοιβή του συμβολαιογράφου
28. Τα έξοδα του συμβολαίου μεταβίβασης
29. Η αμοιβή του δικηγόρου
30. Η αμοιβή του μεσίτη
31. Η εισφορά υπέρ Ταμείου Νομικών και του Ταμείου Πρόνοιας Δικηγόρων
32. Το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα από εκμίσθωση ακινήτων
33.Το τεκμήριο ιδιοκατοίκησης
34. Αύξηση του κόστους κατασκευής από ιδιώτες λόγω της αύξησης του ΕΚΚΟ (αύξηση του ΙΚΑ και των αμοιβών των υπεργολάβων)
35. Και η αύξηση 1% υπέρ δήμων από το υπουργείο Υποδομών

Ποιοι χάνουν από το «πάγωμα»

Μεγάλοι χαμένοι από τη διατήρηση μέχρι το 2013 των ίδιων αντικειμενικών αξιών είναι οι ιδιοκτήτες χιλιάδων ακινήτων που έχουν απαξιωθεί, κυρίως στο κέντρο της Αθήνας. Πρόκειται για διαμερίσματα στα αζήτητα, κλειστά επί χρόνια και χωρίς να έχουν έσοδα από ενοίκια. Βρίσκονται κυρίως σε δρόμους όπου δεν υπάρχουν πλέον τιμές αφού δεν γίνονται συμβόλαια. Επίσης, για καταστήματα και γραφεία που δεν έχουν καμιά αξία στην αγορά, ωστόσο, φορολογούνται με υψηλούς συντελεστές εμπορικότητας. Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά, στον Αγιο Παντελεήμονα, διαμέρισμα με αντικειμενική αξία 100.000 ευρώ πωλείται 40.000 ευρώ αλλά κανείς δεν το αγοράζει.

Επίσης, υπάρχουν κατοικίες στο κέντρο που πωλούνται σε εξευτελιστικές τιμές, ακόμη και με? 10.000 ευρώ, αλλά κανείς δεν τα αγοράζει.

Κι αν βρεθεί κάποιος θα υποχρεωθεί να πληρώσει φόρους υπολογιζόμενους πάνω σε δεκαπλάσια αντικειμενική αξία. Βεβαίως, το μεγαλύτερο πρόβλημα αντιμετωπίζουν όσοι διαθέτουν επαγγελματικά ακίνητα και οι οποίοι θα συνεχίσουν να πληρώνουν υπέρογκους φόρους και χαράτσια για μια περιουσία που δεν έχει καμιά αξία. Στις περιπτώσεις αυτές ίσως υπάρξει, πάντως, παρέμβαση της κυβέρνησης με μειώσεις στους συντελεστές εμπορικότητας και αύξηση των συντελεστών παλαιότητας αλλά και με ρύθμιση για όσα ακίνητα μένουν ξενοίκιαστα για περισσότερους από 12 μήνες.

Από την πλευρά τους οι ιδιοκτήτες ζητούν να τους δοθεί το δικαίωμα εκχώρησης της περιουσίας τους υπέρ του δημοσίου προκειμένου να πληρωθούν οι φόροι, διότι σε αντίθετη περίπτωση θα οδηγηθούν στη φυλακή από τα χρέη.

Το "πράσινο πιστοποιητικό" ενισχύει την εμπορική αξία των ακινήτων.

"Τo επιχειρηματικό μοντέλο των Εταιρειών Ενεργειακών Υπηρεσιών (ESCOs) μπορεί να αναπτυχθεί στην Ελλάδα με την εφαρμογή της χρηματοδότησης από τρίτους, μέσω μιας σύμπραξης κεφαλαίων ξένων επενδύσεων και του ελληνικού χρηματοπιστωτικού συστήματος.

Απαραίτητη προϋπόθεση για να αποτελέσει επενδυτικό κίνητρο το υφιστάμενο και μελλοντικό κτιριακό απόθεμα είναι η εγκυρότητα των ΕΕΥ, καθώς και η ενίσχυση της εμπορικής αξίας των κτιρίων μέσω της Περιβαλλοντικής Πιστοποίησης κτηρίου από διεθνείς αναγνωρισμένες μεθόδους και οργανισμούς".

Αυτά αναφέρει προς την "Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία" ο Αρης Παπαδόπουλος, διευθύνων σύμβουλος της ΖΕΒ ΑΕΕΥ. Ο ίδιος σημειώνει ότι "οι ξένοι επενδυτές που ενδιαφέρονται να αγοράσουν ακίνητα στη χώρα μας για οποιαδήποτε χρήση, οικιακή ή επαγγελματική, θεωρούν αυτονόητο ότι το "πράσινο" πιστοποιητικό, όπως συμβαίνει στις χώρες της βόρειας Ευρώπης".

Οι κατηγορίες των παραβόλων του νέου νόμου αυθαιρέτων.

Για τη νομιμοποίηση των αυθαιρέτων, ανάλογα με την κατηγορία τους, καθιερώνονται έξι παράβολα υπέρ του ελληνικού Δημοσίου. Για τις αυθαίρετες κατοικίες το κόστος των παραβόλων θα ανέρχεται σε 500 έως 1.000 ευρώ, ενώ για τους επαγγελματικούς χώρους μπορεί να φθάνει ακόμα και τις 10.000 ευρώ.

Τα παράβολα αποτελούν έσοδο του κρατικού προϋπολογισμού και διαχωρίζονται ως εξής:

1-Υψους 500 ευρώ για αυθαίρετη κατασκευή/χρήση μέχρι 50 τ.μ. ή για κτίριο κύριας και μοναδικής κατοικίας μέχρι 100 τ.μ.

2-Υψους 1.000 ευρώ για κτίριο/χρήση άνω των 50 και μέχρι 100 τ.μ. ή για κτίριο κύριας και μοναδικής κατοικίας άνω των 100 τ.μ. και μέχρι 200 τ.μ.

3-Υψους 2.000 ευρώ για κτίριο/χρήση άνω των 100 τ.μ. και μέχρι 1.000 τ.μ.

4-Υψους 4.000 ευρώ για κτίριο/χρήση άνω των 1.000-2.000 τ.μ.

5-Υψους 8.000 ευρώ για κτίριο/χρήση 2.000-5.000 τ.μ.

6-Υψους 10.000 ευρώ για κτίριο/χρήση μεγαλύτερα των 5.000 τ.μ.

Τα παράβολα αυτά δεν θα επιστρέφονται σε καμία περίπτωση.

Αυθαίρετα: Όλες οι κατηγορίες που μπορούν τα τακτοποιηθούν, τα πρόστιμα και τα δικαιολογητικά.

Χωρίς προβλέψεις για τον νέο αριθμό ενδιαφερόμενων που θα προστρέξουν να υπαχθούν στη ρύθμιση, σημειώνεται ότι στον προηγούμενο νόμο (4014) είχαν κατατεθεί περίπου 380.000 δηλώσεις για ρύθμιση αυθαιρέτων, ο Υπουργός Αναπληρωτής ΠΕΚΑ Σταύρος Καλαφάτης, παρουσίασε χθες, το νομοσχέδιο "Αντιμετώπιση Αυθαίρετης Δόμησης και Περιβαλλοντικό Ισοζύγιο".

Συγκεκριμένα, ο αναπληρωτής υπουργός δεν θέλησε να δώσει τις εκτιμήσεις του υπουργείου, για τον αριθμό των ενδιαφερόμενων που προβλέπεται ότι θα υπαχθούν στη ρύθμιση, υπογραμμίζοντας ότι η οικονομική κατάσταση είναι τόσο ευμετάβλητη που δεν επιτρέπει προβλέψεις.

Σημειώνεται, ότι ο νέος νόμος για τα αυθαίρετα διαφοροποιείται αρκετά σε σχέση με τον 4014 με κύριο γνώρισμά του την κατηγοριοποίηση των αυθαιρεσιών. Η κατηγοριοποίηση αυτή γίνεται σε δύο βασικούς άξονες. Ο πρώτος άξονας κατηγοριοποίησης είναι το μέγεθος της αυθαιρεσίας (μικρές, μεσαίες, μεγάλες) και ο δεύτερος άξονας κατηγοριοποίησης των αυθαιρέτων κατασκευών έχει να κάνει με βάση την ημερομηνία κατασκευής (δηλαδή κτίσματα που είναι δομημένα πριν την 9.6.1975, πριν από την 1.1.1983 και μετά την 1.1.1983 και μέχρι την κόκκινη γραμμή του Ιουλίου 2011).

Παράλληλα, αυξάνεται ο αριθμός των δόσεων από 48 που προέβλεπε ο 4014. Αν η αυθαίρετη κατασκευή δηλωθεί μέσα στο πρώτο εξάμηνο από την δημοσίευση του νόμου οι δόσεις αποπληρωμής μπορούν να φτάσουν μέχρι και τις 102, αν δηλωθεί στο δεύτερο εξάμηνο μπορούν να φθάσουν τις 84 και αν δηλωθεί στο τρίτο εξάμηνο μπορεί να φθάσει τις 60. Σε κάθε περίπτωση ο πολίτης μπορεί να προσαρμόσει τις δόσεις του μέσα σε κάθε εξάμηνο, καθώς καθιερώνεται ελάχιστο όριο δόσης 50 ευρώ ανά μήνα ή 300 ευρώ ανά εξάμηνο. Οι ιδιοκτήτες που θα καταβάλουν εφάπαξ το πρόστιμο θα έχουν έκπτωση 20%. Οι ιδιοκτήτες που θα καταβάλουν το 30% του συνολικού προστίμου μέσα σε ένα εξάμηνο από την ημερομηνία υπαγωγής θα επωφελούνται έκπτωσης 10%. Για τους μακροχρόνια ανέργους θα υπάρχει έκπτωση 30% επί του συνολικού προστίμου. Ενώ έχουν προβλεφθεί διευκολύνσεις και για τις άλλες ευπαθείς κοινωνικές ομάδες όπως οι πολύτεκνοι, οι τρίτεκνοι, τα Α.Μ.Ε.Α., οι ομογενείς και άλλες.

Καταληκτική ημερομηνία υπαγωγής στη ρύθμιση ορίστηκε η πάροδος των 18 μηνών από τη δημοσίευση του νόμου (ΦΕΚ).

Δείτε αναλυτικά την κατηγοριοποίηση των αυθαιρεσιών, την αντιμετώπισή τους, τα δικαιολογητικά και τα παράβολα.

ΚΑΤΗΓΟΡΙΟΠΟΙΗΣΗ ΑΥΘΑΙΡΕΣΙΩΝ

Νομοθετική ρύθμιση	Αντιμετώπιση	Δικαιολογητικά	Οικονομική Υποχρέωση
Αυθαίρετες κατασκευές με χρήση κατοικία που υφίστανται προ του έτους 1975	Οριστική εξαίρεση από κατεδάφιση	-Αίτηση στο πληροφοριακό σύστημα -ΥΔ ν.1599 -Ε9 -Τεχνική έκθεση Μηχανικού -Φωτογραφίες -Αεροφωτογραφίες ή δημόσια έγγραφα χρόνου υλοποίησης -Αποτύπωση κατόψεων του κτιρίου ή της ιδιοκτησίας	500 ευρώ
Αυθαίρετες κατασκευές που υφίστανται προ της 01.01.1983	Οριστική εξαίρεση από κατεδάφιση	-Αίτηση στο πληροφοριακό σύστημα -ΥΔ ν.1599 -Ε9 -Τεχνική έκθεση Μηχανικού -Φωτογραφίες -Αεροφωτογραφίες ή δημόσια έγγραφα χρόνου υλοποίησης -Έντυπο προστίμου -Αποτύπωση κατόψεων του κτιρίου ή της ιδιοκτησίας	-Παράβολο - < 1983, 15% του Ειδικού προστίμου
Αυθαίρετες μικρές παραβάσεις (ανεξαρτήτως αριθμού τους)	Οριστική εξαίρεση από κατεδάφιση	-Αίτηση στο πληροφοριακό σύστημα -ΥΔ ν.1599 -Τεχνική έκθεση Μηχανικού -Φωτογραφίες	500 ευρώ
Αυθαίρετες κατασκευές ή αλλαγές χρήσης με παραβίαση μέχρι 40% κάλυψης και δόμησης και μέχρι 20% ύψους (σε σύγκριση με την οικοδ. ’δεια) (Στα ποσοστά συνυπολογίζονται τα δηλωμένα αυθαίρετα και από παλαιότερες νομοθετικές ρυθμίσεις)	Οριστική εξαίρεση από κατεδάφιση μετά την συμπλήρωση της Ταυτότητας Κτιρίου	-Αίτηση στο πληροφοριακό σύστημα -ΥΔ ν.1599 -Ε9 -Τεχνική έκθεση Μηχανικού(και για Η/Μ) -Σχέδια -Δελτίο δομικής τρωτότητας και μελέτη στατικής επάρκειας όπου απαιτείται. -Φωτογραφίες -Αεροφωτογραφίες ή δημόσια έγγραφα χρόνου υλοποίησης -Έντυπο προστίμου	-Παράβολο -Ειδικό πρόστιμο -1983-2003 80% του Ειδικού προστίμου
Αυθαίρετες κατασκευές ή αλλαγές χρήσης με Παραβίαση μέχρι 40% κάλυψης και δόμησης και μέχρι 20% ύψους (σε σύγκριση με την οικοδ. ’δεια) εντός προκηπίου (Στα ποσοστά συνυπολογίζονται τα δηλωμένα αυθαίρετα και από παλαιότερες νομοθετικές ρυθμίσεις)	-Αναστολή κυρώσεων για 30 -Αναστολή κυρώσεων για 30 χρόνια.	-Αίτηση στο πληροφοριακό σύστημα -ΥΔ ν.1599 -Ε9 -Τεχνική έκθεση Μηχανικού(και για Η/Μ) -Σχέδια -Δελτίο δομικής τρωτότητας και μελέτη στατικής επάρκειας όπου απαιτείται. -Φωτογραφίες -Αεροφωτογραφίες ή δημόσια έγγραφα χρόνου υλοποίησης -Έντυπο προστίμου	-Παράβολο -Ειδικό πρόστιμο -1983-2003 80% του Ειδικού προστίμου
Αυθαίρετες κατασκευές ή αλλαγές χρήσης με περαιωμένη διαδικασία των ν. 3775/09, ν.3843/10	Οριστική εξαίρεση από κατεδάφιση μετά την συμπλήρωση της Ταυτότητας Κτιρίου	-Αίτηση στο πληροφοριακό σύστημα -ΥΔ ν.1599 -Ε9 -Τεχνική έκθεση Μηχανικού(και για Η/Μ) -Σχέδια -Δελτίο δομικής τρωτότητας και μελέτη στατικής επάρκειας όπου απαιτείται. -Φωτογραφίες -Αεροφωτογραφίες ή δημόσια έγγραφα χρόνου υλοποίησης -Έντυπο προστίμου	-Παράβολο κατά περίπτωση. -Ειδικό πρόστιμο (συμψηφίζεται).
Αυθαίρετες κατασκευές ή αλλαγές χρήσης εκτός των ανωτέρω	Αναστολή κυρώσεων για 30 χρόνια.	-Αίτηση στο πληροφοριακό σύστημα -ΥΔ ν.1599 - Ε9 -Τεχνική έκθεση Μηχανικού(και για Η/Μ) -Σχέδια -Δελτίο δομικής τρωτότητας και μελέτη στατικής επάρκειας όπου απαιτείται. -Φωτογραφίες -Αεροφωτογραφίες ή δημόσια έγγραφα χρόνου υλοποίησης	-Έντυπο προστίμου

              ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΥΘΑΙΡΕΤΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ και ΧΡΗΣΕΩΝ

Αυθαίρετες κατασκευές και χρήσεις σε παραδοσιακό οικισμό κάτω των 5000 κατοίκων	Αναστολή κυρώσεων για 30 χρόνια	Αίτηση προς αρμόδια επιτροπή συνοδευόμενη από : - τοπογραφικό διάγραμμα, - τεχν. Έκθεση Μηχανικού - ΥΔ Μηχανικού για υποβολή ταυτόσημων στοιχείων στο σύστημα, - αποδεικτικά χρόνου κατασκευής - αποδεικτικά δικαιώματος υπαγωγής -Αίτηση στο πληροφοριακό σύστημα - ΥΔ ν.1599 - Ε9 -Δελτίο δομικής τρωτότητας και μελέτη στατικής επάρκειας όπου απαιτείται. -Τεχνική έκθεση Μηχανικού(και για Η/Μ) -Αεροφωτογραφίες ή δημόσια έγγραφα χρόνου υλοποίησης	-Παράβολο -Ειδικό πρόστιμο
Αυθαίρετες κατασκευές και χρήσεις σε παραδοσιακό οικισμό άνω των 5000 κατοίκων και παραδοσιακό τμήμα πόλης	Αναστολή κυρώσεων για 30 χρόνια	-Τεχνική έκθεση αρμόδιου Μηχανικού στην οποία αναλύεται ότι η αυθαίρετη κατασκευή προσαρμόζεται και δεν αντίκειται στους γενικούς μορφολογικούς κανόνες που τίθενται από τις ειδικές διατάξεις. -Αίτηση στο πληροφοριακό σύστημα -ΥΔ ν.1599 -Ε9 -Δελτίο δομικής τρωτότητας και μελέτη στατικής επάρκειας όπου απαιτείται. -Τεχνική έκθεση Μηχανικού(και για Η/Μ) -Αεροφωτογραφίες ή δημόσια έγγραφα χρόνου υλοποίησης -Παράβολο -Έντυπο προστίμου	-Παράβολο -Ειδικό πρόστιμο
Αυθαίρετες κατασκευές και χρήσεις σε διατηρητέο κτίριο (εντός όγκου κτιρίου ή προσθήκες καθ΄ ύψος <10 td="">	Αναστολή κυρώσεων για 30 χρόνια	-Αίτηση στο πληροφοριακό σύστημα -ΥΔ ν.1599 -Τεχνική έκθεση Μηχανικού(και για Η/Μ) -Αεροφωτογραφίες ή δημόσια έγγραφα χρόνου υλοποίησης -Παράβολο -Έντυπο προστίμου -Αίτηση προς ΚΕΣΑ συνοδευόμενη από : - φωτογραφική τεκμηρίωση κτιρίου - τοπογραφικό διάγραμμα, - πλήρη αποτύπωση κτιρίου, - τεχν. Έκθεση με το ιστορικό του κτιρίου, - ΥΔ περί μη χαρακτηρισμού του κτιρίου από άλλο φορέα, - δελτίο δομικής τρωτότητας ή μελέτη στατικής επάρκειας, - τεχνική έκθεση Μηχανικού Η/Μ)	-Παράβολο -Ειδικό πρόστιμο

Γιατί και πόσο θα πέσουν οι τιμές των ακινήτων.

Οι ιδιοκτήτες θα πιεστούν για να πουλήσουν, ώστε να κινηθεί η αγορά και να υποχωρήσουν οι τιμές.





Μπορεί το "χαράτσι" (ΕΕΤΗΔΕ) να μειώθηκε κατά 15%, αλλά η "μεγάλη εικόνα" για τα ακίνητα είναι σκοτεινή: Περισσότεροι φόροι στην κατοχή ακινήτου, σε ένα περιβάλλον κατάρρευσης των τιμών και μείωση εισοδημάτων, έστω και αν τον επόμενο χρόνο μειωθούν οι συντελεστές για τις μεταβιβάσεις, είναι το πικρό “κοκτέιλ” που θα γευτούν οι ιδιοκτήτες ακινήτων, με βάση τους κυβερνητικούς σχεδιασμούς που έχουν γίνει γνωστοί.

Εάν, μάλιστα, η ελάφρυνση του ΕΕΤΗΔΕ "συμψηφιστεί" με μείωση του αφορολόγητου για το Φόρο Ακίνητης Περιουσίας (σήμερα είναι 200.000 ευρώ) για το 2013 τότε η πίεση θα ξεκινήσει ταχύτατα για όσους διαθέτουν περισσότερα από ένα ακίνητα, ειδικά σε περιοχές με υψηλή αντικειμενική αξία.

Πολύ περισσότερο που ήδη, οι ιδιοκτήτες ακινήτων καλούνται να πληρώσουν μέσα στη χρονιά τους Φ.Α.Π. του 2010, του 2011 και του 2012.

Σήμερα το αφορολόγητο είναι 200.000 ευρώ και ισχύει από το 2011, ενώ για το 2010 το αφορολόγητο ήταν 400.000 ευρώ.

Επομένως, ακόμα και εάν μειωθεί το ΕΕΤΗΔΕ, αυτό θα αφορά κυρίως περιοχές με χαμηλές τιμές ζώνης (αντικειμενικές αξίες) και όχι τις περιοχές οι οποίες είδαν μεγάλη ανάπτυξη την προηγούμενη δεκαετία, όπου υπάρχει μεγάλο απόθεμα ακινήτων αλλά και... πολλά στεγαστικά δάνεια. Στις περιοχές αυτές, λοιπόν, υπάρχει αρκετή πίεση η οποία δεν έχει ακόμη εκτονωθεί.
Τα δάνεια.

Αν προσθέσουμε σε αυτά ότι πολλοί δανειολήπτες δεν μπορούν να εξυπηρετήσουν τις οφειλές τους και η πίεση για είσπραξη των οφειλομένων θα αυξηθεί αμέσως μετά την ανακεφαλαίωση των τραπεζών, γίνεται φανερό ότι η πτωτική τάση στις τιμές των ακινήτων πιθανότατα θα αυξηθεί, καθώς πολλοί Έλληνες δεν θα μπορούν να "υπερασπιστούν" την ακίνητη περιουσία τους.
Το "χαράτσι"

Το "χαράτσι" (ΕΕΤΗΔΕ) αναμορφώνεται και ενδεχομένως να υπάρξει μικρή μείωση της επιβάρυνσης, 10-15%, ιδιαίτερα σε περιοχές με χαμηλή αντικειμενική αξία, η οποία θα ανακοινωθεί τις αμέσως επόμενες ημέρες, σύμφωνα με τις επίσημες δηλώσεις των κυβερνητικών αξιωματούχων.

Αυτό δεν αλλάζει, όμως, τη γενική τάση, την οποία άλλωστε έχουν εκφράσει επίσημα κυβερνητικοί παράγοντες το τελευταίο διάστημα, για επιβάρυνση της κατοχής ακινήτων (φόρος ακίνητης περιουσίας) και μείωση των φόρων στη μεταβίβαση (μείωση φόρων μεταβίβασης). Οι αλλαγές αυτές θα επέλθουν με το "μεγάλο" φορολογικό νομοσχέδιο το οποίο θα παρουσιαστεί στο πλαίσιο της φορολογικής μεταρρύθμισης μέσα στο 2013 και θα ισχύσει από του χρόνου.

Ο διπλός στόχος -που δεν ομολογείται, βέβαια- των μέτρων είναι να αυξηθούν τα έσοδα, αλλά και να κινηθεί και πάλι η αγορά ακινήτων, ώστε να υποχωρήσουν ακόμα περισσότερο οι τιμές.

Το σίγουρο είναι, επίσης, ότι το Κράτος από τον επόμενο χρόνο θα επιβαρύνει περαιτέρω την κατοχή ακινήτου αυξάνοντας τη φορολόγηση, ενώ θα μειώσει τους συντελεστές μεταβίβασης.

Καθοριστικό ρόλο στα πιθανά οφέλη ή τις ζημιές των ιδιοκτητών θα παίξει το αν θα εξισωθούν ή όχι οι αντικειμενικές με τις αγοραίες τιμές ακινήτων.
Η μείωση των εισοδημάτων

Για τους περισσότερους Έλληνες, η αύξηση της φορολογίας ακινήτων συμπίπτει με μείωση των εισοδημάτων τους, οπότε αρκετοί θα εξαναγκαστούν να πουλήσουν, γιατί πλέον δεν θα “αντέχουν” να διατήρουν την ιδιοκτησία τους.

Αλλωστε, ο μακροχρόνιος κυβερνητικός σχεδιασμός, αποβλέπει στο να “διευκολύνει” τους επίδοξους αγοραστές με μείωση του φόρου μεταβίβασης από του χρόνου, ώστε να τονωθεί και η κίνηση στην αγορά, η οποία έχει “παγώσει” τα τελευταία χρόνια.

Όπως δείχνουν, μάλιστα, τα στοιχεία, η πτώση των τιμών των ακινήτων στην Ελλάδα είναι ακόμα “στη μέση” αν τη συγκρίνουμε με εκείνη που σημειώθηκε στην Ιρλανδία, η οποία βρίσκεται στο τέλος του κύκλου. Αυτό συμβαίνει γιατί οι ιδιοκτήτες ακινήτων “κρατούν” τις τιμές διότι δεν έχουν φτάσει ακόμα στα όριά τους. Στις τιμές αυτές, όμως, δεν βρίσκουν αγοραστές και έτσι οι τιμές κρατιούνται. Εάν, όμως, η πίεση στον ιδιοκτήτη αυξηθεί λόγω του συνδυασμού μείωσης των εισοδημάτων και αύξησης της φορολογίας, τότε θα αναγκαστεί να χαμηλώσει ακόμα περισσότερο την τιμή για να βρει αγοραστή.

Εφόσον, μάλιστα, ξεκινήσουν και οι πλειστηριασμοί ακινήτων μαζικά (που έχουν παγώσει μέχρι το τέλος του 2013 για την πρώτη κατοικία μέχρι 200.000 ευρώ) η πίεση στις τιμές θα γίνει ακόμα μεγαλύτερη.
Η πτώση τιμών επιταχύνεται

Από τη σύγκριση των αποδόσεων στις διεθνείς αγορές ακινήτων, προκύπτει ότι στην Ελλάδα η πτώση τιμών από το 2008 έως το 2011 έφθασε το 22%, όση ήταν και στην Ισπανία και ήταν η δεύτερη διεθνώς μετά την κάμψη που σημειώθηκε στην Ιρλανδία (-41%). Με τα στοιχεία του γ’ τρίμηνο 2012 είδαμε ότι η ετήσια κάμψη τιμών στα ακίνητα υπερδιπλασιάστηκε (-11,7% έναντι -4,7% πέρσι την ίδια περίοδο), εξέλιξη που σημαίνει πως στο διάστημα 2008-2012 η συνολική κάμψη τιμών της ελληνικής αγοράς ακινήτων υπερβαίνει το -30%.

Το χειρότερο, όμως, είναι πως επιταχύνεται η πτώση. Και αιτία γι’ αυτό δεν είναι μόνο η κάμψη των μισθών και των εισοδημάτων και η έλλειψη ρευστότητας στην οικονομία, αλλά επιπλέον οι αρνητικές προσδοκίες που έχουν δημιουργηθεί από το μεγάλο απόθεμα αδιάθετων κατοικιών, καθώς επίσης και ο φόβος των κατασχέσεων και των πλειστηριασμών στο μέλλον λόγω των μη εξυπηρετούμενων δανείων.
Ο Ενιαίος Φόρος Ακινήτων

Πέρα από το ειδικό τέλος ακινήτων (το ΕΕΤΗΔΕ, γνωστό και ως "χαράτσι")το οποίο είναι "προσωρινό" τη συνολική εικόνα της αγοράς ακινήτων θα τη διαμορφώσει το νέο σύστημα φορολογίας ακινήτων, το οποίο θα ισχύσει από του χρόνου. Όλα θα εξαρτηθούν από το πώς θα διαμορφωθεί η σχέση ανάμεσα στο αφορολόγητο όριο και την κλιμάκωση των φορολογικών συντελεστών, όμως το γενικό πλαίσιο και η φιλοσοφία του νέου φόρου είναι πλέον γνωστά και δεν υπάρχει αμφιβολία πως με αυτόν ναι μεν ελαφρύνονται οι μεταβιβάσεις ακινήτων, όμως το φορολογικό βάρος ξεκάθαρα μεταφέρεται στην κατοχή τους.

Παράλληλα προωθείται δραστική μείωση του φόρου μεταβίβασης στο 3%-4% από 8%-10% που είναι σήμερα, καθώς και μείωση του ΦΠΑ 23% που επιβαρύνει την οικοδομή σε λιγότερο από 20%, εφόσον το επιτρέψει η Κομισιόν.

Οι νέες αντικειμενικές αξίες

Πάντως, το λεπτό σημείο στη φορολογία της ακίνητης περιουσίας είναι οι αντικειμενικές αξίες που υποτίθεται πως θα εξομοιωθούν με τις αγοραίες τιμές – οι τελευταίες σήμερα υπολείπονται αρκετά των αντικειμενικών - και θα αναπροσαρμόζονται κατά τακτά χρονικά διαστήματα για να ακολουθούν τις εξελίξεις στην κτηματαγορά.

Σε περίπτωση που οι αντικειμενικές τιμές παραμείνουν υψηλότερες των εμπορικών τότε η φορολόγηση των ακινήτων μπορεί να "βουλιάξει" κυριολεκτικά την αγορά και η αθροιστική κάμψη τιμών από τότε που ξεκίνησε η κρίση να ξεπεράσει το 50%.

ΣΤΗ ΒΟΥΛΗ Ο ΝΕΟΣ ΝΟΜΟΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΥΘΑΙΡΕΤΕΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ - Μέχρι 102 άτοκες δόσεις το πρόστιμο για αυθαίρετα.

Με στόχο την προσέλκυση εκατοντάδων χιλιάδων ιδιοκτητών ακινήτων με αυθαίρετα να ενταχθούν στις νέες ρυθμίσεις νομιμοποίησης, το υπουργείο Περιβάλλοντος παρουσίασε το σχέδιο νόμου το οποίο επίσης, επιχειρεί να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά το μεγάλο αυτό πολεοδομικό πρόβλημα. Το σχέδιο νόμου που παρουσίασε χθες ο αναπληρωτής υπουργός Περιβάλλοντος Σταύρος Καλαφάτης και κατατέθηκε στη Βουλή, περιλαμβάνει μια σειρά από διευκολύνσεις και εκπτώσεις στην αποπληρωμή των προστίμων ορίζοντας, σε κάθε περίπτωση, ελάχιστη μηνιαία δόση στα 50 ευρώ και ελάχιστη εξαμηνιαία στα 300 ευρώ.

Σύμφωνα με τα νομοσχέδιο «Αντιμετώπιση της Αυθαιρετης Δόμησης - Περιβαλλοντικό Ισοζύγιο και άλλες διατάξεις» σε περίπτωση εφάπαξ καταβολής, εντός του πρώτου εξαμήνου, παρέχεται έκπτωση 20% επί του συνολικού προστίμου, ενώ σε περίπτωση καταβολής 30% του προστίμου μέσα στο πρώτο εξάμηνο, η έκπτωση ορίζεται στο 10% του προστίμου.


Οποιος υπαχθεί στον νέο νόμο εντός του πρώτου εξαμήνου από τη δημοσίευσή του, το πρόστιμο καταβάλλεται εντός προθεσμίας 102 μηνών (ή 17 εξαμήνων), δηλαδή σε... 8,5 χρόνια. Στο δεύτερο εξάμηνο δημοσίευσης του νόμου, το πρόστιμο θα πρέπει να καταβληθεί εντός 84 μηνών (ή 14 εξαμήνων), ενώ στο τρίτο εξάμηνο από τη δημοσίευση του το πρόστιμο καταβάλλεται εντός 60 μηνών (ή 10 εξαμήνων), με καταληκτική ημερομηνία υπαγωγής στη ρύθμιση οι 18 μήνες από τη δημοσίευση του ΦΕΚ.

Στις ειδικές ομάδες του πληθυσμού (άτομα με αναπηρία, παλιννοστούντες ομογενείς, πολύτεκνοι, τρίτεκνοι κ.ά.), για τις οποίες είχε προβλεφθεί μείωση του ειδικού προστίμου έως και 85%, προστίθενται και οι μακροχρόνια άνεργοι, για τους οποίους προβλέπεται τελικά έκπτωση 30% του προστίμου της τακτοποίησης αυθαιρέτου εφόσον πρόκειται για κύρια κατοικία.

Συγκεκριμένα, στα άτομα με ποσοστά αναπηρίας 80% και άνω καθώς και πρόσωπα που επιβαρύνονται φορολογικά από πρόσωπα με τις παραπάνω ιδιότητες θα καταβάλουν ποσοστό 15% του ενιαίου ειδικού προστίμου. Επίσης, όσοι υπάγονται στην κατηγορία ατόμων με ειδικές ανάγκες (ΑμεΑ) με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω, με ατομικό εισόδημα έως 12.000 ευρώ ή οικογενειακό 18.000 ευρώ θα καταβάλουν 20% του ενιαίου ειδικού προστίμου.

Επιπλέον, οι παλινοστούντες ομογενείς θα καταβάλουν το 20% του ενιαίου ειδικού προστίμου και οι πολύτεκνοι θα καταβάλουν το 20% του ειδικού προστίμου για την κύρια κατοικία. Ενώ, οι τρίτεκνοι με ατομικό εισόδημα έως 25.000 ευρώ ή οικογενειακό εισόδημα έως 40.000 ευρώ, για την υπαγωγή τους στο άρθρο 8 (ρύθμιση αναστολής και εξαίρεσης από την κατεδάφιση) της κύριας κατοικίας θα καταβάλουν το 30% του ειδικού προστίμου.

Κατηγοριοποίηση
«Ξέρουμε ότι το ζήτημα των αυθαιρέτων είναι πολύ δύσκολο. Οι ρίζες του ξεκινούν από το παρελθόν, έχει πολλές διαστάσεις και δεν χωρά πολιτικός κομματισμός» όπως επεσήμανε χθες χαρακτηριστικά, ο Σταύρος Καλαφάτης, τονίζοντας πως «Κατηγοριοποιούμε τις αυθαιρεσίες, με βάση την επίπτωση που έχουν στο περιβάλλον και αποτρέπουμε τη δημιουργία νέας γενιάς αυθαιρέτων».

Στις μεγάλες πολεοδομικές παραβάσεις (χωρίς άδεια ή υπέρβαση συντελεστή δόμησης άνω του 40% ή επιτρεπόμενου ύψους άνω του 20%) αναστέλλεται για 30 χρόνια η επιβολή κυρώσεων μετά την υπαγωγή στον νέο νόμο και την καταβολή παραβόλου και προστίμου. Τα συγκεκριμένα αυθαίρετα μπορεί να τακτοποιηθούν διά παντός και να εξαιρεθούν οριστικά από την κατεδάφιση καθώς με την καταγραφή των αυθαίρετων κατασκευών μετά το 2014, με απόφαση του αρμόδιου υπουργού Περιβάλλοντος θα επιλεγούν οι περιοχές που θα πολεοδομηθούν.

Σε κάθε περίπτωση αυτός ο πολεοδομικός σχεδιασμός θα πρέπει να ολοκληρωθεί εντός πέντε ετών από τη δημοσίευση της σχετικής απόφασης. Σε όλα τα αυθαίρετα με μεγάλες παραβάσεις θα πραγματοποιείται εντός επτά ετών από τη δημοσίευση του νόμου, έλεγχος των υποβαλλόμενων στοιχείων από ελεγκτή δόμησης κατόπιν υποβολής αίτησης στην αρμόδια υπηρεσία Δόμησης από τον ενδιαφερόμενο, ενώ εντός επταετίας θα πρέπει να ανταλλάσσεται ή να εξαγοράζεται ο συντελεστής δόμησης ίσος με την υπέρβαση δόμησης που έχει πραγματοποιηθεί μέσω της ηλεκτρονικής διαδικασίας της Τράπεζας Γης.

Στις μεσαίες παραβάσεις αναστέλλεται για 30 χρόνια η επιβολή κυρώσεων, μετά την καταβολή παραβόλου και προστίμου, σε αυθαίρετες κατασκευές ή αυθαίρετες αλλαγές χρήσεις, εφόσον η υπέρβαση συντελεστή δόμησης και κάλυψης δεν ξεπερνά το 40% και ύψους το 20%. Οι κατασκευές αυτές εξαιρούνται της κατεδάφισης οριστικά μετά τη συμπλήρωση της ταυτότητας του κτιρίου. Ενώ, η κατηγορία των μικρών παραβάσεων εξαιρείται οριστικά της κατεδάφισης με την καταβολή παραβόλου 500 ευρώ και χωρίς την καταβολή ειδικού προστίμου. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται φούρνοι σε ακάλυπτο χώρο, προσθήκη εξωτερικής μόνωσης, υπέρβαση ως 10% των διαστάσεων εξώστη, υπέρβαση της μάντρας ως ένα μέτρο κ.τλ. Οπως επεσήμανε ο Σταύρος Καλαφάτης, όσοι έχουν υπαχθεί στις ρυθμίσεις του νόμου 3843 (ημιυπαίθριοι) και στον 4014 (νόμος Παπακωνσταντίνου) θα μεταφερθούν στις διατάξεις του νέου νόμου χωρίς κανένα πρόβλημα, με ηλεκτρονική αίτηση.

Κατεδαφίσεις
Όλες οι αυθαίρετες κατασκευές και χρήσεις, οι οποίες έγιναν μετά τις 28/7/2011 καθώς και δεν μπορούν να υπαχθούν στις διατάξεις του παρόντος, είναι κατεδαφιστέες. Σε περίπτωση αδυναμίας εκτέλεσης των αποφάσεων κατεδάφισης λόγω της άρνησης των ιδιωτικών επιχειρήσεων να συνάψουν τις σχετικές συμβάσεις θα επιβάλλεται και πρόστιμο ύψους από 6.000 έως 10.000 ευρώ.

Βασικά στοιχεία
Κατεδαφιστέα τα αυθαίρετα μετά τις 28/7/2011. Με πρόστιμα έως και 10 χιλ. ευρώ απειλούνται οι ιδιωτικές επιχειρήσεις που έχουν τη δυνατότητα να εκτελέσουν πρωτόκολλα κατεδάφισης και αρνηθούν.

Οι τρίτεκνοι με ατομικό εισόδημα έως 25.000 ευρώ ή οικογενειακό εισόδημα έως 40.000 ευρώ, για την υπαγωγή τους στο άρθρο 8 (ρύθμιση αναστολής και εξαίρεσης από την κατεδάφιση) της κύριας κατοικίας θα καταβάλουν το 30% του ειδικού προστίμου.

Για τους μακροχρόνια άνεργους προτείνεται η καταβολή του 70% του ενιαίου ειδικού προστίμου.

Καταληκτική ημερομηνία υπαγωγής στη ρύθμιση ορίστηκε η πάροδος των 18 μηνών από τη δημοσίευση του νόμου (ΦΕΚ).

Αυθαίρετα: νόμιμα με 50 ευρώ το μήνα και ως 102 δόσεις – Όλες οι λεπτομέρειες.

- Μέσα σε έξι μήνες πρέπει να γίνει η αίτηση δήλωσης
- Νέες δηλώσεις και για τους ημιυπαίθριους
- Επιπλέον πρόστιμα για αυθαίρετα μετά το 1983
- Με μόνο 500 ευρώ νομιμοποιούνται όλα τα ακίνητα πριν το 1975
- Ποιοι δικαιούνται εκπτώσεις για τη νομιμοποίηση

Από 60 και ως 102 δόσεις, και με δόση από 50 ευρώ το υπουργείο καλεί όλους όσοι έχουν στην κατοχή τους αυθαίρετο να το νομιμοποιήσουν.

Το επιτελείο πιστεύει ότι τα 8,5 χρόνια διάρκειας που δίδονται στους πολίτες είναι κάτι παραπάνω από ελκυστικά ώστε όλοι οι κάτοχοι αυθαιρέτων να σπεύσουν να κλείσουν την εκκρεμότητα και το κράτος να γεμίσει τα ταμεία του.

Από 5.000 ως 7.000 το κόστος για τη νομιμοποίηση του αυθαιρέτουΠλέον το νομοσχέδιο έχει κατατεθεί στη Βουλή και εάν δεν υπάρξουν μικροαλλαγές της τελευταίας στιγμής τότε μιλάμε για την πρώτη προσπάθεια νομιμοποίησης όλων των αυθαιρέτων με νόμο.

Πάνω από 560.000 ήταν οι δηλώσεις για νομιμοποίηση αυθαιρέτου ως τα τέλη Μαϊου, σύμφωνα με το υπουργείο. Το 69% των ακινήτων αυτών βρίσκεται εντός σχεδίου και μόνο το 31% εκτός σχεδίου πόλης.
Από της αιτήσεις που έχουν κατατεθεί 77.000 βρίσκονται στο αρχικό στάδιο, άλλες 166.000 έχουν μπεί σε προσωρινή υπαγωγή, ενώ 145.000 αιτήσεις είχαν ολοκληρωθεί.

Σε ό,τι αφορά στις αυθαίρετες κατοικίες πριν το 1975, με αποκλειστική χρήση κατοικίας, εξαιρούνται οριστικά της κατεδάφισης με την καταβολή παραβόλου 500 ευρώ και χωρίς την καταβολή ενιαίου ειδικού προστίμου.

Τα αυθαίρετα διαχωρίζονται σε κατηγορίες, όσα έχουν μικροαυθαιρεσίες αλλά διαθέτουν οικοδομική άδεια, όσα έχουν μεσαίες αυθαιρεσίες, παραβίαση μέχρι 40% στην κάλυψη και τη δόμηση και μέχρι 20% στο ύψος.

Εδώ υπάγονται και οι κλειστοί ημιυπαίθριοι, οι πιλοτές και τα υπόγεια που άλλαξαν χρήση και δεν υπάρχει καθόλου οικοδομική άδεια.

Σε άλλη κατηγορία εντάσσονται τα κτίσματα με μεγαλύτερες παραβάσεις και δεν διαθέτουν οικοδομική άδεια.

Στις ειδικές ομάδες πληθυσμού για μειώσεις προστίμων εντάσσονται και οι μακροχρόνια άνεργοι, καταβάλλοντας το 70% του ενιαίου ειδικού προστίμου.

Οι αυθαιρεσίες δημόσιων οργανισμών, της ΔΕΗ του ΤΑΙΠΕΔ, της Εκκλησίας κλπ θα γίνουν... δωρεάν.

Ως και σε 8,5 χρόνια η δυνατότητα αποπληρωμής των προστίμων

Οι προθεσμίες:
Μέχρι την τελευταία εργάσιμη ημέρα του πρώτου εξαμήνου από τη δημοσίευση του νόμου το πρόστιμο μπορεί να αποπληρωθεί σε διάστημα 102 μηνών
Ως την τελευταία ημέρα του δεύτερου εξάμηνου από τη δημοσίευση του νόμου το πρόστιμο μπορεί να αποπληρωθεί σε 84 μήνες.
Ως την τελευταία ημέρα του τρίτου εξαμήνου από την δημοσίευση του νόμου το πρόστιμο μπορεί να αποπληρωθεί σε 60 μήνες.

Από 500 ως και 10.000 ευρώ τα παράβολα

Τα παράβολα:
500 ευρώ για αυθαίρετη κατασκευή ως 50 τμ ή για κύρια κατοικία ως 100 τμ
1.000 ευρώ για άνω των 50τμ μέχρι 200 τμ κύρια κατοικία
2.000 ευρώ για άνω των 100 τμ και ως 1.000 τμ
4.000 ευρώ για χρήση άνω των 1.000 τμ και ως 2.000 τμ
8.000 ευρώ για χρήση 2.000 τμ και ως 5.000 τμ
10.000 ευρώ για χρήση άνω των 5.000 τμ.

Φορολογούν με 15% και όσους ξεπουλάνε ακίνητα για να επιβιώσουν.

Γνωρίζαμε ότι ο φόρος υπεραξίας ακινήτων θα επιβάλλεται στα ακίνητα που θα αποκτηθούν μετά την 1/1/2013. Και αυτό το «σωσίβιο» για τους πωλητές ακινήτων χάθηκε. Με το πολυνομοσχέδιο, τροποποιείται η διάταξη για τον υπολογισμό του φόρου υπεραξίας υποχρεώνοντας, πρακτικά, κάθε πωλητή να πληρώσει φόρο 15% επί της υπεραξίας που προκύπτει. Δείτε την αλλαγή που θα φέρει πρόσθετα βάρη σχεδόν σε όλους τους πωλητές ακινήτων.

Τι έλεγε ο νόμος μέχρι σήμερα; Αντιγράφουμε το άρθρο 33 του νόμου 2238/1994 όπως ακριβώς ισχύει από τις αρχές του 2013: «Επί ακινήτου ή ιδανικού μεριδίου αυτού ή εμπράγματου δικαιώματος επί ακινήτου ή ιδανικού μεριδίου αυτού που αποκτάται με οποιαδήποτε αιτία μετά την 1.1.2013 και μετά την κτήση του μεταβιβάζεται περαιτέρω με επαχθή αιτία, ο μεταβιβάζων υπόκειται σε φόρο που υπολογίζεται στη διαφορά μεταξύ της τιμής κτήσης αυτού και της τιμής πώλησής του. Ως κτήση του ακινήτου νοείται η αγορά ή η με άλλη αιτία κτήση του, ανεξάρτητα από τη μεταγραφή της».

Κι έρχεται το πολυνομοσχέδιο με το άρθρο 41 να αλλάξει άρδην το σκηνικό. Αντιγράφουμε από το κείμενο που κατατέθηκε στη Βουλή: «Κάθε εισόδημα που προκύπτει από υπεραξία μεταβίβασης με επαχθή αιτία ακίνητης περιουσίας ή ιδανικών μεριδίων αυτής, ή εμπράγματου δικαιώματος επί ακίνητης περιουσίας ή ιδανικού μεριδίου αυτού τα οποία έλκουν άνω του 50% της αξίας τους άμεσα ή έμμεσα από ακίνητη περιουσία και δεν συνιστά επιχειρηματική δραστηριότητα, υπόκειται σε φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων. Στην έννοια του εισοδήματος του προηγούμενου εδαφίου, εμπίπτει και η αγοραία αξία του κτίσματος που έχει ανεγερθεί σε έδαφος κυριότητας τρίτου με δαπάνες του μισθωτή και περιέρχεται στην κατοχή του τρίτου με τη λήξη ή διακοπή της μισθωτής σχέσης»

Ασφαλώς δεν καταλαβαίνετε από την πρώτη ανάγνωση τη θέλει να πει ο νομοθέτης. Όμως, οι γνώστες της κτηματαγοράς και κυρίως οι συμβολαιογράφοι που χειρίζονται και όλες τις αγοραπωλησίες, αντιλαμβάνονται την αλλαγή η οποία είναι ριζική:

1. Πλέον δεν υπάρχει καμία αναφορά σε ακίνητα που αγοράστηκαν μετά την 1/1/2013. Αυτό σημαίνει ότι όποιος πουλάει από εδώ και στο εξής θα πληρώνει.

2. Αυτό που (μάλλον) θέλει να πει η διάταξη, είναι ότι εφόσον η υπεραξία από την πώληση του ακινήτου υπερβαίνει το 50% του εισοδήματος τότε θα επιβάλλεται φόρος εισοδήματος. Με ποιο συντελεστή θα υπολογίζεται ο φόρος; Με 15% όπως αναφέρεται στη συνέχεια του νομοσχεδίου. Είναι προφανές ότι αυτή η διάταξη ευνοεί τους πλούσιους. Οι έχοντες πολύ υψηλό εισόδημα, μπορεί να πωλούν με υπεραξία που δεν θα «αγγίζει» το 50% του εισοδήματός τους. Αντιθέτως, η πλειοψηφία δεν θα μπορεί να καλύψει αυτό το κριτήριο και θα πληρώνει. Υπάρχει όμως ένα ηθικό ζήτημα: αυτή την περίοδο δεν πουλάει κανείς για να κερδίσει. Όλοι από ανάγκη πωλούν –και μάλιστα σε πολύ χαμηλά τιμήματα- για να καλύψουν άλλες ανάγκες. Σε αυτό το ποσό, έρχεται το κράτος για να βάλει …χέρι από το πουθενά.

Η διάταξη «φωτιά» περιέχει και άλλες εξωφρενικές προβλέψεις. Η υπεραξία, θα είναι η διαφορά της τιμής πώλησης μείον την τιμή κτήσης. Η τιμή πώλησης είναι αυτή που αναγράφει το συμβόλαιο. Η τιμή κτήσης; Αναφέρει η διάταξη: «είναι το τίμημα που αναγράφεται στο συμβόλαιο και σε περίπτωση που δεν υπάρχει τίμημα η αξία βάσει της οποίας προσδιορίστηκε ο φόρος μεταβίβασης ακινήτου. Αν η τιμή κτήσης δεν μπορεί να προσδιοριστεί, θεωρείται ότι είναι μηδενική (!). Από αυτό και μόνο αντιλαμβάνεστε το μέγεθος της επιβάρυνσης. Όποιος έχει αποκτήσει από παλιά ακίνητο (με κληρονομιά, γονική παροχή κλπ) και δεν μπορεί να υπολογιστεί η τιμή κτήσης, θα πληρώνει φόρο υπεραξίας μόνο επί της τιμής πώλησης.

Μόνο δύο δίκτυα προστασίας περιλαμβάνει η διάταξη για τους πωλητές:

1. Η υπεραξία μειώνεται ανάλογα με τα χρόνια διακράτησης του ακινήτου ως εξής:
Από 1 έως πέντε χρόνια έκπτωση 5%
Από 5 έως 10 χρόνια έκπτωση 13%
Από 10 έως 15 χρόνια, έκπτωση 21%
Από 15 έως 20 χρόνια, έκπτωση 27%
Από 20 έως 25χρόνια, έκπτωση 34%
Πάνω από 25 χρόνια, έκπτωση 39%

2. Μετά τη μείωση που προαναφέρθηκε, δεν καταλογίζεται φόρος αν η υπεραξία δεν υπερβαίνει το ποσό των 25.000 ευρώ. Για να γίνει αυτό πρέπει να πληρούνται δύο προϋποθέσεις
Ο φορολογούμενος να έχει διακρατήσει τα ακίνητα για τουλάχιστον πέντε χρόνια και
Να μην έχει πραγματοποιήσει άλλη μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας εντός της περιόδου διακράτησης.